II SA/Gl 328/22

WyrokWSA w Gliwicach2022-04-08

Skład orzekający: Tomasz Dziuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. (wydanie decyzji kasacyjnej) zamiast merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, gdy istniały wątpliwości co do bezprzedmiotowości postępowania i możliwości uzupełnienia dowodów w trybie art. 136 k.p.a.?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadnienie organu odwoławczego było wewnętrznie sprzeczne i nie wykazało, że braki postępowania pierwszoinstancyjnego nie mogły zostać usunięte w trybie art. 136 k.p.a. Brak było również jasnego stanowiska co do bezprzedmiotowości postępowania, co naruszało zasady postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Po wielokrotnych postępowaniach i uchyleniach decyzji, organ I instancji umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, argumentując, że postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe, a roboty budowlane stanowiły rozbudowę. Strona wniosła sprzeciw od decyzji organu odwoławczego, który został uwzględniony przez WSA. NSA uchylił wyrok WSA z powodu wadliwości uzasadnienia. WSA rozpoznając ponownie sprawę, uwzględnił sprzeciw, uchylając decyzję organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach i zasądza od organu na rzecz skarżącej Spółki kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Tomasz Dziuk, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 kwietnia 2022 r. sprawy ze sprzeciwu "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz skarżącej Spółki kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta J. ("PINB") decyzją z dnia [...] r. nr [...] umorzył wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej [...] wraz z wewnętrzną linią zasilającą WLZ, znajdującej się na działce numer 1 położonej przy ul. [...] w J. Jako powód umorzenia PINB podał bezprzedmiotowość postępowania. W wyniku odwołania [...] Stowarzyszenia "A", Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach ("ŚWINB") decyzją [...]r. nr [...], uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. Ponownie rozpoznając sprawę, PINB decyzją z dnia [...]r. nr [...] r. umorzył postępowanie ze względu na jego bezprzedmiotowość, przy czym decyzją z dnia [...] r. nr [...] ŚWINB utrzymał tę decyzję w mocy. Decyzja organu odwoławczego została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Po rozpoznaniu skargi Sąd ten wyrokiem z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 747/16 uchylił zarówno zaskarżoną decyzję ŚWINB, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1194/17 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania PINB decyzją z dnia [...] r. nr [...], umorzył postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej [...] wraz z wewnętrzną linią zasilającą WLZ znajdującej się na działce nr 1 położonej przy ul. [...] w J. Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez [...] Stowarzyszenie "A" ŚWINB decyzją z dnia [...]r. nr [...], uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. Decyzja ta została zaskarżona w drodze sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 12 października 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 1056/20 uchylił decyzję organu odwoławczego. Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 81, art. 83 ust. 2, art. 84 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.; dalej "PrBud") ŚWINB uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W motywach powyższej decyzji ŚWINB wskazał, że w jego ocenie decyzja organu I instancji w dalszym ciągu jest przedwczesna, bowiem postępowanie w niniejszej sprawie nie stało się bezprzedmiotowe. ŚWINB wskazał przy tym na poczynione w toku postępowania ustalenia, w świetle których w zakresie inwestycji objętej postępowaniem zostały wykonane roboty budowlane polegające na budowie antenowej konstrukcji wsporczej - stacji bazowej [...] oraz trzech anten sektorowych i jednej anteny radiolinii (wykonane w oparciu o pozwolenie na budowę), montażu dodatkowych sześciu anten sektorowych (wykonane bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę) oraz systematycznej modernizacji-wymianie przez inwestora kolejnych anten sektorowych (wykonywanej w oparciu o zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej). Jednocześnie z ustaleń PINB dokonanych [...] r. podczas oględzin obiektu budowlanego objętego postępowaniem wynika, że obecnie na obiekcie tym znajduje się 15 anten sektorowych, a więc o 6 więcej niż w kwietniu 2015 r. Zdaniem ŚWINB przedmiotowa inwestycja została wykonana legalnie tylko w zakresie budowy antenowej konstrukcji wsporczej - stacji bazowej [...], trzech anten sektorowych i jednej anteny radiolinii oraz późniejszej modernizacji poszczególnych anten sektorowych. ŚWINB stwierdził, że o ile sama wymiana istniejących na wieży anten sektorowych na nowe anteny o większej mocy, tj. późniejsza modernizacja przedmiotowej stacji bazowej nie wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, to montaż nowych 12 anten do istniejących krawężników wieży już po uzyskaniu pozwolenia na budowę stacji bazowej z 2011 r. stanowił nielegalną rozbudowę tego obiektu budowlanego. Prowadzonym postępowaniem objęte są natomiast nie tylko roboty budowlane polegające na modernizacji przedmiotowej stacji bazowej, ale wszystkie roboty budowlane wykonane w związku z jej realizacją, a zatem także roboty budowlane polegające na montażu 12 nowych anten sektorowych obok objętych pierwotnym pozwoleniem na budowę 3 pierwszych anten sektorowych oraz jednej anteny radiolinii. W związku z powyższym zdaniem organu odwoławczego nie sposób zgodzić się z PINB, że przedmiotowe roboty budowlane nie stanowią rozbudowy przedmiotowej stacji bazowej, choć jak wynika z akt sprawy nie spowodowały one szkodliwej dla środowiska oraz ludności emisji pól elektromagnetycznych oraz nie wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W ocenie organu odwoławczego PINB przedwcześnie umorzył postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, nie realizując w pełni zaleceń wyroku WSA w Gliwicach z dnia 9 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 747/16. PINB powinien był bowiem dokonując ww. kwalifikacji robót budowlanych wszcząć postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego. ŚWINB nie może przy tym wydać na obecnym etapie postępowania rozstrzygnięcia reformatoryjnego, bowiem pozbawiłby strony postępowania co najmniej jednej z przysługujących im instancji, czym naruszyłby art. 15 k.p.a. W konsekwencji, według ŚWINB, rozstrzygnięcie PINB należało uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania. Zdaniem organu odwoławczego przy ponownym rozpoznaniu sprawy PINB powinien wziąć pod uwagę całokształt wykonanych przez inwestora robót budowlanych polegających na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej z 3 antenami na przedmiotowej stacji bazowej oraz ich późniejszej modernizacji przez inwestora. Jednocześnie z uwagi na okoliczność, iż w aktach sprawy brak jest dokumentacji technicznej, która opisywałaby zakres wykonanych robót budowlanych, PINB winien wezwać inwestora do jej przedłożenia i w zależności od wyników analizy, winien wdrożyć wobec przedmiotowej inwestycji postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego albo je umorzyć po wykluczeniu zaistnienia w niniejszej sprawie rozbudowy przedmiotowej stacji bazowej. Sprzeciw od powyższej decyzji ŚWINB wniosła spółka "A" sp. z o.o. w W . W sprzeciwie zarzucono naruszenie: - art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 k.p.a. poprzez zastosowanie pomimo niespełnienia przesłanek umożliwiających wydanie rozstrzygnięcia o charakterze kasacyjnym i nie wykazania zasadności nieprzeprowadzenia przez organ II instancji ewentualnego uzupełniającego postępowania dowodowego, - art. 15 k.p.a. poprzez ograniczenie się przez organ odwoławczy tylko do kontroli decyzji organu I instancji pomimo obowiązku ponownego rozstrzygnięcia sprawy, - art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w związku z art. 11 k.p.a. poprzez brak właściwego wskazania przyczyn uzasadniających uchylenie decyzji PINB, brak wyjaśnienia, w jakim zakresie sprawa nie została wyjaśniona i dlaczego wyjaśnienie tego zakresu ma wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, niewyjaśnienie jakie są podstawy do kontynuowania tego postępowania w sytuacji, gdy zainstalowane urządzenia objęte zakresem tego postępowania mieściły się w zwolnieniu od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę objętym art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, - art. 7, art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego sprawy poprzez nieuwzględnienie przez organ odwoławczy dowodu w postaci oględzin miejsca wykonania robót budowlanych dokonanych w maju 2021 r. oraz dokumentu zawierającego powykonawczą inwentaryzację robót, z którego wynika, że roboty dotyczące urządzeń, których instalacja była podstawą wszczęcia postępowania ograniczały się do zakresu opisanego w treści art. 29 ust. 2 pkt 15 PrBud, a poza tym ich efekt, czyli 6 anten sektorowych, został zdemontowany w całości w czerwcu 2017 r., a zatem przedmiot postępowania nie istnieje, - a ponadto zarzucono naruszenia art. 6 k.p.a., art. 12 § 1 k.p.a. oraz art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 28 października 2021 r. oddalił sprzeciw "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję ŚWINB z dnia [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy uchylając decyzję organu I instancji obszernie wskazał na niedostatki postępowania przeprowadzonego przez ten organ. Organ I instancji w toku postępowania winien bowiem uwzględnić wszystkie okoliczności sprawy, zwłaszcza gdy były podnoszone w toku postępowania przed tym organem. Brak bowiem szczegółowych ustaleń w tym zakresie naraża organ I instancji na uzasadniony zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie mających wpływ na jej rozstrzygnięcie. Słusznie wskazuje organ odwoławczy, że to uchybienie stanowi zasadniczą przyczynę wadliwości wydanej przez organ I instancji decyzji. Organ ponad wszelką wątpliwość zobowiązany jest wszechstronnie wyjaśnić i rzetelnie przedstawić w uzasadnieniu decyzji wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia kwestie. W tym zakresie organ winien posłużyć się wszelkimi i dostępnymi środkami dowodowymi, zwłaszcza z uwagi na specyfikę sprawy dokumentami i oświadczeniami. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu w szczególności treści art. 138 § 2 k.p.a. W okolicznościach badanej sprawy, ŚWINB wskazał w czym upatruje wadliwości decyzji organu I instancji oraz w jaki sposób uchybienia te należy usunąć poprzez wskazania co do dalszego postępowania. Uzasadniona jest konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji, we wskazanym w zaskarżonej decyzji zakresie. Instytucja przewidziana w art. 136 k.p.a. nie może być wykorzystywana w razie konieczności dokonania brakujących ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyła "A" Sp. z o.o. w W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania. Po rozpatrzeniu tej skargi Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 lutego 2022 r. sygn. akt II OSK 175/22 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. Zasądził od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz "A" Sp. z o.o. w W. kwotę 440 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej są słuszne - zwłaszcza w kwestii naruszenia przez Sąd I instancji art. 3 § 1 i § 2 pkt. 2 p.p.s.a., art. 1 § 2 p.o.u.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. z uwagi na brak konkretnego i wyczerpującego odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutów naruszenia przepisów postępowania przez organ II instancji, a także lakoniczne przedstawienie stanu sprawy. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji nie przeprowadził wnikliwej oceny stanu faktycznego, poprzestając na wskazaniu, że organ miał prawo podjąć zaskarżone rozstrzygnięcie. Wskazanie bowiem w uzasadnieniu przez Sąd I instancji, że "W okolicznościach badanej sprawy, ŚWINB wskazał w czym upatruje wadliwości decyzji organu I instancji oraz, w jaki sposób uchybienia te należy usunąć poprzez wskazania co do dalszego postępowania. Uzasadniona jest konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji, we wskazanym w zaskarżonej decyzji zakresie." w żaden sposób nie może zostać uznane za dokonanie prawidłowej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto przywołując w stanie faktycznym fragmenty orzeczenia organu, Sąd I instancji wskazał, że "W ocenie organu odwoławczego PINB przedwcześnie umorzył postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, nie realizując w pełni zaleceń ww. wyroku WSA w Gliwicach. PINB powinien był bowiem dokonując ww. kwalifikacji robót budowlanych wszcząć postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 p.b.". Jednak Sąd I instancji nie wskazał, o który wyrok chodzi. Jeżeli o wyrok sygn. akt II SA/Gl 1056/20 to zawierał on zalecenia dla organu odwoławczego, a nie organu I instancji. Sąd I instancji winien zatem wykazać w uzasadnieniu, czy organ odwoławczy sam zastosował się do wytycznych z tego wyroku i w zależności od odpowiedzi na to pytanie ocenić, czy zasadnym było uchylenie decyzji PINB i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd w uzasadnieniu w ogóle nie poruszył tej kwestii. Sąd I instancji nie odniósł się również do kwestii podnoszonej w sprzeciwie, że roboty dotyczące urządzeń, których instalacja była podstawą wszczęcia niniejszego postępowania ograniczały się do zakresu opisanego w treści art. 29 ust. 2 pkt. 15) PrBud poza tym ich efekt czyli 6 anten sektorowych został zdemontowany w całości w czerwcu 2017 roku, a zatem przedmiot postępowania nie istnieje. Sąd winien zatem odnieść się w uzasadnieniu do kwestii bezprzedmiotowości postępowania wskazywanej przez skarżącą spółkę. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji winien wreszcie wskazać z jakiego względu uznał, że organ II instancji nie mógł sam orzec co do meritum sprawy w oparciu o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego zgodnie art. 136 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając ponownie sprzeciw do wskazanej na wstępie decyzji ŚWINB nr [...] z dnia [...] r. zważył co następuje: W pierwszej kolejności odnotowania wymaga, że na podstawie art. 9 pkt 7 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, od dnia 1 czerwca 2017 r. wprowadzono do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi instytucję sprzeciwu, który przysługuje od rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Przepis art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329., dalej "p.p.s.a.") stanowi, że od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie jest sprzeciw strony od decyzji ŚWINB uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Zakwestionowane przez stronę wnoszącą sprzeciw rozstrzygnięcie organu odwoławczego zostało wydane na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. i ma charakter kasacyjny. Okoliczność ta ma kluczowe znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy, gdyż w obowiązującym stanie prawnym w świetle powołanego powyżej art. 64a p.p.s.a. jedynym środkiem zaskarżenia pozwalającym na poddanie wydanej w toku postępowania administracyjnego decyzji kasacyjnej kontroli sądu administracyjnego jest sprzeciw od tej decyzji. Sprzeciw jest środkiem zaskarżenia, różniącym się istotnie od klasycznej skargi. Jak wynika z art. 64e p.p.s.a. instytucja sprzeciwu ma charakter formalny i ograniczony, gdyż służy wyłącznie do zbadania prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy ustawowych przesłanek uchylenia decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Celem instytucji sprzeciwu jest przyspieszenie rozpatrzenia i załatwienia sprawy administracyjnej co do jej istoty. Z tego względu sąd rozpoznaje sprzeciw, co do zasady, na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego, gdyż nie dokonuje merytorycznej oceny prawidłowości rozpatrzenia i załatwienia sprawy co do jej istoty (art. 64d § 1 p.p.s.a.). Wskazać także należy na art. 151a § 1 p.p.s.a. stanowiący, że sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Konsekwencją powołanych powyżej uregulowań prawnych zawartych w przepisach p.p.s.a jest to, że sąd w ramach kontroli zgodności z prawem decyzji kasacyjnej wydanej przez organ odwoławczy ocenia, czy w realiach danej sprawy organ ten zasadnie skorzystał z możliwości wydania takiej decyzji, czy też bezpodstawnie zaniechał załatwienia sprawy co do jej istoty. Ocena taka dokonywana jest bez względu na treść zarzutów podniesionych w sprzeciwie, a nawet w sytuacji, gdy ze sprzeciwu wynika, że strona wniosła go wyłącznie z powodów, które nie dotyczą prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. i które tym samym wykraczają poza formalny i ograniczony charakter instytucji sprzeciwu. Podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego, rozpoznającego sprzeciw od decyzji kasacyjnej, jest więc przede wszystkim ustalenie, czy wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Sąd administracyjny rozstrzygnąć zatem musi kwestię, czy na etapie postępowania odwoławczego wystąpiły przesłanki do odstąpienia przez organ II instancji od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Rozstrzygnięcie powyższej kwestii wymaga odniesienia się do treści art. 138 § 2 k.p.a. W świetle tego przepisu organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Dla wykładni art. 138 § 2 k.p.a. istotne znaczenie ma art. 136 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Analiza norm procesowych wynikających z powyższych przepisów k.p.a. prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy może skorzystać z wynikającego z art. 138 § 2 k.p.a. uprawnienia do skasowania decyzji organu I instancji tylko w sytuacji, w której organ ten, stosując środki wskazane w art. 136 § 1 k.p.a., nie będzie mógł we własnym zakresie naprawić wad postępowania pierwszoinstancyjnego co do wyjaśnienia "zakresu sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Badając w niniejszej sprawie – w świetle powyższych kryteriów – zasadność wydania przez ŚWINB na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. zakwestionowanej sprzeciwem decyzji Sąd stwierdził, że okoliczności, jakimi kierował się organ odwoławczy, nie uzasadniały uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wskazując na braki decyzji organu I instancji ŚWINB nie wykazał, że nie mogą być one wyeliminowane przy zastosowaniu przez organ odwoławczy środków wskazanych w art. 136 § 1 k.p.a. W końcowej części uzasadnienia ŚWINB wskazuje na brak dokumentacji technicznej, która opisywałaby zakres wykonanych robót budowlanych i związaną z tym konieczność wezwania inwestora do przedłożenia tej dokumentacji. Samo podanie mocy anten oraz wskazanie zakresu robót bez przedłożenia dokumentacji technicznej ŚWINB uznał za niewystarczające. Według ŚWINB wynik analizy tej dokumentacji ma być rozstrzygający o tym, czy PINB powinien wdrożyć postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w trybie art. 48 PrBud, czy powinien postępowanie umorzyć po wykluczeniu zaistnienia rozbudowy przedmiotowej stacji bazowej. W ocenie Sądu powołanie się przez ŚWINB na brak wskazanej powyżej dokumentacji technicznej nie sposób uznać za wystarczające do wykazania zasadności zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 § 1 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że na zlecenie ŚWINB organ I instancji przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe. W toku tego postępowania organ I instancji przeprowadził oględziny, a poczynione w ich trakcie ustalenia znalazły się w protokole z dnia [...] r. W protokole tym jednoznacznie stwierdzono, że na wieży telefonii komórkowej znajduje się 15 anten sektorowych, zaś elementy wsporcze nie były wymieniane, a jedynie pod nowe anteny dołożone zostały konstrukcje wsporcze o wysokości nieprzekraczającej 3 metrów. Jednocześnie ŚWINB nie wyjaśnił w przekonujący sposób z jakich powodów ustalenia te uznał za niewystarczające do ustalenia zaistnienia okoliczności faktycznych istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia o bezprzedmiotowości postępowania. Co prawda na stronie 12 uzasadnienia, odnosząc się do przedłożonych przez inwestora dokumentów, ŚWINB wskazał, że nie zawierają one opisu robót budowlanych, które zostały wykonane w ramach montażu nowych anten. Jednak nie wyjaśnił jakie znaczenie opis ten miałby mieć z punktu widzenia art. 29 ust. 2 pkt 15 PrBud, skoro według ustaleń poczynionych w trakcie wspomnianych powyżej oględzin ustalono, że elementy wsporcze nie były wymieniane, a jedynie pod nowe anteny dołożone zostały konstrukcje wsporcze o wysokości nieprzekraczającej 3 metrów. Kwestia bezprzedmiotowości postępowania w realiach rozpoznawanej sprawy sprowadza się do tego, czy roboty dotyczące urządzeń, których instalacja była podstawą wszczęcia kontrolowanego obecnie postępowania ograniczały się do zakresu opisanego w treści powyższego przepisu. Skoro ustalono, że inwestor nie wymieniał elementów wsporczych, a jedynie pod nowe anteny dołożone został konstrukcje wsporcze o podanej w protokole wysokości, to ŚWINB powinien był wprost wskazać jakie jeszcze inne i bardziej dokładne dane są mu potrzebne do kwalifikacji wykonanych prac z punktu widzenia art. 29 ust. 2 pkt 15 PrBud. Ponadto ŚWINB nie wyjaśnił z jakich powodów uzupełnienie wskazanego powyżej braku (gdyby nawet przyjąć, że taki brak faktycznie zaistniał i stanowił przeszkodę do oceny z punktu widzenia art. 29 ust. 2 pkt 15 PrBud) nie mogło odbyć się w ramach dodatkowego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 136 § 1 k.p.a. Należy ponadto zauważyć, że ŚWINB przedstawia powody, które w jego ocenie stanowią przeszkodę do wydania decyzji merytorycznej, lecz sprowadzają się one do tego, że w sytuacji gdy wbrew stanowisku PINB w sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, to wydanie decyzji refomatoryjnej przez organ odwoławczy prowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. WWJednak należy zauważyć, że w kwestii samej bezprzedmiotowości postępowania organ odwoławczy w tej samej decyzji prezentuje dwa odmienne i wykluczające się stanowiska. W pierwszej bowiem części uzasadnienia jednoznacznie wskazuje, że roboty przeprowadzone przez inwestora nie mieszczą się w zakresie art. 29 ust. 2 pkt 15 PrBud i w ten sposób w istocie wyklucza też konieczność dalszego ustalenia stanu faktycznego w zakresie mającym znaczenie dla zastosowania tego przepisu. Tym samym rozstrzyga również, że postępowanie nie jest bezprzedmiotowo i w istocie, stwierdzając nielegalność montażu 12 nowych anten sektorowych, wyklucza możliwość jego umorzenia. Jednocześnie w podsumowaniu uzasadnienia, wskazując na potrzebę prowadzenia dalszych ustaleń rzutujących na ocenę legalności montażu nowych anten, zajmuje odmienne stanowisko, gdyż wyraźnie wskazuje, że jedną z dwóch, wciąż aktualnych opcji zakończenia dalszego postępowania, prowadzonego ponownie przez organ I instancji jest jego umorzenie wobec bezprzedmiotowości. Taka niekonsekwencja powoduje, że w istocie nie wiadomo jakie stanowisko w tym zakresie przyjmuje ŚWINB. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ŚWINB przywołał ocenę prawną tutejszego Sądu zawartą w wyroku z dnia 9 grudnia 2016 r. sygn. II SA/Gl 747/16, jednak nie wziął pod uwagę, że ocena ta została dokonana w stanie faktycznym aktualnym w dacie wydania decyzji ŚWINB z dnia [...]r. nr [...] i nie poddał analizie, czy i w jakim zakresie ocena ta może być uznana za wiążącą w związku z dalszym zmianami stanu faktycznego, w tym podnoszonym przez stronę wnoszącą sprzeciw, demontażem anten, w odniesieniu do których poprzednio wypowiadał się tutejszy Sąd. W kontekście zaś zmian stanu faktycznego, a także wskazań zawartych we wskazanym powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym w niniejszej sprawie, podnieść należy, że zdaniem Sądu, obecnie rozpatrującego sprzeciw, umorzenie postępowania przez PINB powinno być odnoszone wyłącznie do montażu anten, który miały miejsce do daty wszczęcia postępowania administracyjnego przez ten organ (co miało miejsce w drodze zawiadomienia z dnia [...]r.). Montaż kolejnych anten po tej dacie mógłby zostać uznany za mieszczący się w ramach przedmiotowych kontrolowanego obecnie postępowania, tylko wtedy gdyby z akt sprawy wynikało, że organ rozszerzył zakres tego postępowania, informując o tym wprost inwestora. Tymczasem na takie okoliczności sprawy ŚWINB dotychczas nie wskazał. Mając na względzie powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że zakwestionowana sprzeciwem decyzja ŚWINB narusza art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 § 1 k.p.a. i na podstawie art. 151a § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach obejmujących: wpis od sprzeciwu (100 zł.), koszty zastępstwa procesowego (480 zł.) - ustalone na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokatów, oraz uiszczoną opłatę skarbową (17 zł.), Sąd rozstrzygnął w oparciu o przepisy art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Rozpoznając ponownie odwołanie od wskazanej powyżej decyzji PINB z dnia [...] r. o umorzeniu postępowania organ odwoławczy zastosuje się do wskazań wynikających z przedstawionych powyżej rozważań. W pierwszej zaś kolejności ustali prawidłowo zakres przedmiotowy sprawy, której dotyczyło umorzenie przez organ I instancji. Dopiero po tym ustaleniu przystąpi do oceny, czy w sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Jako wyznacznik takiej bezprzedmiotowości organ odwoławczy przyjmie także okoliczność, czy w dacie ponownego rozpatrzenia odwołania anteny zamontowane do czasu wszczęcia kontrolowanego obecnie postępowania administracyjnego oraz zamontowane wraz z nimi konstrukcje wsporcze nadal znajdują się na przedmiotowej wieży.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło