II SA/Gl 247/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. W piśmie z dnia [...] r. Sąd Rejonowy w C. zwrócił się do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w C. o wykonanie w stosunku do K. W. środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i rowerów przez okres 8 lat, orzeczonego dołączonym do tego wniosku prawomocnym wyrokiem karnym tego Sądu z dnia [...] r. sygn. akt [...]. Po wszczęciu i przeprowadzeniu w tej sprawie postępowania wydaną z upoważnienia Starosty [...] decyzją nr [...] z dnia [...] r. orzeczono o cofnięciu K. W. uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie kat. A, B, C, D, BE, CE prawa jazdy nr [...] nr druku [...] na okres 8 lat. Jako podstawę prawną tej decyzji wskazał organ orzekający m.in. art. 182 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks Karny wykonawczy (dalej jako kkw), art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978, zwanej dalej ustawą o kierujących pojazdami lub ustawą) oraz art. 104 i art. 107 Kpa. W uzasadnieniu Starosta podał, że cofnięcie uprawnień następuje celem wykonania w/w prawomocnego wyroku karnego, a termin rozpoczęcia biegu orzeczonego zakazu liczony jest od dnia uprawomocnienia się wyroku tj. od dnia [...] r. do dnia [...] r. włącznie. W odwołaniu od tej decyzji K. W. wniósł o zmianę środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów na karę pozbawienia wolności. Podkreślił, że zabrano mu wszystkie kategorie prawa jazdy w wyniku kierowania rowerem w stanie nietrzeźwości. W konsekwencji nie ma możliwości funkcjonowania w społeczeństwie, gdyż był kierowcą. Potrzebuje dojeżdżać do pracy skuterem, nadto potrzebne są mu uprawnienia na wózki widłowe i na ciągnik rolniczy. Już wcześniej był pozbawiony prawa jazdy przez 10 lat i dalsze pozbawienie na 8 lat jest dla niego krzywdzące. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie odwołania tego nie uwzględniło i zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w zw. z art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 182 § 2 kkw, decyzję organu pierwszej instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdziło, że obowiązek cofnięcia odwołującemu uprawnień wynika z treści art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów. Powołało się też SKO na treść art. 182 § 1 i 2 kkw zgodnie z którą w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Cofnięcie uprawień polega na odebraniu przyznawanych uprawnień do kierowania określonymi pojazdami i następuje w formie decyzji administracyjnej – taka forma jest wprost przewidziana w art. 103 ust. 1 ustawy. W razie wystąpienia okoliczności wymienionych w tym przepisie cofnięcie uprawnień jest obligatoryjne, ustawa używa bowiem znamienia czasownikowego "wydaje" co jest równoczesne z obowiązkiem wydania decyzji. Cofanie uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym należy do kompetencji starosty i ma charakter prewencyjny, zabezpieczający. Wskazują na to jednoznaczne przyczyny uzasadniające decyzję o cofnięciu. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję SKO w Częstochowie K. W. powołał się co do zasady na okoliczności podniesione wcześniej w odwołaniu. Stwierdził, że nie naruszył rażąco prawa i pozbawienie go prawa jazdy na okres 8 lat za jazdę na rowerze do pracy pomimo orzeczonego wcześniej zakazu poruszania się takim pojazdem uważa za krzywdzące, zmienił swoje postępowanie, od 10 lat nie spożywa alkoholu, uczęszcza na spotkania AA. Orzeczony zakaz uniemożliwia mu normalne funkcjonowanie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując co do zasady stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podkreślając, że w świetle obowiązujących przepisów cofnięcie skarżącemu uprawnień było obligatoryjne. Na rozprawie sądowej w dniu 22 sierpnia 2018 r. pełnomocnik skarżącego z urzędu podtrzymała stwierdzenia zawarte w jego pismach procesowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, a tylko pod tym względem podlega ona kontroli Sądu zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.). Zgodnie zaś z treścią art. 103 ust. 1 pkt 4, jak to trafnie stwierdziło SKO, starosta jest zobowiązany do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia wobec uprawnionego kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów, która to sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Wobec skarżącego prawomocnym w/w wyrokiem SR w C. z dnia [...] r. orzeczono bowiem zakaz prowadzenia wszystkich pojazdów mechanicznych i rowerów. W konsekwencji dla wydania orzeczenia o cofnięciu uprawnień nie ma znaczenia sytuacja osobista i życiowa skarżącego, na które to okoliczności powołał się w skardze i w piśmie procesowym z dnia 30 kwietnia 2018 r. Wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień nie leży bowiem w sferze uznania organów orzekających lecz jest w takiej sytuacji, jak to zasadnie stwierdził organ odwoławczy, obligatoryjne. Obowiązek cofnięcia przez starostę w takiej sytuacji uprawnień do kierowania pojazdami wynika nadto z przytoczonej przez SKO treści art. 182 § 1 i 2 Kodeksu karnego wykonawczego. Oznacza to, że zaskarżona decyzja odpowiada obowiązującemu prawu, a skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302). Marginalnie jedynie w odniesieniu do twierdzeń skarżącego należy podnieść, że nie polegają one na prawdzie, gdy chodzi o abstynencję od alkoholu w ciągu ostatnich 10 lat. Przeczy temu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci wyjątkowo licznych skazujących wyroków karnych z orzeczonym środkiem zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i rowerów, w tym pod wpływem alkoholu (m.in. wyrok z [...] r.). Z wyroków tych wynika, że już od [...] r. obowiązywały w stosunku do niego sądowe zakazy prowadzenia pojazdów mechanicznych.