II SA/Gl 35/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2015 r. sprawy ze skargi Gminy K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. Wójt Gminy K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowych o łącznej mocy 15 MW wraz z niezbędną infrastrukturą w miejscowości K. na działkach o numerach 1, 2 i 3. Decyzja ta została wydana na wniosek Przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o. z siedzibą w R.. Wydanie przedmiotowej decyzji zostało poprzedzone przeprowadzeniem postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. W związku z tym, że od decyzji nie zostało złożone odwołanie, stała się ona ostateczna. Pismem z dnia [...]r. Ogólnopolskie Stowarzyszenie "B." z siedzibą w P. wniosło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji. Wnioskujące przytoczyło szereg zarzutów, zarówno o charakterze formalnym jak i materialnym przemawiających za wszczęciem takiego postępowania. Dotyczyły one między innymi braku oceny wpływu przedsięwzięcia na zespół parkowo-pałacowy w K., brak szczegółowych ustaleń jego oddziaływania na świat roślinny i zwierzęcy, niezapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu, czy wreszcie brak rozważenia tzw. wariantu "zerowego". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postanowieniem z dnia [...] r. wszczęło postępowanie w sprawie, jednakże decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...]r. W ocenie organu w sprawie nie zaistniały przesłanki przewidziane w art. 156 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Nie było zatem podstaw do usunięcia wspomnianego aktu z obrotu prawnego. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniosło Stowarzyszenie "B.". Domagając się zmiany decyzji SKO i stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. przywołało w istocie bardzo zbliżoną, jak we wniosku o wszczęcie postępowania argumentację. Uzupełniło ją jednak szeregiem opracowań (opinii) wskazujących na szkodliwość energetyki wiatrowej dla środowiska. Kwestionowało również sposób przeprowadzenia postępowania z udziałem społeczeństwa. Przedłożyło w tym zakresie dokumenty wskazujące, iż informacja o możliwości składania uwag i wniosków nie została przez organ podana do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji Publicznej. Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Samorządowe Kolegium odwoławcze w C.: - uchyliło swoją decyzję z dnia [...]nr [...] - stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...]. W ocenie organu tylko jedno z uchybień przy wydawaniu przedmiotowej decyzji mogło zostać uznane za rażące naruszenie prawa. Otóż przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (w ramach której przeprowadzana jest ocena oddziaływania na środowisko) organ jest zobowiązany do powiadomienia społeczeństwa o tym postępowaniu, w tym możliwości składania uwag i wniosków. Zgodnie z art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko przez podanie do publicznej wiadomości rozumie się: a) udostępnienie informacji na stronie Biuletynu Informacji Publicznej, organu właściwego w sprawie, b) ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty, w siedzibie organu właściwego w sprawie, c) ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia, a w przypadku projektu dokumentu wymagającego udziału społeczeństwa - w prasie o odpowiednim do rodzaju dokumentu zasięgu, d) w przypadku gdy siedziba organu właściwego w sprawie mieści się na terenie innej gminy niż gmina właściwa miejscowo ze względu na przedmiot postępowania - także przez ogłoszenie w prasie lub w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscowości lub miejscowościach właściwych ze względu na przedmiot postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie ulega wątpliwości, że organ nie zamieścił informacji o postępowaniu w Biuletynie Informacji Publicznej. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dopuścił się w ten sposób rażącego naruszenia prawa. Co uzasadniało stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy K. Skargę na tę decyzję złożyła Gmina K. Domagając się uchylenia skarżonej decyzji oraz zwrotu kosztów postępowania wedle norm prawem przepisanych zarzuciła Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu błędną wykładnię art. 156 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 85 ust. 3 i art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 3 października 2008 r. poprzez przyjęcie, iż brak zamieszczenia informacji o postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w Biuletynie Informacji Publicznej stanowi rażące naruszenie prawa. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o jej oddalenie. Podniosło przede wszystkim, iż Gmina K. nie ma interesu prawnego w rozstrzyganej sprawie. Dnia [...]r. do tutejszego Sądu wpłynęło pismo pełnomocnika Ogólnopolskiego Stowarzyszenia "B." z siedzibą w P. z wnioskiem o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 50 § 1 P.p.s.a. Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W świetle zaś § 2 tego artykułu uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Jak wynika z powyższego warunkiem złożenia skargi do sądu administracyjnego (za wyjątkiem prokuratora, RPO, RPD oraz organizacji społecznej) jest posiadanie w sprawie interesu prawnego. Tenże interes musi być wywodzony z przepisów prawa materialnego, w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być on oparty także o przepisy prawa procesowego lub ustrojowego. Uprawnienie do złożenia skargi uzależnione jest więc od wykazania interesu prawnego pojmowanego jako istnienie związku między strefą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Stąd osoba nie mająca interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. II SA/Go 211/14 – wszystkie orzeczenia przytoczone w uzasadnieniu za www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Istoty tego interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawną. Zatem istnieje on wtedy, kiedy można wskazać przepis prawa, z którego jest możliwość wywiedzenia dla danego podmiotu określonych praw lub obowiązków. Przy czym pojęcie "interesu prawnego", o którym mowa w art. 50 § 1 P.p.s.a., ma charakter obiektywny i jego źródła każdorazowo należy upatrywać w przepisach prawa materialnego, ale niekiedy również procesowego czy też nawet ustrojowego (por postanowienie NSA z dnia 26 marca 2013 r. sygn. I GSK 290/13). W rozpatrywanej sprawie Gmina K. nie wykazała interesu prawnego uzasadniającego jej legitymację skargową w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...]. Bez wątpienia takiego interesu nie można wywodzić z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.), co podnosił pełnomocnik skarżącej. Przepis ten określa bowiem (w sposób niezwykle ogólny) zakres zadań własnych gminy. Nie można stąd wywodzić interesu prawnego w konkretnej sprawie administracyjnej. W związku z powyższym skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że Gmina K. nie ma interesu prawnego w rozstrzyganej sprawie. Należy jednak nadmienić, iż jako kategoria prawa materialnego interes prawny wymaga poczynienia ustaleń i rozważań w tym kierunku, a ich negatywny wynik prowadzi do oddalenia skargi, nie zaś jej odrzucenia. Nie można podzielić stanowiska, wedle którego brak legitymacji wynikający z braku interesu prawnego może być podstawą odrzucenia skargi na mocy art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.(por. postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. I OSK 1351/14). Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.