II SA/Gl 255/04

WyrokWSA w Gliwicach2005-08-08

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, mogła być kontynuowana w trybie przepisów dotychczasowych (ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym) po dniu 11 lipca 2003 r., jeśli nie zawiadomiono pisemnie wszystkich zainteresowanych o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu przed tą datą?
Ratio decidendi
Procedura planistyczna wszczęta pod rządami ustawy z 1994 r. mogła być kontynuowana według przepisów dotychczasowych po wejściu w życie ustawy z 2003 r. tylko wtedy, gdy do dnia 11 lipca 2003 r. zawiadomiono pisemnie wszystkich zainteresowanych o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu. Niespełnienie tego wymogu, nawet w przypadku zawiadomienia części podmiotów lub jedynie poprzez ogłoszenie prasowe, skutkuje brakiem podstaw prawnych do dalszego prowadzenia postępowania w trybie starej ustawy, co prowadzi do stwierdzenia nieważności uchwały.
Stan faktyczny
Rada Miejska w G. podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący A.N. i Z.N. wnieśli o zmianę przeznaczenia ich działki z terenów zieleni na teren pod recykling samochodowy. Projekt planu wyłożono do publicznego wglądu. Prezydent Miasta G. oraz Rada Miejska odrzucili zarzut skarżących, wskazując na przeznaczenie działki pod usługi turystyki i rekreacji oraz potrzebę ochrony środowiska. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podnosząc krzywdę i brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej zgodnej z prawem UE. WSA stwierdził nieważność uchwały z powodu naruszenia przepisów intertemporalnych ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały i orzeczono, że nie podlega ona wykonaniu. 2. Zasądzono od Gminy G. na rzecz skarżących kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant ref. staż. Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi A.N., Z.N. na uchwałę Rady Miejskiej w G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu, 2. zasądza od Gminy G. na rzecz skarżących kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uchwałą Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r. nr [...], podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 12 ust. 1, 2 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz.U. z 1999 r., Nr 15 poz. 139 ze zm.) przystąpiono do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta G., dla terenu zlokalizowanego po północnej stronie projektowanej autostrady [...], stanowiącego dzielnicę O. Wnioskiem z dnia [...]r. A. i Z. N. zwrócili się o zmianę przeznaczenia ich działki nr [...] w obrębie W.W. z obecnego przeznaczenia - teren zieleni ogólnodostępnej na działkę przeznaczoną pod recykling samochodowy. Projekt miejscowego planu zagospodarowania wyłożono do publicznego wglądu w okresie od [...]r. do [...]r. Informację o terminie wyłożenia projektu planu ogłoszono w prasie, wywieszono na tablicach ogłoszeń oraz poinformowano pisemnie zainteresowanych. Pismem z dnia [...]r. A. i Z.N. poinformowali Prezydenta Miasta G., że nie zgadzają się z ustaleniami wyłożonego projektu planu. Podkreślili, że nieuwzględnienie ich wniosku o przekwalifikowanie działki nr [...] z przeznaczeniem na recykling samochodowy jest dla nich krzywdzące i niezrozumiałe. Dodali, że w ich odczuciu nie ma przeszkód by działka ta mogła zmienić swe przeznaczenie, tym bardziej, że sąsiaduje ona z terenem glinianek, położona jest w pobliżu działających warsztatów samochodowego i lakiernictwa samochodowego, terenu cegielni oraz bezpośrednio graniczy z dzikim wysypiskiem śmieci, a w pobliżu są także dwa komisy samochodowe. Dodali, że przekwalifikowanie działki umożliwi im prowadzić działalność gospodarczą zgodnie z obowiązującymi przepisami unijnymi. Zarządzeniem nr [...] z dnia [...]r. Prezydent Miasta G. nie uwzględnił zarzutu Państwa A. i Z. N. (N.). W uzasadnieniu wyjaśnił, że aktualnie działka skarżących znajduje się w strefie oznaczonej symbolem IX/H - strefa zieleni ogólnodostępnej, natomiast w projekcie działka ta znalazła się w terenie oznaczonym symbolem UPt - tereny usług publicznych z zakresu turystyki i rekreacji. Podał, że przyczyną nieuwzględnienia zarzutu jest położenie działki na terenie przeznaczonym pod usługi z zakresu rekreacji i turystyki, w bezpośrednim sąsiedztwie strefy zieleni chronionej. Z uwagi na potrzebę ochrony środowiska naturalnego i kulturowego na terenie tym przewidziano możliwość realizacji wyłącznie urządzeń sportowo-rekreacyjnych z dopuszczeniem lokowania małej gastronomii i urządzeń infrastruktury technicznej. Dlatego też wprowadzenie wnioskowanej przez zainteresowanych funkcji - tj. recyklingu samochodów na tym terenie nie jest możliwe. Podkreślił, że zmiana planu nie narusza interesu prawnego właścicieli działki poprzez utratę wartości nieruchomości lub ograniczenie prawa do jej dysponowania. Na sesji w dniu [...]r. Rada Miejska w G. uchwałą nr [...] podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz. U. z 1999, Nr 15, poz. 139 z późn. zm.) w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) odrzuciła zarzut A. i Z. N. Uzasadniając swoje stanowisko Rada powtórzyła argumentację przedstawioną przez Prezydenta Miasta G. Wyjaśniła na podstawie "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta G.", że tereny te przewidziane są do objęcia ochroną w formie projektowanego użytku ekologicznego. Z uwagi na potrzebę ochrony środowiska dla przedmiotowego terenu ustalono możliwość realizacji wyłącznie urządzeń sportowo-rekreacyjnych z dopuszczeniem małej gastronomii i urządzeń infrastruktury technicznej. Podkreśliła, że ustalenia projektu zamiany planu podjęte zostały w granicach uprawnień planistycznych określonych mocą art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. i Z. N. podnieśli, że nieuwzględnienie ich wniosku o zmianę przeznaczenia ich działki nr [...] na recykling samochodów jest niezrozumiałe. Podnieśli, że w pobliskim otoczeniu funkcjonują komisy i warsztaty samochodowe, dlatego trudno zrozumieć, dlaczego nie mogą obok prowadzić podobnej działalności. Podkreślili, że obecnie prowadzą taką działalność na innej działce, ale nie spełnia ona wymogów prawa unijnego. Likwidacja tej działalności pozbawi ich rodzinę źródła utrzymania. Dodali, że czują się pokrzywdzeni i odbierają tę uchwałę jako bardzo niesprawiedliwą. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w G. wniosła o oddalenie skargi i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyjaśniła, że zaskarżoną uchwałą odrzucono zarzut skarżących zgłoszony do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta G., obejmującego dzielnicę O. Stwierdziła, że skarżący nie zgodzili się na objęcie ich działki strefą oznaczoną symbolem UPt i zakwestionowali brak możliwości prowadzenia na niej działalności gospodarczej polegającej na recyklingu samochodowym. Wyjaśniła, że odrzucono zarzut, gdyż zakwestionowany teren przeznaczony został w projekcie planu pod usługi publiczne z zakresu turystyki i rekreacji (oznaczony symbolem UPt), a w związku z powyższym przewidziano możliwość realizacji tylko urządzeń sportowo-rekreacyjnych, względnie małej gastronomii czy infrastruktury technicznej. Działalność proponowana przez skarżących - zgodnie z § 2 pkt 9 lit. d rozporządzenia z dnia 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko - kwalifikuje się do grupy przedsięwzięć, których realizacja wymaga obligatoryjnego sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Odnośnie funkcjonujących w pobliżu warsztatów czy komisu samochodowego, podniosła, że obiekty te już funkcjonują, a nadto znajdują się w znacznym oddaleniu od projektowanego użytku ekologicznego. Dodała, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym - gmina działa w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego, w ramach którego ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy. Dorzuciła, że kwestionowany w zarzucie projekt planu sporządzony został zgodnie z procedurą określoną w art. 18 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 - 10 cytowanej powyżej ustawy. Dlatego też działając w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego, postanowiła odrzucić zgłoszony zarzut. Na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2005 r. skarżący podtrzymali swoje stanowisko wyrażone w skardze, a nadto złożyli wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Dodali, że w bezpośrednim sąsiedztwie ich działki, już po wniesieniu przez nich niniejszej skargi wybudowano stację paliw, a nadto na terenie byłej cegielni urządzono składowisko śmieci i części samochodowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z odmiennych powodów niż przedstawione w niej zarzuty. Zaskarżona uchwała podjęta została na podstawie art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z tym ostatnim przepisem do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz planów zagospodarowania przestrzennego województw, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do ich sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy ustawy z 1994 r. Zdaniem Sądu doszło do naruszenia powyższych przepisów, gdyż brak było podstaw prawnych do dalszego prowadzenia postępowania w trybie "starej" ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W dniu 11 lipca 2003 r. weszła bowiem w życie nowa ustawa - ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z analizy przepisu intertemporalnego tej ustawy należy wnosić, że procedury planistyczne wszczęte pod rządami dawnej ustawy mogą być kontynuowane, jeżeli do dnia wejścia w życie nowej ustawy - czyli do dnia 11 lipca 2003 r. zawiadomiono o terminie wyłożenia planów do publicznego wglądu wszystkich zainteresowanych, czyli odniesiono się do treści art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Oznacza to, że dla zastosowania art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, czyli do kontynuowania procesu planistycznego według poprzedniej ustawy, wymagane jest zawiadomienie na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu przed 11 lipca 2003 r. wszystkich podmiotów, o których mowa w art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. W opinii Sądu nie ma podstaw do przyjęcia, że wymóg ten został spełniony, gdyż o wyłożeniu projektu planu nie zawiadomiono wszystkich a tylko niektóre podmioty. Nie można także uznać, wobec jednoznacznej treści art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, że wymóg ten został spełniony poprzez ogłoszenie o terminie i miejscu wyłożenia projektu planu dokonane w trybie art. 18 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o planowaniu przestrzennym. Powyższe rozważania muszą prowadzić do stwierdzenia, że procedura planistyczna w rozpatrywanej sprawie nie mogła być kontynuowana po 10 lipca 2003 r. w oparciu o przepisy "starej" ustawy. Z przedłożonych bowiem akt sprawy wynika, że do dnia 11 lipca 2003 r. nie powiadomiono na piśmie wszystkich uprawnionych o terminie wyłożenia do publicznego wglądu proponowanego projektu planu. Stanowisko takie prezentowane jest także w dostępnych komentarzach do ustawy - zobacz: Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz pod redakcją Z.Niewiadomskiego. Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2004, str. 572 i n. oraz T. Bąkowski - Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz. Zakamycze 2004, s. 247 i n. Sąd ustalił że wiele podmiotów o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu zostało zawiadomionych po dacie 10 lipca 2003 r. Wśród nich jest B.K., której awizo o przesyłce pozostawiono w dniu [...], zatem przy założeniu doręczenia zastępczego po 7 dniach, doręczenie nastąpiło w dniu [...]r. Należy dodać, że B.K. również złożyła zarzut, który Rada Miejska odrzuciła i który będzie przedmiotem rozpoznania przez tutejszy Sąd, a zatem ewidentnie była to osoba legitymująca się interesem prawnym. Już sam powyższy przykład wystarczy, aby zdecydować, że nie została wykonana dyspozycja warunkująca prowadzenie procedury planistyczne na dotychczasowych warunkach, tzn. w trybie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Z dostępnych Sądowi materiałów wynika, że takich osób było znacznie więcej. Wśród osób, które o wyłożeniu projektu planu dowiedziały się po 10 lipca 2003 r. znalazły się m.in.: J.D., T.P., Gminna Spółdzielnia [...] ([...]r.), E.M., B.M., B.K. ([...]r.), D.G. ([...]r.), A.S. ([...]r.), A.A. ([...]r.), A.S. ([...]r.) czy M.T. ([...]r.). Wielu osobom taka informacja w ogóle nie została doręczona - m.in. M. i W. G., L.K., A.N., K. i M. K. i inni. Powyższe oznacza, że zaskarżona uchwała nie mogła znaleźć podstawy prawnej w art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Mając na uwadze przedstawione powyżej argumenty, Wojewódzki Sąd Admnistracyjny na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oraz art. 27 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, orzekł jak w sentencji. Wobec uwzględnienia skargi Sąd zobowiązany był, zgodnie z dyspozycją art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do określenia w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżony akt nie może być wykonywany. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 209 cytowanej ustawy. SJ/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło