II SA/Gl 396/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. J. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uzupełnienia postanowienia w sprawie rekompensaty za mienia pozostawione poza granicami kraju postanawia odrzucić skargę. Wnioskiem z dnia [...] r. B. L., A. J. i K. S. zwrócili się do Wojewody [...] o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego. Po zgromadzeniu niezbędnego materiału dowodowego Wojewoda [...] wydał postanowienie z dnia [...] r., nr [...] pozytywnie oceniające złożone w sprawie dokumenty dotyczące nieruchomości pozostawionej w B., powiat B., dawne województwo [...], który to teren znajduje się obecnie w granicach państwa [...]. Jednocześnie wezwano miedzy innymi do przedłożenia operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego określającego wartość tej nieruchomości obejmującej sad o powierzchni 2400 (dwa tysiące czterysta) m2 wraz z czterdziestoma drzewami owocowymi. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wskazał, że wnioskodawcy nie przedstawili dowodów określających powierzchnię domu mieszkalnego, drewutni i piwnicy, a konieczność ich udokumentowania wynika z art.6 ust.1 pkt 1ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169 poz. 1418 z późn. zm.) - obecnej podstawy rozpatrywania złożonego przez strony w [...] r. wniosku. Dalej poinformowano, że organ dokonał pozytywnej oceny jedynie w stosunku do nieruchomości gruntowej, a szczegółowe uzasadnienie tego faktu zostanie wyrażone w decyzji. Pouczono również strony, że na wydane postanowienie nie służy zażalenie, będzie je można zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Z. T. występujący w postępowaniu administracyjnym jako pełnomocnik A. J. wniósł wniosek o uzupełnienie tego postanowienia poprzez dodanie, że operat powinien obejmować również "dom mieszkalny murowany, kryty gontem, składający się z 5 pokoi, kuchni, przedpokoju o powierzchni użytkowej 143 m2 oraz przylegającej do domu drewnianej drewutni o pow. 6 m2 i stodoły o pow. 8 m2". Uzasadniając wniosek wskazał on na treść orzeczenia Państwowego Urzędu Repatriacyjnego Wojewódzkiego Oddziału w K. z dnia [...] r., nr [...] oraz na przedłożony przez strony w toku postępowania administracyjnego operat szacunkowy i wyjaśnienia sporządzającego go rzeczoznawcy majątkowego. Zaskarżonym postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] odmówiono uzupełnienia postanowienia wydanego przez ten organ w dniu [...] r., nr [...], podnosząc, że przedstawiony operat nie spełnia ustawowych przesłanek uznania go za dowód w sprawie, a złożone przez B. L. oraz J. N. oświadczenia, na podstawie których sporządzono plan sytuacyjny domu mieszkalnego nie zostały złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywego oświadczenia, a nadto, B. L. jest stroną ubiegającą się o potwierdzenie prawa do rekompensaty. Ponownie pouczono strony o procedurze wnoszenia środków odwoławczych od tego postanowienia. Pismem z dnia [...] r. Z. T. wniósł w imieniu A. J. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] odmawiające uzupełnienia postanowienia z dnia [...] r., nr [...] o położone na pozostawionej przez Z. B. nieruchomości w B. zabudowań, tj. domu mieszkalnego, drewutni i stodoły. Z uwagi na fakt, że osoba wnosząca skargę nie udowodniła, że należy do kręgu osób wymienionych w art. 35 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), mogących występować w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w charakterze pełnomocnika A. J., skarga została potwierdzona osobiście przez ustanowionego przez skarżącego nowego pełnomocnika w dniu [...] r. W odpowiedzi na skargę organ uznał, powołując się na art. 3 § 2 p.p.s.a., że jest ona niedopuszczalna, gdyż zaskarżone postanowienie nie mieści się w żadnej z kategorii postanowień objętych kognicją sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Kwestią zasadniczą w rozpoznawanej sprawie jest ocena, czy skarga mieści się w zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego, bowiem obowiązkiem sądu przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi jest zbadanie przede wszystkim dopuszczalności skargi. Zakres ten został całościowo unormowany w art. 3 § 2, art. 3 § 3 oraz w art. 4 p.p.s.a. Natomiast postanowień dotyczy przede wszystkim regulacja art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a., zgodnie z którą sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty oraz na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Skarga wniesiona w sprawie, w której właściwość sądu administracyjnego jest wyłączona, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Mając powyższe na względzie w realiach rozpoznawanej sprawy koniecznym jest ustalenie, czy na postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji, wydanej na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. – zwany dalej KPA), przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Stosownie do treści wskazanego wyżej przepisu strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w formie postanowienia (§ 1b tego przepisu). Dalej należy wskazać, że według art. 141 § 1 KPA na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje ani możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie uzupełniające, ani na postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji bądź postanowienia. Ponadto postanowienie o odmowie uzupełnienia postanowienia nie kończy postępowania w sprawie i nie jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty. Z tego wynika, że nie ma ono waloru aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., brak jest również przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjną. Dodatkowo podkreślić należy, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OSK 875/07, LEX nr 491908, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1486/10, LEX nr 741551) postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji bądź postanowienia nie ma bytu samodzielnego, a pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona, w szczególności dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym. Sąd pragnie zauważyć również, że dla rozstrzygnięcia kwestii zaskarżalności postanowienia o odmowie uzupełnienia danego aktu administracyjnego nie ma znaczenia fakt, czy akt ten, co do którego złożono wniosek o uzupełnienie jest zaskarżalny w toku postępowania administracyjnego bądź czy podlega kontroli sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.