II SA/Gl 283/25

WyrokWSA w Gliwicach2025-05-07

Skład orzekający: Artur Żurawik, Beata Kalaga-Gajewska, Renata Siudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynki letniskowe, które są faktycznie wykorzystywane do stałego zamieszkiwania, mogą zostać uznane za "budynki mieszkalne" w rozumieniu ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, co umożliwiałoby przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego tymi budynkami?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynki letniskowe, nawet jeśli faktycznie wykorzystywane do stałego zamieszkiwania, nie mogą zostać uznane za "budynki mieszkalne" w rozumieniu ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Kluczowe jest pierwotne przeznaczenie budynku i jego legalna funkcja, a nie tylko sposób faktycznego użytkowania. Ponieważ budynki te zostały wzniesione jako letniskowe i nie dokonano ich legalnej zmiany sposobu użytkowania na mieszkalny, nie podlegają one przepisom ustawy o przekształceniu, a tym samym organ nie mógł wydać żądanego zaświadczenia.
Stan faktyczny
Skarżący wystąpili o wydanie zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości zabudowanych domkami letniskowymi. Starosta odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że nieruchomości te nie były zabudowane na cele mieszkaniowe w rozumieniu ustawy o przekształceniu. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Starosty, wskazując na pierwotne przeznaczenie budynków jako letniskowych i brak legalnej zmiany sposobu ich użytkowania. Skarżący wnieśli skargę do WSA, powielając zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. i błędnej wykładni prawa materialnego, twierdząc, że nieruchomości są wykorzystywane na cele mieszkaniowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 maja 2025 r. sprawy ze skargi G. B., T. B., M. B. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 20 stycznia 2025 r. nr NWXIV.7581.5.25.2024 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę. Wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2024 r. G. B., M. B. i T. B., reprezentowani przez pełnomocnika, zwrócili się do Starosty [...] o wydanie zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonych w U., oznaczonych działkami: [...], [...] i [...], wskazując, że są one zabudowane budynkami mieszkalnymi i stanowią funkcjonalną całość. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2024 r. znak [...] Starosta, działając na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 – dalej zwanej k.p.a.) w związku z art. 4 ust. 2, art. 1 ust. 1, 2, art. 13 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 386 – dalej zwanej dalej ustawą o przekształceniu) odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ww. nieruchomości. Wskazał, że działki [...] i [...] są zabudowane budynkami letniskowymi, a tym samym nie są i nie były wykorzystywane na cele mieszkaniowe. Odnośnie działki nr [...] ustalono natomiast, że przed podziałem stanowiła ona część nieruchomości zabudowanej domkami weekendowymi, a obecnie jest odrębną nieruchomością, która 1 stycznia 2019 r. była niezabudowana. Zażalenie na to postanowienie złożyli jego adresaci. Zarzucili organowi I instancji naruszenie przepisów postępowania: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. oraz w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, w tym przesłuchania stron, przesłuchania okolicznych mieszkańców, oględzin nieruchomości, braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, która miała istotny wpływ na wynik sprawy i wyrażała się zwłaszcza w nieuznaniu przez organ nieruchomości objętej wnioskiem o przekształcenie za nieruchomość zabudowaną na cele mieszkaniowe w sytuacji, gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy jasno wskazuje, iż nieruchomość ta jest przeznaczona na cele mieszkalne; - art. 10 § 1 i 3 k.p.a. przez niezapewnienie stronom czynnego udziału przed wydaniem przedmiotowego postanowienia, w szczególności uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, przy jednoczesnym zaniechaniu wskazania przyczyny odstąpienia od tegoż; - art. 8 § 1 i 2 k.p.a. przez brak zachowania zasady równego traktowania oraz odstąpienia bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym oraz prawnym, podczas gdy organ wydał stosowne zaświadczenia dotyczące innych nieruchomości na okolicznym terenie, tak samo zabudowanych i użytkowanych przez ich mieszkańców w ten sam sposób, jak w niniejszej sprawie. Wskazano także na naruszenie prawa materialnego: - art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o przekształceniu poprzez jego błędną wykładnię, prowadzącą do nieuznania nieruchomości objętej wnioskiem o przekształcenie za nieruchomość zabudowaną na cele mieszkaniowe w związku z błędnym niezakwalifikowaniem budynku, którego dotyczy przedmiotowa sprawa, jako budynek mieszkalny jednorodzinny, w sytuacji gdy funkcja ta wynika to wprost ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który jasno wskazuje, iż nieruchomość ta jest przeznaczona na cele mieszkalne; - art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o przekształceniu poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do nieuznania nieruchomości objętej wnioskiem o przekształcenie za nieruchomość umożliwiającą prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych na nieruchomościach sąsiednich, podczas gdy przekształceniu podlegają również grunty niezabudowane budynkami mieszkalnymi, wyodrębnione geodezyjnie, posiadające urządzoną księgę wieczystą, jeżeli umożliwiają one prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków (tj. nieruchomości zabudowanych mieszkaniowo), a tytuł użytkowania wieczystego do gruntów (nieruchomości) zabudowanych budynkami mieszkalnymi jak i niezabudowanych przysługuje temu samemu podmiotowi. Zaskarżonym obecnie postanowieniem Wojewoda Śląski (dalej zwany organem odwoławczym lub II instancji) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Wskazując na stan faktyczny i prawny sprawy podał, że decyzją z 25 lutego 1992 r. znak [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo [...] w G. prawa użytkowania wieczystego działek [...] i [...] (z których powstały działki [...] i [...]) zabudowanych dziesięcioma domkami weekendowymi. Z kolei decyzją z 4 lipca 1992 r. znak [...] Wojewoda ten stwierdził nabycie z mocy prawa przez [...] Zakłady [...] w G. prawa użytkowania działki [...] (z której powstała działka [...]) zabudowanej m.in. domkami weekendowymi. Aktem notarialnym z dnia 10 marca 1994 r. rep. nr [...] R. B. (poprzednik prawny M. B. i T. B.) i G. B. zakupili działki [...] i [...] zabudowane domkami weekendowymi. Następnie aktem notarialnym z dnia 23 grudnia 1996 r. rep. nr [...] R. B. i G. B. zakupili m.in. działkę [...] zabudowaną domkami weekendowymi. Wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2024 r. obecnie skarżący wystąpili o wydanie przedmiotowego zaświadczenia, a postanowieniem z 28 listopada 2024 r. Starosta odmówił jego wydania. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że analiza ksiąg wieczystych [...] i [...] oraz [...] potwierdza, że: ww. nieruchomości stanowią własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym skarżących, działka [...] jest zabudowana, działka [...] stanowi skrawek gruntu o powierzchni 6 m2 oddzielony od działki [...] drogą wewnętrzną, natomiast działka [...] jest niezabudowana i na całej długości przylega do działki [...]. Jednocześnie, zgodnie z wypisami rejestru gruntów i budynków z dnia 6 sierpnia 2024 r., działki [...], [...] i [...] stanowią inne tereny zabudowane, natomiast na działce [...] znajdują się dwa (przyległe do siebie) budynki mieszkalne o pow. 54 m2 i 26 m2. Stwierdzając, że zażalenie skarżących nie zasługuje na uwzględnienie organ II instancji zwrócił uwagę, że przepisy ustawy o przekształceniu nie zawierają definicji pojęcia "budynek mieszkalny", konieczne jest więc ustalenie jego zakresu w oparciu o ustawę z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 725, ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225, ze zm.). Zgodnie z tymi regulacjami przez budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku (art. 3 pkt 2a p.b.). A contrario należy uznać, że budynek wielorodzinny to budynek mieszkalny niebędący budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym zdefiniowanym w ustawie (por. wyrok NSA z dnia 11 października 2017 r. sygn. II OSK 201/16, postanowienie SN z dnia 13 czerwca 2018 r. sygn. IV CSK 272/17). Organ odwoławczy wskazał również na Polską Klasyfikację Obiektów Budowlanych, zauważając, że wynika z niej, iż budynki mieszkalne to obiekty budowlane, w których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych organ wyjaśnił, że istnieją dwa aspekty determinujące uznanie danego obiektu za dom mieszkalny, tj. walory techniczne i spełniane przez niego funkcje. Zatem uwarunkowania techniczne obiektu nie są jedyną przesłanką kwalifikacyjną i nie mogą przesądzić o uznaniu danego obiektu za budynek mieszkalny. Istotne jest też faktyczne spełnianie przez budynek określonych funkcji. Tylko zatem budynek wykorzystywany i faktycznie zaspokajający potrzeby mieszkaniowe (nie usługowe, rekreacyjne, wypoczynkowe, bądź w celu lokaty kapitału) powinien być zakwalifikowany jako budynek mieszkalny (tak wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Olsztynie z dnia 14 lutego 2018 r. sygn. akt I SA/Ol 850/17 oraz w Poznaniu z dnia 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Po 1190/17). Treść art.1 ust. 2 ustawy o przekształceniu i użycie zwrotu "wyłącznie" wskazuje, że wolą ustawodawcy było stosowanie jej przepisów jedynie do tej kategorii budynków, co oznacza, że nie można jej zakresu rozszerzać na inne rodzaje zabudowań. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy, powołując się na gromadzony materiał dowodowy, wywiódł, że od momentu nabycia prawa użytkowania wieczystego przedmiotowe nieruchomości nieprzerwanie były i nadal są wykorzystywane na cele turystyczne, a nie dla zaspokajania potrzeb mieszkaniowych skarżących. Wskazał, że na dzień ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położone w U., oznaczone wówczas jako działki: [...], [...] oraz [...] były zabudowane domkami letniskowymi oraz budynkiem administracyjnym ze świetlicą i basenem przeciwpożarowym, a opłata roczna za użytkowanie wieczyste wynosiła 3 % ich wartości. Wysokość tej stawki nie uległa zmianie (zawiadomienia z 17 marca 2014 r. znak [...] i 1 lutego 2023 r. [...]). Ustalona opłata roczna w wysokości 3 %, zgodnie z art. 72 ust. 3 pkt 5 u.g.n., dotyczy nieruchomości gruntowych innych, niż te oddane na cele mieszkaniowe, co oznacza, że cel oddania działek w użytkowanie wieczyste nie został zmieniony. Nieruchomości te - zgodnie z ówczesnym planem zagospodarowania przestrzennego (zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej [...] U. z [...] nr [...], Dz. U. Woj. [...] z [...] r., nr [...], poz. [...]) - położone były na terenie przeznaczonym pod turystykę i wypoczynek - utrzymanie istniejących zakładowych ośrodków wypoczynkowych (decyzja Burmistrza Miasta U. z 6 czerwca 1994 r. znak [...]). Organ odwoławczy podał, że w ewidencji gruntów i budynków budynki należące do skarżących na dzień 1 stycznia 20219 r. figurują jako mieszkalne, ale tylko według Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT), a w operacie ewidencji budynków nie określono ich głównej funkcji. Podstawę wpisu danych w zakresie funkcji budynków stanowi dokumentacja architektoniczno-budowlana. Organem kompetentnym do określenia kategorii budynku jest zatem organ administracji budowlanej, który wypowiada się w sprawie funkcji budynku w drodze decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego lub w drodze decyzji o wyrażeniu zgody na zmianę sposobu użytkowania budynku. To ten organ tworzy stan prawny określający funkcję budynku, który powinien z kolei znaleźć odzwierciedlenie w ewidencji gruntów i budynków. Organy ewidencji nie są kompetentne do zmian zapisów ewidencyjnych co do kategorii budynku, bez uprzednich rozstrzygnięć organów administracji budowlanej. Jeżeli nastąpiła zmiana danych starosta jest zobowiązany dokonać aktualizacji zapisów z urzędu. Zgodnie z pismem Kierownika Referatu Geodezji i Katastru z 15 października 2024 r. budynki usytuowane na działce [...] zostały ujawnione w operacie ewidencyjnym wg. KŚT jako budynki mieszkalne w 2007 r. Jak wynika natomiast z pisma Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w C. z 29 października 2024 r. znak [...] w latach 1998 - 2024 nie dokonano skutecznego zgłoszenia sposobu użytkowania domków letniskowych na budynek mieszkalny. W ocenie organu odwoławczego, zgromadzony materiał dowodowy - wbrew zarzutom zażalenia - nie pozostawia wątpliwości, że w dacie wejścia w życie ustawy o przekształceniu działki [...], [...] i [...] położone w U. nie były zabudowane na cele mieszkaniowe. Odnosząc się do pozostałych zarzutów wskazano, że sprawa o wydanie zaświadczenia nie jest sprawą administracyjną w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a. i w związku z tym nie podlega wymogom stawianym w procedurze wydawania decyzji administracyjnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach co do zasady powielono zarzuty zawarte w zażaleniu, wnosząc o uchylenie w całości postanowień organów obu instancji. Dodatkowo wskazano na naruszenie art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 218 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez niewłaściwe uznanie, że w sprawie nie wystąpiła podstawa do wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu, podczas gdy organy obu instancji były w posiadaniu dokumentacji oraz kategorycznych twierdzeń skarżących, że przedmiotowa nieruchomość jest przez nich wykorzystywana wyłącznie w celach mieszkaniowych całorocznie, nadto organy obu instancji nie przeprowadziły koniecznego postępowania wyjaśniającego ich ewentualne wątpliwości, a zatem nie można uznać, że wydanie przedmiotowego zaświadczenia było niemożliwe z uwagi bezzasadne stwierdzenie przez organy obu instancji, iż nieruchomość ta nie jest przeznaczona na cele mieszkaniowe, tym bardziej, że w gruncie tym i w budynku umieszczone są media, przyłącza i instalacje oraz znajdują się tam drogi wewnętrzne dojazdowe. Skarżący bez przerwy i na stałe tam mieszkają, a nadto nieruchomości stanowiące działki sąsiednie zostały przekształcone w tym trybie i obecnie stanowią prawa własności. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko dotychczas prezentowane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zakres kontroli sądu wyznacza przepis art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm - dalej p.p.s.a.) stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem dotyczącym art. 57a (który nie znajduje zastosowania w rozpatrywanej sprawie). Rozpoznając sprawę w pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. W tych przypadkach (o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2) organ administracji publicznej, stosownie do treści art. 218 § 1 tego Kodeksu, obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 k.p.a.). Postępowanie wyjaśniające spełnia zatem jedynie pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia, a jego przedmiotem powinno być ustalenie, jakiego rodzaju ewidencje, rejestry i inne zbiory danych mogą zawierać żądane przez wnioskodawcę okoliczności i ustalenie ich dysponentów. W tego rodzaju sprawie, poza zasadami wydania zaświadczeń uregulowanymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, należy również uwzględnić stosowne przepisy materialnoprawne, z których wynika obowiązek potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w formie zaświadczenia. To z właściwych przepisów materialnoprawnych wynikać będzie, jaka okoliczność ma być stwierdzona w formie zaświadczenia. W niniejszej sprawie materialnoprawną podstawę wydania zaświadczenia stanowią przepisy art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów, który stanowi, że z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami: 1) mieszkalnymi jednorodzinnymi lub 2) mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub 3) o których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. Przywołany przepis prowadzi do wniosku, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy samej ustawy (art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu), zaś zaświadczenie ma charakter deklaratoryjny, bowiem jak stanowi art. 4 ust. 1 tej ustawy potwierdza przekształcenie prawa i jest konieczne do ujawnienia w księdze wieczystej prawa własności. Zaświadczenie jest czynnością materialno-techniczną organu polegającą na urzędowym potwierdzeniu w formie pisemnej obiektywnie istniejącego stanu rzeczy, dotyczącego faktów lub prawa. Jest ono przy tym przejawem wiedzy, a nie woli organu administracji publicznej, dokonywanym - w myśl art. 218 § 1 k.p.a. - w oparciu o posiadane rejestry i ewidencje bądź inne dane znajdujące się w jego posiadaniu. W szczególności zaś nie jest możliwe wydanie zaświadczenia, jeśli problematyka, której żądanie strony dotyczy, jest sporna (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 sierpnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 421/12, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 1998 r. sygn. akt III SA 1292/97 niepubl., P. Przybysz Piotr Marek, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, Lex el. 2021). Ponadto wszelkie przesłanki warunkujące przekształcenie powinny być oceniane według stanu faktycznego na dzień, w którym to przekształcenie następuje, przy uwzględnieniu obowiązującego w tym momencie stanu prawnego (Ł. Sanakiewicz, Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Komentarz, Warszawa 2019). W rozpoznawanej sprawie organ odmówił wydania zaświadczenia, ponieważ w następstwie przeprowadzonej analizy stwierdził, że informacje znajdujące się w jego dyspozycji wskazują, iż w dacie wejścia w życie ustawy o przekształceniu przedmiotowe działki nie były zabudowane na cele mieszkaniowe. Istniejący na nich budynki powstały jako domki letniskowe i funkcji tej nie zmieniły. Skarżący zakwestionowali to stanowisko przedstawiając, przywołaną wyżej argumentację. W sprawie konieczne stało się zatem rozstrzygnięcie czy na dzień 1 stycznia 2019 r. przedmiotowe nieruchomości były zabudowane na cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu. W orzecznictwie sądowym oraz literaturze przedmiotu, przy braku definicji legalnej nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe, słusznie zaakcentowano, że inne są cele zabudowy, gdy chodzi o zabudowę na cele mieszkaniowe, a inne zabudowy letniskowej, chociażby budynkami rekreacji indywidualnej czy zamieszkania zbiorowego. Nie ma zatem znaczenia, czy w danym budynku można mieszkać tylko okresowo, czy też przez cały rok i w jakim zakresie oraz w jaki sposób można zaspokoić w nim ogólnie pojęte potrzeby związane z pobytem lub zamieszkiwaniem, ale ważne jest to, czy został on wybudowany i jest wykorzystywany na cele mieszkaniowe, tj. co do zasady do stałego zamieszkiwania przez konkretną osobę lub osoby. Nie można więc mówić, że zabudowa np. budynkami rekreacji indywidualnej, hotelami czy domami wypoczynkowymi jest zabudową na cele mieszkaniowe tylko dlatego, że w budynkach takich można przebywać czy też mieszkać przez cały rok. Nie w takim bowiem celu zostały wybudowane i nie w takim celu – co do zasady – są wykorzystywane (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 października 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 937/17, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 stycznia 2021 r. sygn. akt II SA/Gd 525/20 w: Ł. Sanakiewicz, Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Komentarz, Lex el. 2023). W zakresie pojęcia budynku mieszkalnego jednorodzinnego czy wielorodzinnego nie mieści się zatem zabudowa letniskowa. Zgodnie z treścią § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie pod pojęciem budynku rekreacji indywidualnej należy rozumieć budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku. W konsekwencji wyprowadza się, podzielany przez skład orzekający w niniejszej sprawie, wniosek, iż nieruchomości zabudowane takimi budynkami nie polegają przekształceniu na podstawie przepisów komentowanej ustawy (podobnie Ł. Sanakiewicz, Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Komentarz, Warszawa 2019). Niesporne jest w sprawie na dzień ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położone w U., oznaczone wówczas jako działki: [...], [...] oraz [...] były zabudowane domkami letniskowymi oraz budynkiem administracyjnym ze świetlicą i basenem przeciwpożarowym. Nieruchomości te - zgodnie z ówczesnym planem zagospodarowania przestrzennego (zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej [...] U. z [...] nr [...], Dz. U. Woj. [...] z [...] r., nr [...], poz. [...]) - położone były na terenie przeznaczonym pod turystykę i wypoczynek - utrzymanie istniejących zakładowych ośrodków wypoczynkowych (decyzja Burmistrza Miasta U. z dnia 6 czerwca 1994 r. znak [...]). Jak wynika z powyższego, wzniesione legalnie na terenie ośrodka wczasowego domki letniskowe zostały wzniesione w celach rekreacyjnych. Ich funkcją byłą możliwość czasowego zamieszkiwania ludzi, w celach wypoczynkowych. Z akt administracyjnych nie wynika jednak (i skarżący tego nie podnoszą) aby kiedykolwiek miało by dojść do legalnej zmiany sposobu użytkowania (vide: pismo Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w C. z dnia 29 października 2024 r.). Chodzi bowiem o legalną zmianie sposobu użytkowania budynku w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jego art. 71). Zatem dalej przedmiotowy obiekt pełni funkcję rekreacyjno-wypoczynkową. Samowolna zmiana sposobu użytkowania (np. poprzez zamieszkanie w nim na stałe) może być co najwyżej rozpatrywana w kategorii działań sprzecznych z obowiązującymi przepisami. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, zgodnie z ww. aktami notarialnymi, skarżący nabyli grunt zabudowany domkami "weekendowymi" i od tego czasu nie dokonano skutecznego zgłoszenia zmiany użytkowania budynków letniskowych na cele mieszkalne. W odniesieniu do przedmiotowych nieruchomości nie znajdują zatem zastosowania przepisy ustawy o przekształceniu. Oznacza to, że Starosta nie mógł wydać żądanego zaświadczenia. Podniesiona przez skarżących argumentacja nie zasługuje zatem na uwzględnienie. Co do wpisu widniejącego w "KŚT" należy zauważyć, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 października 2016 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) (Dz. U. z 2016 r., poz. 1864) zostało wydane na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej i służy do celów ewidencyjnych, ustalania stawek odpisów amortyzacyjnych oraz badań statystycznych. Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazać należy, że skoro przedmiotowe postępowanie było prowadzone w przedmiocie wydania zaświadczenia, to w tego rodzaju postępowaniu – jak wcześniej to już zasygnalizowano – organ nie przeprowadzał postępowania dowodowego, właściwego postępowaniu, w którym następuje rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach strony. W związku z tym, w postępowaniu zaświadczeniowym organ winien potwierdzić jedynie to co wynikało z odpowiednich rejestrów publicznych lub innych danych do których miał dostęp. Biorąc powyższe pod uwagę należało zatem uznać, że dokumentacja, którą dysponował organ była w tym przypadku wystarczająca do podjęcia określonej czynności, natomiast to, czy powinna być to czynność materialnotechniczna czy wydanie orzeczenia w postaci postanowienia, było już uzależnione od wykładni prawa materialnego. Z tego więc powodu zarzuty oparte na przepisach k.p.a. nie były w tym przypadku zasadne. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 120 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło