II SA/Gl 285/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-08-02
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska, Andrzej Matan
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji kierowcy, uzasadniające skierowanie go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w sytuacji gdy popełnił on poważny wypadek drogowy i szereg wykroczeń w ruchu drogowym?Ratio decidendi
Organy administracji zasadnie stwierdziły przesłankę do skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Uzasadniają to okoliczności poważnego wypadku drogowego z udziałem skarżącego, jego systematyczne naruszanie przepisów ruchu drogowego (w tym wykroczenia po wypadku) oraz poważne obrażenia poszkodowanych. Brak jest podstaw do kwestionowania poglądu organów, że świadczy to o uzasadnionych wątpliwościach co do kwalifikacji kierowcy, nawet jeśli nie jest on kierowcą zawodowym.Stan faktyczny
Skarżący został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji prawa jazdy po spowodowaniu wypadku drogowego, w którym poszkodowani odnieśli poważne obrażenia. Wcześniej popełnił szereg wykroczeń drogowych, w tym przekroczenia prędkości. Skarżący kwestionował zasadność skierowania na egzamin, argumentując, że wykroczenia nie świadczą o braku kwalifikacji, a wypadek był wynikiem nieuwagi rowerzystów. Organy administracji oraz sąd uznały, że zebrany materiał dowodowy, w tym notatka urzędowa, wykaz wykroczeń i skutki wypadku, uzasadniają skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Andrzej Matan, Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oddala skargę.
Pismem z dnia [...] r. Komendant Powiatowy Policji w K. wystąpił do Starosty [...] o skierowanie skarżącego J. H. na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie kat. A, B, C. Powołał się na fakt prowadzenia postępowania w sprawie wypadku drogowego w dniu [...] r., kiedy to skarżący kierując pojazdem samochodowym osobowym z nieustalonych przyczyn najechał na tył rowerzystów jadących w tym samym kierunku, powodując tym samym zagrożenie w ruchu drogowym.
Następnie na wezwanie organu wnioskodawca nadesłał wykaz popełnionych przez skarżącego wykroczeń w ruchu drogowym z lat [...] – [...], które zakończyły się postępowaniem mandatowym.
W tym stanie rzeczy decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 1 oraz art. 49 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978 ze zm.), orzekł o skierowaniu skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje w zakresie kategorii A, B, C prawa jazdy.
Zdaniem organu, zebrany materiał dowodowy daje podstawy do stwierdzenia, że zachowanie kierowcy w dniu [...] r. daje podstawy do uznania, że istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do jego kwalifikacji. Z nadesłanej przez Policję notatki urzędowej wynika bowiem, że w dniu zdarzenia warunki atmosferyczne były dobre, nawierzchnia jezdni sucha, bez zanieczyszczeń i ubytków, prawidłowo oznakowana. W okresie ostatnich 4 lat, skarżący popełnił też 8 wykroczeń w ruchu drogowym.
W odwołaniu od decyzji J. H. zarzucił, że organ administracji nie przedstawił żadnych konkretnych przyczyn skierowania go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Prawo jazdy posiada od [...] r., a popełnione wykroczenia w postaci niezapiętych pasów w pięciu przypadkach w trakcie kierowania pojazdem samochodowym, nie świadczą o braku wiedzy, czy kwalifikacji praktycznych. Do tej pory nie był uczestnikiem poważnego wypadku drogowego. W sprawie zdarzenia z dnia [...] r. prowadzone jest nadal postępowanie, więc nie można przyjąć, że był sprawcą wypadku. Podał, że przyczyną kolizji było niezachowanie ostrożności przez rowerzystów, którzy nagle i gwałtownie wjechali przed jego samochód. W związku z chwilą nieuwagi, nie mógł uniknąć zderzenia. Stąd też niedochowanie należytej ostrożności w ruchu drogowym nie stwarza podstawy do wydania decyzji (vide: wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 483/17 i WSA w Gliwicach z dnia 9 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 716/16).
Wreszcie, jego zdaniem niezrozumiałe jest skierowanie go na egzamin w zakresie wszystkich posiadanych kategorii prawa jazdy, skoro wszystkie zdarzenia związane były z prowadzeniem samochodu osobowego.
Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, Kolegium po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania podkreślono, że wniosek Policji spełnia wymogi z art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami. Wskazane we wniosku naruszenie przepisów ruchu drogowego, bezsprzecznie potwierdza istnienie uzasadnionych i poważnych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy.
Skarżący systematycznie dopuszcza się także wykroczeń, z których cztery dotyczyły przekroczenia prędkości, a jedno niezastosowania się do znaków i sygnałów drogowych. Ostatnie wykroczenie miało też miejsce po wypadku drogowym.
Stąd też Kolegium uznało, że spełnione zostały ustawowe przesłanki do skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
W skardze do sądu administracyjnego J. H. powtórzył dotychczasową argumentację i zarzuty.
Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
W toku rozprawy sądowej skarżący podał, że za spowodowanie wypadku drogowego został ukarany wyrokiem sądu w drodze dobrowolnego poddania się karze. Powołał się też na okoliczności zdarzenia, a mianowicie podał, że teren był zadrzewiony. Oświadczył, że nie jest kierowcą zawodowym i w toku jest sprawa o cofnięcie mu uprawnień do kierowania pojazdami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też organy administracji nie naruszyły reguł procedury w stopniu skutkującym wznowieniem postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W oparciu o należycie zebrany i rozważony materiał dowodowy zasadnie organy administracji stwierdziły przesłankę do skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie wszystkich posiadanych kategorii prawa jazdy. Z mocy art. 99 ust. 1 pkt 1 i art. 99 ust. 2 pkt 2 oraz art. 49 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, wyżej powołanej, wydanie decyzji następuje na wniosek organu kontroli drogowej, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji kierowcy. Ustawodawca nie sprecyzował przesłanek do wydania decyzji w tym przedmiocie. Mając jednak na uwadze fakt, że skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji może nastąpić także w innych wypadkach, określonych w ustawie, m.in. w razie przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, uznać należy, że okoliczności faktyczne każdej sprawy należy oceniać indywidualnie. Kwalifikacje kierowcy to niewątpliwie wiedza z zakresu przepisów ruchu drogowego, jak i umiejętności praktyczne kierowania pojazdem o określonej kategorii. Taki jest bowiem zakres egzaminu państwowego. Zgodzić się należy co prawda ze stanowiskiem skarżącego, że niedochowanie należytej ostrożności w ruchu drogowym nie przesądza o istnieniu takich zastrzeżeń. Jednak organy administracji rozważyły okoliczności wypadku drogowego z udziałem skarżącego, opierając się nie tylko na wniosku organu Policji, lecz także na notatce urzędowej. Skarżący w toku postępowania nie negował zawartych w tej notatce stwierdzeń, że rowerzyści jechali przy prawej krawędzi jezdni w tym samym kierunku. W tym dniu panowały też dobre warunki atmosferyczne. Nawierzchnia drogi asfaltowa, sucha, bez zanieczyszczeń, ubytków, prawidłowo oznakowana. W toku postępowania skarżący podniósł, że rowerzyści nagle wyjechali na jezdnię. Natomiast na rozprawie sądowej skarżący dodatkowo podał, że teren był zadrzewiony. Jednak zdaniem sądu administracyjnego, taki stan rzeczy jedynie wymuszał zachowanie większej ostrożności.
Istotne są też skutki wypadku drogowego. Jak wynika z treści notatki służbowej, rowerzyści doznali urazu klatki piersiowej (J. L.) i rany ciętej nogi oraz urazu kręgosłupa (M. L.). Doznane obrażenia rowerzystów należy ocenić jako poważne. Co prawda w toku postępowania administracyjnego, postępowanie karne nie było zakończone, lecz w toku rozprawy sądowej skarżący podał, że został skazany za spowodowanie wypadku drogowego w wyniku dobrowolnego poddania się karze.
Wypadek drogowy z dnia [...] r. nie był też odosobnionym przypadkiem naruszenia przepisów ruchu drogowego. Z informacji Policji wynika, że w okresie od [...] r. do dnia [...] r. skarżący dopuścił się 8 wykroczeń, zakończonych postępowaniem mandatowym. Trafnie Kolegium zwróciło uwagę, że 4 wykroczenia dotyczyły przekroczenia prędkości, a ostatnie z nich zostało popełnione już po wypadku drogowym (przekroczenie prędkości od 21 do 30 km/h). Brak podstaw do kwestionowania poglądu organu, że świadczy to o systematycznym naruszaniu przepisów ruchu drogowego, a w kontekście okoliczności i poważnych skutków wypadku drogowego, stanowi uzasadnione wątpliwości co do kwalifikacji kierowcy.
Nie zmienia postaci rzeczy fakt, że skarżący posiada prawo jazdy od [...] r. Od tego czasu uległy zmianie zarówno przepisy, jak i warunki ruchu drogowego.
Fakt, że skarżący prowadził w trakcie zdarzeń drogowych jedynie samochód osobowy, nie daje podstawy do skierowania go na egzamin państwowy jedynie w zakresie kategorii B prawa jazdy. Długoletnia przerwa w prowadzeniu pojazdów innych kategorii tym bardziej uzasadnia kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Zatem organy administracji dochowały reguł procedury w zakresie należytego zebrania i oceny materiału dowodowego, dochowując też gwarancji procesowych skarżącego (art. 7, 10 § 1, 77 § 1, 80 i 81 kpa).
Uzasadnienia decyzji organów obydwu instancji spełniają też wymogi z art. 107 § 3 kpa, gdyż są logiczne i przekonywujące.
Na tej podstawie brak też podstaw do ferowania zarzutu naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 99 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 49 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło