II SA/Gl 281/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-04-23

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy terenu, która ma charakter deklaratoryjny i stanowi jedynie "promesę" uprawniającą do ubiegania się o pozwolenie na budowę, może zostać wstrzymana w wykonaniu na podstawie art. 61 § 3 PPSA z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy terenu, ze względu na swój deklaratoryjny charakter i brak bezpośredniej wykonalności, nie podlega wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 PPSA. Nie może ona stanowić źródła niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ nie nakłada na stronę żadnych obowiązków ani nie upoważnia do rozpoczęcia inwestycji.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy dla pawilonu handlowego. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że jej parametry będą niezgodne z sąsiednią zabudową, co naruszy ład przestrzenny i może spowodować trudne do odwrócenia skutki oraz znaczną szkodę w postaci spadku wartości nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. H.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 2 stycznia 2012 r. T.H. – G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., skargę na decyzję tego organu z dnia [...]r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu dla pawilonu handlowego branży spożywczo – przemysłowej przy ul. [...] w K. W skardze obok zarzutów kwestionujących zaskarżoną decyzję zawarty został wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Skarżąca wskazywała, że przedmiotowa decyzja będzie stanowiła podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji, której parametry ( intensywność zabudowy, szerokość elewacji frontowej, wysokość elewacji, funkcja ) będą niezgodne z parametrami zabudowy położonej w sąsiedztwie i tym samym będą godzić w ład przestrzenny. W ten sposób może dojść do powstania trudnych do odwrócenia skutków. Dodatkowo skarżąca wskazała na istnienie ryzyka wyrządzenia znacznej szkody w postaci powstania zabudowy wzdłuż całej granicy jej działki, co spowoduje znaczny spadek wartości jej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ nie ustosunkował się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności stanowi zatem w świetle powyższej regulacji, odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. i dotyczy jedynie okoliczności faktycznych o charakterze wyjątkowym. Z konstrukcji art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wstrzymanie może dotyczyć tylko takiego aktu administracyjnego, który nadaje się do wykonania i podlega wykonaniu. Nie każdy bowiem akt lub czynność może podlegać wstrzymaniu wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy przy tym rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy zaistnienia takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 882/05, niepubl.). Wykonalność dotyczy zatem aktów zobowiązujących, które ustalają dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 295 i n.). Zauważyć należy, że w literaturze przedmiotu panuje zgodność, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydana na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) ze względu na jej przedmiot, nie podlega wykonaniu. Przedmiotowa decyzja ma charakter deklaratoryjny, to znaczy, że z punktu widzenia zagospodarowania terenu stwierdza istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego. Określa podstawowe parametry, dotyczące zmiany zagospodarowania terenu, które poprzedzają wydanie pozwolenia na budowę. Decyzja o warunkach zabudowy ma charakter "promesy" uprawniającej (łącznie z innymi dokumentami) do ubiegania się o pozwolenie na budowę, na terenie w niej wskazanym. Nie jest zatem aktem upoważniającym do rozpoczęcia czy kontynuowania inwestycji. Wydanie przez organ administracji decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie stanowi dla strony obowiązku określonego działania, zaniechania lub nakazu znoszenia zachowania innych podmiotów. Z tego powodu decyzja ta nie nadaje się do wykonania i jako taka nie może stanowić dla strony skarżącej źródła niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. Zatem w okolicznościach tej sprawy nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a tym samym brak jest podstaw do zastosowania instytucji ochrony tymczasowej określonej w art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi Dodatkowo należy podkreślić, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje nieodwracalne skutki, jak również tego, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Także działając z urzędu brak jest, zdaniem Sądu podstaw do przesądzenia tej przesłanki wstrzymania wykonania ww. decyzji. Podstawy do wstrzymania jej wykonania nie mogły stanowić sformułowane zarzuty w zakresie wydania tej decyzji z naruszeniem przepisów prawa. Zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania nie może być poprzedzone merytoryczną oceną zasadności skargi, albowiem takie działanie sądu, dokonywane w ramach posiedzenia niejawnego, oznaczałoby niedopuszczalną ocenę legalności zaskarżonego aktu sprowadzającą się do przedsądu. Na tym etapie postępowania Sąd nie jest bowiem upoważniony do rozstrzygania tej kwestii i z tego też względu nie może ona stanowić co do zasady (pomijając np.: ewentualne oczywiste przypadki wydania decyzji w warunkach nieważności) podstawy uwzględnienia wniosku o wstrzymanie. W związku z powyższym, w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło