II SA/Gl 212/14
WyrokWSA w Gliwicach2014-07-09
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania w sprawie legalności budowy budynku szatni, który został zrealizowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a następnie uchylonej, jest zasadne, jeśli organ nadzoru budowlanego stwierdził brak naruszeń przepisów prawa budowlanego i planowania przestrzennego po przeprowadzeniu procedury legalizacyjnej?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania w sprawie legalności budowy budynku szatni, zrealizowanego na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie uchylona, jest zasadne, jeśli po przeprowadzeniu procedury legalizacyjnej organ stwierdzi, że obiekt nie narusza przepisów prawa budowlanego i planowania przestrzennego, a kwestie dotyczące zmiany sposobu użytkowania obiektu głównego zostały rozstrzygnięte w odrębnym, ostatecznym postępowaniu. Organ nadzoru budowlanego nie jest właściwy do kontroli sposobu użytkowania terenu, o ile nie wiąże się to z robotami budowlanymi.Stan faktyczny
Skarżący K. P. i J. P. kwestionowali legalność dobudowy budynku szatni do budynku gospodarczo-magazynowego. Wcześniejsze pozwolenie na budowę zostało uchylone przez WSA z powodu braku oceny zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego. Po uchyleniu pozwolenia, PINB wszczął postępowanie legalizacyjne. Po przeprowadzeniu szeregu czynności, w tym usunięcia kolizji z gazociągiem i potwierdzenia zgodności z przepisami technicznymi i planem miejscowym (dla pierwotnego przeznaczenia), PINB umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając niewyjaśnienie celu budowy i zgodności z planem miejscowym oraz podnosząc kwestię uciążliwości związanych ze zmianą sposobu użytkowania sąsiedniej nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drożdżał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2014 r. sprawy ze skargi K. P. i J. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności wykonanych robót budowlanych oddala skargę.
Decyzją Burmistrza Miasta L. z dnia [...] r. udzielono A. S. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-magazynowego na działce nr "1" przy ul. [...] w L.. Zawiadomienie o przystąpieniu do użytkowania tego obiektu przyjęto w dniu [...]r.
Następnie w dniu [...]r. A. S. oraz A. S. wystąpili do Starosty Powiatu [...] z wnioskiem o wydanie pozwolenia na modernizację budynku gospodarczo-magazynowego polegającą na dobudowie szatni i pomieszczeń biurowych: na działce nr "1" przy ul. [...] w L..
Rozpoznając wniosek inwestorów Starosta Powiatu [...], decyzją z dnia [...]r. nr [...] zatwierdził załączony do niego projekt budowlany oraz udzielił A. i A. S. pozwolenia na modernizację budynku gospodarczo-magazynowego polegającą na dobudowie szatni i pomieszczeń biurowych na działce nr "1" przy ul. [...] w L.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że projektowana budowa jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz z przepisami Prawa budowlanego, co potwierdziły również dołączone do wniosku dokumenty w postaci opinii lokalizacyjnej z dnia [...] r. oraz pism uzgadniających.
Po rozpoznaniu odwołana K. P. i J. P. (właścicieli nieruchomości sąsiedniej), decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewoda [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja Starosty [...] zgodna jest z opinią lokalizacyjną z dnia [...]r. nr [...] wydaną przez Urząd Miasta w L., co oznacza, iż podniesione w odwołaniu zarzuty są bezzasadne. Dodatkowo wyjaśnił, iż inwestycja objęta projektem budowlanym – wbrew twierdzeniem odwołujących się – nie jest modernizacją istniejącego budynku magazynowo-gospodarczego, lecz dotyczy dobudowy do istniejącej kubatury pomieszczeń socjalno-biurowych.
Jednakże wskutek skargi K. P. i J. P., wyrokiem z dnia 19 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Gl 825/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzje organów obydwu instancji. Sąd wskazał na brak oceny zgodności zamierzenia inwestycyjnego z treścią obowiązującego dla działki inwestorów planu zagospodarowania przestrzennego, tj. planu zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w L. nr [...] z dnia [...] r., bowiem organy powołały się tylko na opinię lokalizacyjną Urzędu Miejskiego L. z dnia [...]r., która to opinia nie ma żadnej mocy obowiązującej i którą organy architektoniczno-budowlane nie były w żadnej mierze związane.
Nadto, ani w tej opinii ani w decyzjach organów obu instancji, nie określono rodzaju działalności, jaka ma być prowadzona przez inwestorów na objętej decyzjami działce, ani nawet obiektu, w którym ma być ona prowadzona. Sąd wskazał, że z akt nie wynika, aby projektowana szatnia i pomieszczenia biurowe miały funkcjonować "same dla siebie", a nie na użytek działalności prowadzonej w budynku gospodarczo-magazynowym. Ocena dopuszczalności spornej lokalizacji z punktu widzenia zapisów obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego musi być zatem dokonana w połączeniu z główną działalnością prowadzoną na terenie działki inwestorów.
Zdaniem Sądu, nie można bowiem wydać pozwolenia na budowę obiektów uzupełniających dla potrzeb działalności, która byłaby prowadzona bez wymaganego pozwolenia (w zakresie sposobu użytkowania obiektu budowlanego). W niniejszej sprawie okoliczność ta ma szczególne znaczenie w związku z treścią § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 4 oraz ust. 3 planu zagospodarowania przestrzennego Łazisk Górnych. Zgodnie z treścią tych przepisów zasadniczą wątpliwość budzi dopuszczalność realizacji obiektów usługowych handlu nie wbudowanych w budynki mieszkalne i nie użytkowanych na działkach wydzielonych. Z taką sytuacją jak się wydaje mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Z projektu zagospodarowania działki stanowiącego załącznik do decyzji organu I instancji wynika bowiem, iż na działce inwestorów nr "1" jest usytuowany również budynek mieszkalny, projektowane pomieszczenia usługowe mają powstać jako odrębne obiekty (nie wbudowane w budynek mieszkalny) na działce która nie została wydzielona tylko dla działalności usługowej handlu. Zdaniem Sądu gdyby w sprawie miała mieć zastosowanie treść ust. 3 § 9 planu, to należałoby wcześniej ustalić, że na terenie działki inwestorów istniejący tam budynek gospodarczo-magazynowy, mógł być przed jego adaptacją, wykorzystywany do celów usługowych (zgodnie z jego przeznaczeniem wynikającym czy to z pozwolenia na jego budowę lub decyzji legalizacyjnej lub z decyzji w przedmiocie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania).
Nadto, Sąd wskazał na konieczność ustalenia, czy przedmiotowa działalność w zakresie usług handlu nie stwarza uciążliwości dla środowiska i mieszkańców. Dla oceny tego zagrożenia konieczne jest bliższe sprecyzowanie charakteru zamierzonej działalności i sposobu jej wykonywania na działce inwestorów, co nie było dotychczas w ogóle przedmiotem ustaleń i oceny organów orzekających. Sąd zwrócił przy tym uwagę na zaakceptowanie przez organy orzekające projektu zagospodarowania działki inwestorów nie spełniającego wymogów określonych w art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż nie zaznaczono na nim m.in. sposobu obsługi komunikacyjnej obiektów usługowych tj. dojść i dojazdów, miejsc postojowych, placów manewrowych a nadto układu zieleni. Zdaniem Sądu te elementy zagospodarowania mogą mieć natomiast również wpływ na zakres uciążliwości obiektów usługowo-handlowych dla sposobu korzystania z działki skarżących i w ogóle na możliwość proponowanego wykorzystania nowych budynków.
Następnie w dniu [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. wszczął postępowanie w sprawie legalności budynków: gospodarczo-magazynowego, dobudowanej szatni i pomieszczeń biurowych, zlokalizowanych przy ul. [...] na parceli nr "1". W toku prowadzonego postępowania organ nadzoru budowlanego I instancji postanowieniem z dnia [...]r. nakazał inwestorom przedłożenie oceny stanu technicznego wybudowanego bez pozwolenia na budowę (wobec uchylenia decyzji wyżej powołanym wyrokiem), obiektu – szatni, rozdzielając postępowanie w części dotyczącej samego budynku magazynowo-gospodarczego oraz budynku biurowego, które to postępowanie w tym zakresie umorzono decyzją z dnia [...]r. Jednakże wskutek odwołania K. P. i J. P., decyzją z dnia [...]r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił powyższe rozstrzygnięcie przekazując sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Po kolejnym rozpoznaniu sprawy, dotyczącej budynku magazynowo-gospodarczego PINB w M. decyzją z dnia [...]r. nr [...] umorzył przedmiotowe postępowanie. Decyzja ta stała się ostateczna wobec niewniesienia od niej odwołania przez żadną ze stron postępowania.
Prowadząc czynności dowodowe w sprawie obiektu szatni PINB w M. przeprowadził oględziny w dniu [...]r. Organ ustalił, iż przedmiotowy budynek znajduje się w odległości 3,85 m od ogrodzenia z działką sąsiednią, a jego wymiary wynoszą
6,30 m długości,
4,49 m szerokości. Potwierdzono także, że przedmiotowy obiekt zlokalizowany jest na gazociągu. Następnie w dniu [...]r. PINB w M. otrzymał pismo Wydziału Geodezji, Kartografii i Katastru Starostwa Powiatowego w M., w którym wskazano, iż budynek szatni jest zlokalizowany na przestrzeni swojej długości w odległości od około 2,2 do 2,6 m z granicą działki sąsiedniej. Wskazano jednak, że ze zdjęć lotniczych wynika, iż budynek ten znajduje się w odległości 4 m od granicy. Zdaniem Starostwa, rozbieżności te mogą świadczyć o nieprawidłowym pomiarze lub skartowaniu budynku. W tej sytuacji PINB celem weryfikacji informacji dotyczącej kolizji przedmiotowego obiektu z gazociągiem, zwrócił się do operatora sieci gazowej z wnioskiem o zajęcie stanowiska w sprawie. W odpowiedzi operator sieci gazowej potwierdził kolizję obiektu z gazociągiem niskiego ciśnienia.
W dniu [...]r. A. S. przedłożył "Uproszczony projekt budowlany przebudowy przyłącza gazu dla budynku mieszkalnego na dz. Nr "1" przy ul. [...] w L." opracowany w B. w [...]r. przez osobę uprawnioną - mgr inż. M. G. (upr. Nr: [...]) posiadającego uprawnienia w zakresie projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych. Dlatego też w dniu [...]r. PINB w M. wystosował pisma do "B" w T. oraz "A" sp. z o.o. Oddział [...] w Z. z zapytaniem, czy poczyniono ustalenia co do wykonania przedmiotowej przekładki wraz z ustaleniem jej terminu. W odpowiedzi "B" w T. poinformowała, że projekt przekładki gazociągu został uzgodniony pozytywnie. Natomiast w dniu [...]r. A. S. poinformował, że jest ustalony wykonawca, który może w każdej chwili do przekładki przystąpić.
Podczas ponownych oględzin w dniu [...]r. PINB w M. dokonał dokładnych pomiarów budynku szatni, które wynoszą: szerokość
4.38 m, długość
6.39 m, wysokość do okapu
3.20 m, odległość od ogrodzenia
3.80 m. Podczas kontroli A. S. oświadczył, że budynek szatni jest nieużytkowany i jest on gotów do przełożenia kolidującego z budynkiem przyłącza gazowego według projektu budowlanego uzgodnionego z "B" w T.
Następnie w dniu [...]r. A. S., poinformował o fakcie przystąpienia w dniu [...]r. do robót związanych z przekładką przyłącza gazu do budynku mieszkalnego zgodnie z ww. projektem. Ponadto w dniu [...]r. organ wezwał A. S. do przedłożenia do dnia [...]r. dokumentacji technicznej potwierdzającej wykonanie przekładki przyłącza gazowego do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w L. na parceli "1" oraz aktualnych pomiarów geodezyjnych uwzględniających odległość budynku szatni od granicy z działką sąsiednią o nr "2".
W związku z powyższym w dniu [...]r. A. S. przekazał dokumenty potwierdzające wykonanie przekładki gazociągu zgodnie z ww. projektem tj. pismo "B" w T. z dnia [...]r., w którego treści wpisano ""B" w T. informuje, że zostały zakończone prace włączeniowe związane z przebudową przyłącza gazu do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w L." oraz dokumentację zdjęciową obrazującą dokonanie powyższego. Jednocześnie A. S. przekazał pomiar geodezyjny sporządzony przez uprawnionego geodetę A. W. (nr upr: [...]) z którego wynika, że budynek szatni usytuowany jest na działce nr "1" od granicy z działką Państwa P. nr "2" w odległości od 4,09 m do 4,11 m. Jednocześnie A. S. przedłożył rysunek powykonawczy dotyczący ww. przyłącza gazowego po przekładce z dnia [...]r. podpisany przez uprawnionego geodetę – A. W. oraz inż. A. S. posiadającego uprawnienia konstrukcyjno-budowlane i instalacyjno-inżynieryjne.
W związku z powyższym organ w dniu [...]r. zawiadomił strony o zakończeniu przedmiotowego postępowania w sprawie legalności dobudowy budynku szatni do budynku magazynowo-gospodarczego i prawie zapoznania się z aktami niniejszej sprawy, celem wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. A. S. zapoznał się z dokumentacją niniejszej sprawy w dniu [...]r., a Państwo P. w dniu [...]r.
W tym stanie rzeczy decyzją z dnia [...]r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. działając na podstawie art. 105 § 1 kpa, orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie legalności dobudowy budynku szatni do budynku magazynowo-gospodarczego na parceli nr "1" w L. przy ul. [...].
Po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania, organ I instancji wyjaśnił, że przedmiotowy przypadek polega na legalizacji robót, na których wykonanie inwestor posiadał ostateczne pozwolenie, które jednakże zostało następnie uchylone przez sąd. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. zobligowany była zatem przeprowadzić procedurę legalizacyjną na podstawie art. 50 w związku z art. 51 Prawa budowlanego. Prace wykonane w oparciu o ostateczne pozwolenie na budowę, w tym przypadku dobudowa do istniejącego budynku gospodarczo-magazynowego szatni, które to pozwolenie zostało następnie wyeliminowane z obrotu prawnego, stanowią przypadek z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, inny niż określony w art. 48 ust. 1 lub 49b ust. 2 Prawa budowlanego.
Zdaniem organu, podstawową przesłanką warunkującą możliwość skutecznego przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego na gruncie art. 51 Prawa budowlanego, jest możliwość doprowadzenia legalizowanych robót/obiektów do stanu zgodnego z prawem, zarówno pod kątem przepisów budowlanych, jak i szeroko rozumianego prawa o zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 5 ust 1 Prawa budowlanego "Obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej [...],].
W ocenie PINB, przedmiotowa inwestycja polegająca na dobudowaniu do istniejącego budynku magazynowego budynku szatni położonej w L. przy ul. [...] na parceli nr "1", nie narusza przepisów prawa w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem. Organ powiatowy wskazał, iż przedmiotowa szatnia została zrealizowana w kolizji z gazociągiem niskiego ciśnienia, co naruszało § 10 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe z dnia [...]r., zgodnie z którym szerokość stref kontrolowanych, których linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, powinna wynosić dla gazociągów niskiego i średniego napięcia 1 m, co oznacza, że gazociąg tego typu musi mieć strefę ochronną o szerokości 1 m, w której to strefie nie może pozostawać w kolizji z innymi obiektami. W związku z przedłożeniem przez A. S. pisma "B" w T. z dnia [...]r. oraz dokumentacji zdjęciowej obrazujących dokonanie powyższego, organ uznał, że inwestycję wykonano zgodnie z "Uproszczonym projektem budowlanym przebudowy przyłącza gazu dla budynku mieszkalnego na dz. nr "1" przy ul. [...] w L. Wobec powyższych okoliczności, organ powiatowy uznał, że obecnie kolizja gazociągu z przedmiotową inwestycją nie zachodzi, co potwierdza także rysunek powykonawczy dotyczący ww. przyłącza gazowego po przekładce z dnia [...]r. podpisany przez uprawnionego geodetę A. W. oraz inż. A. S. Z kolei odnośnie naruszenia § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, PINB w M. ustalił, że z pomiaru geodezyjnego przedłożonego wynika, iż budynek szatni usytuowany jest na działce nr "1" od granicy z działką Państwa P. nr "2" w odległości od 4,09 m do 4,11 m i jest zgodny z § 12 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia.
W konsekwencji, PINB w M. po przeprowadzeniu czynności dowodowych stwierdził, że nie ma potrzeby nakładania na inwestorów obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych już robót do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a zatem postępowanie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli K. P. i J. P., zarzucając pominięcie przez organ I instancji zbadania aspektu zgodności inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odwołujący się podnieśli, że obecnie na nieruchomości sąsiedniej funkcjonuje baza samochodów ciężkich, gdyż w międzyczasie przekształcono działalność gospodarczą (hurtownia mąki), co stwarza uciążliwości dla ich nieruchomości. Do odwołania dołączono materiał fotograficzny.
Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że fundamentalne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy mają ustalenia dotyczące posadowienia obiektu, tj. braku kolizji gazociągu z przedmiotową inwestycją i nienaruszenie przepisów techniczno-budowlanych (w tym dotyczących odległości od granic), o czym świadczy znajdujący się w aktach sprawy rysunek powykonawczy (karta akt nr [...]), sporządzony przez uprawnionego geodetę A. W., pomiary sporządzone w trakcie oględzin z dnia [...]r., a także dokumenty przekazane przez inwestora przy piśmie z dnia [...]r. (karta akt nr [...]), w tym pismo "C" Sp. z o.o. "B" T.oraz zdjęcia obrazujące przecięcie istniejącego przyłącza gazowego i wykonanie obejścia.
Odnosząc się do zarzutów odwołania co do zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, [...] WINB wyjaśnił, że w aktach sprawy (karta akt nr [...]) znajduje się zaświadczenie Urzędu Miejskiego w L. z dnia [...]r., z którego treści wynika, iż działka nr "1" (na której znajduje się obiekt) jest objęta strefą urbanistyczną 2 MU 2 - tereny jednorodzinnej zabudowy mieszkaniowo-usługowej i jak stwierdził ww. organ, "realizacja budynku gospodarczo-magazynowego z garażami i magazynem mąki, wraz z rozbudowaną częścią mieszczącą szatnie i pomieszczenia biurowe, w obrębie posesji przy ulicy [...]będącej własnością A. i A. S., jest zgodna z ustaleniami określonymi w zapisie uchwały zatwierdzającej miejscowy plan". Gdy zaś idzie o uciążliwość działalności na tej działce z uwagi na ruch dużych samochodów ciężarowych, remonty, pracujące przez długie okresy na biegu jałowym silniki itp. organ podkreślił, że zagadnienie to było już przedmiotem orzekania przez organ powiatowy. W dniu [...]r. PINB w M. wydał bowiem decyzję nr [...] umarzającą postępowania w sprawie legalności zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczo-magazynowego zlokalizowanego przy ul. [...] w L. na działce oznaczonej numerem geodezyjnym "1". Żadna ze stron postępowania nie wniosła odwołania i w następstwie decyzja stała się ostateczna. [...]. WINB zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 maja 2007 r. (I OSK 556/06) i stwierdził, że postępowanie odwoławcze oparte jest na zasadzie skargowości. Organ drugiej instancji nie może nigdy działać z urzędu. Postępowanie odwoławcze może być uruchomione tylko w wyniku podjęcia przez uprawniony podmiot czynności procesowej - wniesienia odwołania. W konsekwencji organ II instancji nie może poddać kontroli niezaskarżonej części decyzji wydanej w pierwszej instancji i ponownie rozpatrzyć sprawę także w zakresie rozstrzygniętym niezaskarżoną częścią orzeczenia. Oznaczałoby to bowiem działanie organu odwoławczego w tym zakresie ex officio, bez wniesionego w tej części odwołania.
Stąd też pozostałe zarzuty zawarte w odwołaniu pozostają bez wpływu na treść przedmiotowego rozstrzygnięcia. W następstwie zgodnie z art. 138
§ 1 pkt 1 kpa organ odwoławczy orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji jako zgodnej z prawem.
W skardze do sądu administracyjnego K. P. i J. P. zarzucili niewyjaśnienie sprawy, polegające na niezbadaniu celu, dla którego zrealizowano przedmiotowy budynek szatni, czyli zgodności inwestycji z planem miejscowym. W tym względzie skarżący powołali się na uzasadnienie wyroku WSA w Gliwicach z dnia 19 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Gl 825/05. Nadto, skarżący ponowili okoliczności związane ze zmianą prowadzonej na nieruchomości działalności gospodarczej i jej uciążliwością.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację.
Uczestnicy postępowania A. S.i A. S. w piśmie z dnia [...]r., domagając się oddalenie skargi, wyjaśnili że w [...] r. zaprzestali prowadzenia działalności w zakresie hurtowni maki i zaprzeczyli, aby ich nieruchomość stanowiła bazę pojazdów ciężarowych.
W związku z treścią odpowiedzi na skargę, w kolejnym piśmie z dnia [...]r. skarżący podtrzymali zarzuty co do uciążliwości działalności prowadzonej na nieruchomości sąsiedniej, zarówno w zakresie hurtowni maki, jak i obecnie funkcjonującej bazy samochodów ciężarowych. Dla potwierdzenia stanowiska dołączyli zdjęcia.
W toku rozprawy sądowej strony podtrzymały dotychczasowe stanowisko, zaś pełnomocnik organu odwoławczego podkreślił, że zmiana przeznaczenia terenu przyległego, o ile nie dotyczy obiektów budowlanych, nie podlega kompetencji organu nadzoru budowlanego, lecz organów gminy na podstawie ustawy o planowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona, bowiem w oparciu o należycie zebrany i rozważony materiał dowodowy, zasadnie organy nadzoru budowlanego dopatrzyły się podstaw do umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych, polegających na dobudowie budynku szatni do budynku magazynowo-gospodarczego na działce nr "1" przy ul. [...] w L. W niniejszej sprawie nie jest sporny fakt, że roboty te zrealizowano na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, uchylonej przywołanym wyżej wyrokiem tut. Sądu w sprawie II SA/Gl 825/05 – w okresie pozostawania decyzji w obrocie prawnym. Taki stan rzeczy potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy dokumenty w postaci wpisów do dziennika budowy.
Z przedłożonej przez inwestorów dokumentacji powykonawczej wynika, że do wykonania pozostały jedynie prace wykończeniowe, zaś obiekt jest w dobrym stanie technicznym. Skarżący nie kwestionują też ustaleń organów obydwu instancji w zakresie zgodności inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi, gdy idzie o odległość obiektu od granicy ich nieruchomości, wynoszącą 4 m oraz odległość od istniejącego na działce inwestorów gazociągu po wykonaniu obejścia. Sporna jest natomiast kwestia zgodności inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym, bowiem skarżący zarzucili niewykonanie wytycznych, zawartych w przywołanym wyżej wyroku z dnia 19 lipca 2006 r. poprzez brak ustaleń w zakresie przeznaczenia spornego obiektu z uwagi na niesprecyzowanie rodzaju działalności na działce inwestorów.
Faktem jest, że w tym zakresie organy nadzoru budowlanego nie poczyniły ustaleń faktycznych. Jednakże zdaniem składu orzekającego, uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. W pierwszym rzędzie wyjaśnić przyjdzie, że wyrok w sprawie II SA/Gl 825/05 zawierał wytyczne co do dalszego toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, prowadzonego przed organami administracji architektoniczno-budowlanej. Tymczasem przedmiotem kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu są akty podjęte przez organy nadzoru budowlanego.
Zatem w żadnym wypadku nie może być mowy o naruszeniu oceny prawnej w rozumieniu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Ponadto, po wydaniu wyroku w sprawie II SA/Gl 825/05, mocą którego uchylono decyzje o pozwoleniu na budowę obydwu instancji, doszło do zmiany okoliczności faktycznych sprawy poprzez zrealizowanie inwestycji, określonej jako dobudowa szatni, co skutkowało wdrożeniem kolejnego (odrębnego) postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Istotny jest też fakt rozdzielenia postępowania wszczętego w dniu [...]r. w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczo-magazynowego oraz dobudowanego do niego obiektu, określonego jako szatnia. Sprawa legalności zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczo-magazynowego, została zaś umorzona decyzją PINB w M. z dnia [...]r. nr [...], od której nie wniesiono odwołania, a zatem decyzja ta korzysta z waloru ostateczności i nie podlega kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu, jako że nie została wydana w granicach sprawy, dotyczącej dobudowy szatni (art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z motywów tej decyzji wynika zaś, że ocena legalności użytkowania tego obiektu była dokonywana dla prowadzonej w nim uprzednio działalności – magazynu maki, a także uwzględniono fakt, że w dacie wydania decyzji obiekt nie był użytkowany. W takim samym aspekcie rozważona była ocena zgodności inwestycji, polegającej na dobudowie szatni do tego budynku. Na żądanie PINB w M., Burmistrz L. wydał w dniu [...]r. zaświadczenie o zgodności realizacji budynku gospodarczo-magazynowego (magazyn mąki) wraz z rozbudowaną częścią, mieszczącą szatnię i pomieszczenia biurowe, z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miejskiej w Łaziskach Górnych nr XLV/315/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r., opubl. Dz. Urzęd. Woj. Śl. z 2002 r., nr 3, poz. 125). Oznacza to, że sprawa w zakresie dobudowy budynku szatni była analizowana pod kątem oceny zgodności z przepisami o planowaniu w zakresie działalności, prowadzonej wówczas w budynku głównym, użytkowanym jako magazyn mąki. Skoro zaś w zakresie funkcjonowania tego obiektu umorzono postępowanie przed organami nadzoru budowlanego, oznacza to brak podstaw do odmiennej oceny zarówno samego przeznaczenia obiektu szatni jako zrealizowanego w ramach inwestycji, określonej jako modernizacja budynku magazynowo-gospodarczego, jak i zgodności tego rodzaju inwestycji o takiej funkcji z zapisami planu miejscowego. Podkreślić przyjdzie, że przywołany wyżej plan dopuszcza zarówno adaptację usług wolnostojących i wbudowanych, jak i zmianę funkcji w sposób nie powodujący uciążliwości dla środowiska i mieszkańców. Kwestia uciążliwości dla skarżących działalności prowadzonej w budynku głównym, była nie tylko przedmiotem postępowania przed organami nadzoru budowlanego, lecz także organami ochrony środowiska. Sposób obsługi komunikacyjnej działki inwestorów przedstawia złożone na wezwaniu PINB opracowanie w postaci mapy zasadniczej z naniesionym urządzeniem terenu, sporządzonej we [...]r. przez J. R. Zgodnie z tym opracowaniem, miejsce postojowe przewidziano na działce inwestorów w części przylegającej do ul. [...], z której odbywa się wjazd na posesję. Dodać należy, że funkcjonowanie budynku szatni nie wymaga żadnych dojazdów, a jak już wyżej wyjaśniono, w ramach niniejszego postępowania brak podstaw prawnych do badania sprawy legalności użytkowania budynku magazynowo-gospodarczego, skoro w tym zakresie wydano odrębną (ostateczną) decyzję. Zatem skoro w oddzielnym postępowaniu przesądzono kwestię legalności użytkowania budynku gospodarczo-magazynowego jako magazynu mąki, na co wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku w sprawie II SA/Gl 825/05, to brak podstaw do ferowania zarzutu niezgodności z planem miejscowym inwestycji, polegającej na dobudowie do tego obiektu budynku szatni, zrealizowanego na potrzeby działalności głównej. Jest też poza sporem, że przedmiotowy budynek szatni w okresie prowadzenia postępowania przed organami nadzoru budowlanego nie był użytkowany. Taki stan rzeczy nie stanowi jednak przeszkody do umorzenia postępowania, prowadzonego w trybie art. 50 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409).
Podkreślić też przyjdzie, że jak trafnie wskazał pełnomocnik organu odwoławczego w toku rozprawy sądowej, przedmiotem działania organów nadzoru budowlanego jest ocena legalności budowy i użytkowania obiektów budowlanych. Do kompetencji tych organów nie należy kontrola sposobu użytkowania terenu, o ile nie wiąże się z robotami budowlanymi. Stąd też bez znaczenia są zarzuty skarżących, że na działce sąsiedniej funkcjonuje baza samochodów ciężarowych. Skarżący nie podnieśli wszak, że w budynku szatni prowadzona jest działalność, mająca związek z tego rodzaju sposobem wykorzystywania terenu. Nie pozbawia to jednak skarżących ochrony prawnej i możliwości żądania wdrożenia kolejnego postępowania. Umorzenie sprawy w zakresie legalności budowy szatni na potrzeby hurtowni mąki, nie oznacza bowiem, że zmiana przeznaczenia tego obiektu i podjęcie w nim innego rodzaju działalności, nie może być przedmiotem ponownego postępowania, o ile zmiana funkcji będzie nielegalna w rozumieniu art. 71a Prawa budowlanego. Chodzi jednak o zdarzenia przyszłe i niepewne, zaś rozstrzygnięcie sprawy następuje na podstawie stanu faktycznego i prawnego z daty orzekania przez organy administracji i nie może być ono oparte na domniemaniach co do zamiarów inwestora.
W tym stanie rzeczy sąd administracyjny podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, że postępowanie w sprawie legalności budowy budynku szatni, zrealizowanej w okresie ważności decyzji o pozwoleniu na budowę, wyeliminowanej z obrotu prawnego, stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu w trybie art. 105 § 1 kpa wobec braku podstaw do wydania nakazu rozbiórki tego budynku, bądź też nakazania inwestorom wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego). Po zbadaniu sprawy i wykonaniu przekładni przyłącza gazowego, zrealizowany obiekt budowlany nie narusza bowiem wymogów prawa budowlanego i przepisów o planowaniu przestrzennym, zaś w ramach niniejszego postępowania nie mogła być poddana kontroli ostateczna decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku magazynowo-gospodarczego. Zmiana okoliczności faktycznych sprawy uzasadniać może wdrożenie kolejnego postępowania, lecz nie uzasadnia uwzględnienia skargi.
W tym stanie rzeczy nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego ani też uchybienia regułom procedury administracyjnej w stopniu skutkującym wznowieniem tego postępowania, bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
sw
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło