II SA/Gl 271/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-12-21
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo rolne o znacznym areale, mimo trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, a odmówić zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że istnieją podstawy do ustanowienia adwokata z urzędu dla skarżącego, biorąc pod uwagę zawiłość sprawy i potencjalne trudności z samodzielnym opłaceniem fachowego pełnomocnika przy deklarowanych dochodach. Jednocześnie, ze względu na znaczący majątek w postaci gruntów rolnych posiadanych przez skarżącego i jego małżonkę, sąd oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku możliwości poniesienia wpisu od skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Skarżący H.M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych. Wnioskodawca powołał się na zawiłość sprawy oraz trudną sytuację materialną i rodzinną, wskazując na prowadzenie gospodarstwa domowego z żoną i trzema córkami oraz posiadanie nieruchomości rolnej. Sąd, analizując nadesłane dokumenty, postanowił ustanowić adwokata z urzędu, ale oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu i oddalić wniosek w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.M. (M.) na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy H.M. zwrócił się o ustanowienie adwokata z urzędu powołując się na zawiłość sprawy oraz trudną sytuację materialną i rodzinną. Z treści nadesłanego formularza wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz trzema córkami. Wnioskodawca zamieszkuje w budynku o pow. 140 m2, a w skład jego majątku wchodzi również nieruchomość rolna o pow. 9,05 ha. Jego małżonka posiada gospodarstwo rolne o pow. 10,58 ha wraz z budynkiem mieszkalnym i uzyskuje rentę chorobową zaś najstarsza córka dochód z tytułu prac dorywczych w wysokości około 160 zł.
Na wezwanie referendarza sądowego H. M. nadesłał dokumenty obrazujące wysokość jego dochodów oraz poziom i strukturę wydatków. Wskazał zarazem, ze wysokość dochodów jego małżonki została udokumentowana w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 467/15
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Oceniając powołane przez stronę informacje po uwagę wzięto z jednej strony okoliczności dotyczące sytuacji materialnej i rodzinnej strony, z drugiej zaś wysokość wydatków jakie potencjalnie byłby zobowiązany ponieść w związku ze skorzystaniem z usług fachowego pełnomocnika, przy uwzględnieniu sytuacji materialnej i rodzinnej strony. Porównanie tych informacji pozwoliło stwierdzić, że istnieją podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku w części dotyczącej ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu.
Skarżący, prowadząc gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i córkami w chwili obecnej dysponuje dochodem w wysokości około 1000 zł, co ustalono m.in. o informacje i dokumenty znajdujące się w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 467/15. Nie budzą wątpliwości powołane przezeń okoliczności dotyczące braku możliwości zebrania plonów ze względu na awarię kombajnu, gdyż wnioskodawca przedstawił fakturę za naprawę sprzętu. Mając zaś na uwadze etap postępowania (wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2015 r. Sąd oddalił skargę wnioskodawcy na wskazaną wyżej decyzję Wojewody [...]) oznacza to, ze ewentualne zaskarżenie tego rozstrzygnięcia może nastąpić wyłącznie z udziałem fachowego pełnomocnika. Wnioskodawca, przy obecnych, deklarowanych dochodach może mieć znaczące trudności z samodzielnym opłaceniem usług takiej osoby. W tym więc zakresie wniosek uwzględniono.
Oddalając wniosek w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto okoliczności dotyczące stanu majątkowego samego skarżącego jak i członków jego rodziny. W szczególności łączny areał gruntów rolnych w rodzinie skarżącego to niemal 20 ha (19,63 ha w tym 9,05 należące do wnioskodawcy oraz 10,58 należące do jego małżonki). Trudno w tym kontekście uznać za wiarygodne twierdzenie wnioskodawcy, że nie będzie go stać na opłacenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł, w sytuacji, gdy posiada tego rodzaju składnik majątku, który stanowi źródło jego dochodów. Wnioskodawca nie uprawdopodobnił zarazem, że nie korzystał ze wsparcia środków europejskich.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło