II SA/Gl 26/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-09-25

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Piotr Broda, Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może zawiesić postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu prawomocności rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki tego obiektu?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może zawiesić postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu prawomocności rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki, ponieważ kwestia możliwości legalizacji obiektu nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu tego przepisu. Zawieszenie postępowania jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy głównej jest bezwzględnie uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd, a nie od wyjaśnienia okoliczności faktycznych czy potencjalnego wpływu innego postępowania.
Stan faktyczny
Pełnomocnik inwestorów złożył wniosek o pozwolenie na użytkowanie stawu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) zawiesił postępowanie, uznając, że rozstrzygnięcie w przedmiocie rozbiórki stawu jest zagadnieniem wstępnym. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) uchylił postanowienie PINB, uznając brak podstaw do zawieszenia postępowania. Skargę na postanowienie WINB wniósł P.G., kwestionując uchylenie postanowienia o zawieszeniu postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant sekretarz sądowy Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2015 r. sprawy ze skargi P. G. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...]. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zawiesił postępowanie administracyjne w związku z wnioskiem z dnia [...] r. adwokata S.K. - pełnomocnika Z. i T. K. o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie stawu zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości M., gmina K., do czasu prawomocności rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki stawu. W uzasadnieniu organ powiatowy wskazał, że wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego obiektu uwarunkowane jest od uprzedniego potwierdzenia, bądź wykluczenia możliwości legalizacji obiektu, co wynika z art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pełnomocnik Z. i T. K. wskazując, że konstrukcja przepisu art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego wymaga uprzedniego rozpoznania wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie, a dopiero negatywne rozstrzygnięcie takiego wniosku umożliwia wszczęcie postępowania w przedmiocie rozbiórki obiektu. Nadto wskazał, że PINB nie jest właściwy do rozpoznania wniosku w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie, bowiem jest to wyłączna kompetencja Starosty. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem dnia [...]. znak: [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm. dalej: "k.p.a.") uchylił zaskarżone postanowienie. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że instytucja zawieszenia postępowania administracyjnego ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko wówczas, gdy zaistnieje jedna z enumeratywnie wymienionych w art. 97 § 1 k.p.a. przesłanek, a nadto tylko na czas niezbędny do usunięcia przeszkody procesowej i zakończenia postępowania przez wydanie rozstrzygnięcia. Wątpliwym w świetle treści art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest uznanie "uprawomocnienia się rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki" za zagadnienie wstępne uniemożliwiające wydanie rozstrzygnięcia w sprawie. Tym samym zdaniem [...] WINB brak było podstaw do zawieszenia postępowania. Odnosząc się natomiast do pozostałych argumentów zawartych w zażaleniu organ wskazał, że pozostają bez wpływu na treść wydanego przez [...] WINB rozstrzygnięcia. Skargę na powyższe postanowienie [...] WINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł P.G. podnosząc naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art.49 ust.1 i art.58 Prawa budowlanego, polegające na uchyleniu decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, pomimo, iż obiekt ten stanowi samowolę budowlaną, nie precyzując przy tym zarzutów dotyczących samego postanowienia [...] WINB o uchyleniu postanowienia PINB o zawieszeniu postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawieszenie postępowania administracyjnego następuje wówczas, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" rozumieć należy kwestię prawną, która nie była jeszcze prawomocnie przesądzona na właściwej drodze, wyłaniającą się w toku postępowania administracyjnego, gdy jej uprzednie rozstrzygnięcie, a więc poprzedzające rozpatrzenie sprawy, leży w kompetencji innego organu lub sądu. Konieczne jest przy tym istnienie bezpośredniej zależności pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Przy czym nie chodzi tu o konieczność wyjaśnienia nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego, bez rozstrzygnięcia którego nie jest możliwe wydanie orzeczenia w sprawie głównej. Stąd, przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wymaga istnienia miedzy rozstrzygnięciem sprawy, a zagadnieniem wstępnym związku bezpośredniego, rozumianego jako bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W przypadku braku takiego związku, zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. Innymi słowy, zawieszając postępowanie na podstawie ww. przepisu organ nie może kierować się przewidywaniami co do wyniku postępowania lecz tym, czy w świetle posiadanych materiałów dowodowych i obowiązującego prawa jest możliwe rozpoznanie sprawy. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno bowiem zależeć rozpoznanie sprawy w ogóle, a nie wydanie mniej lub bardziej pozytywnej, bądź negatywnej dla wnioskodawcy decyzji. Organ musi tym samym ustalić bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2013r. sygn. akt I OSK 2108/11 orzeczeniansa.gov.pl). Samo stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy rozpoznawanej sprawy, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania. Postępowanie może zostać zawieszone na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde, zarówno pozytywne jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2012 r. II OSK 1570/11 orzeczeniansa.gov.pl). Przenosząc powyższe rozważania na grunt kontrolowanej sprawy trzeba podkreślić, że kwestia możliwości legalizacji obiektu budowlanego, nie stanowi zagadnienia wstępnego w stosunku do postępowania w przedmiocie pozwolenia na jego użytkowanie, bowiem zagadnienia wstępnego nie może stanowić wyjaśnienie okoliczności faktycznej. Nadto inny był zakres przedmiotowy tych postępowań i możliwe było rozpoznanie wniosku o pozwolenie na użytkowanie obiektu niezależnie od prowadzonego postępowania w sprawie legalności budowy stawu hodowlanego. Zgodnie z art. 58 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003r. właściciel ubiegający się o pozwolenie na użytkowanie – w odniesieniu do obiektów o których mowa w art. 49 ust.1 - jest obowiązany dołączyć do wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwentaryzację powykonawczą i ekspertyzę techniczną potwierdzającą przydatność obiektu do użytkowania oraz oświadczenia o których mowa w art. 57 ust. 3 powołanej ustawy. Zatem te okoliczności powinny być przedmiotem badania organu, a nie oczekiwanie na ustalenie w ramach odrębnego postępowania, czy dopuszczalne jest w niniejszej sprawie postępowanie legalizacyjne. Zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma charakteru zagadnienia wstępnego; jak bowiem wskazano wyżej - mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło