II SA/Gl 47/09

WyrokWSA w Gliwicach2009-04-01

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska, Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowa zlecenia, na podstawie której kierowca wykonuje przewóz drogowy, może być uznana za umowę o pracę w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie drogowym, a tym samym czy przewóz taki może być uznany za wykonywany na potrzeby własne przedsiębiorcy?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów orzekających, że termin "pracownik" użyty w ustawie o transporcie drogowym należy rozumieć zgodnie z definicją zawartą w Kodeksie pracy. Ponieważ kierowca był zatrudniony na podstawie umowy zlecenia, a nie umowy o pracę, nie można uznać, że przewóz był wykonywany przez pracownika przedsiębiorcy na jego potrzeby własne. Ocena charakteru stosunku prawnego łączącego osobę wykonującą pracę na rzecz przedsiębiorcy na podstawie umowy innej niż umowa o pracę należy do wyłącznej właściwości sądów pracy.
Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała, że kierowca pojazdu wykonującego przewóz drogowy był zatrudniony na podstawie umowy zlecenia, a nie umowy o pracę. Organ celny uznał, że nie spełniono warunku wykonywania przewozu na potrzeby własne, ponieważ pojazd nie był prowadzony przez pracownika przedsiębiorcy. W związku z brakiem licencji na transport drogowy nałożono karę pieniężną. Skarżący zarzucił błędną interpretację przepisów, twierdząc, że umowa zlecenia może być traktowana jako umowa o pracę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Protokolant starszy referent Katarzyna Wajs po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 4 pkt 1, art. 4 pkt 3 lit. a, art. 4 pkt 4, art. 5 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 3, art. 92 ust. 1 i 4, art. 93 ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2004 r., nr 204, poz. 2088 z zm.) – po rozpatrzeniu odwołania K. P. (Przedsiębiorstwo "A") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...]r. W uzasadnieniu organ podał, że kontrola przeprowadzona w dniu [...]r. przez funkcjonariuszy Referatu Grupy Mobilnej (protokół kontroli nr [...]) wykazała, że prowadzący pojazd samochodowy marki [...] nr rej. [...] nie był pracownikiem przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy to jest M. P., a w związku z tym nie została spełniona przesłanka wyszczególniona w art. 4 pkt 4 lit. a ustawy o transporcie drogowym, do uznania przewozu drogowego za wykonywany na potrzeby własne. W związku z tym przedmiotowy przewóz stanowił transport drogowy, którego wykonywanie wymaga posiadania przez przedsiębiorcę stosownej licencji. Wobec braku takiej licencji przez przedsiębiorcę K. P., przewóz ten podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł (pkt 1.1.1. załącznika do ustawy). Odnosząc się do podstawowego zarzutu odwołania, a mianowicie błędnej interpretacji przez organy orzekające art. 4 pkt 4 lit. a ustawy, organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji, że osoba zatrudniona na podstawie umowy zlecenia, nie jest pracownikiem bowiem umowa zlecenie z dnia [...]r., na podstawie której L. H. w okresie od [...]r. do [...]r. zobowiązał się do wykonywania czynności kierowcy nie określa pod czyim kierownictwem ta praca będzie wykonywana, nie wskazuje na podporządkowanie poleceniom zleceniodawcy a stosownie do jej punktu 4 pracodawca wypłaca wynagrodzenie zatrudnionemu po przyjęciu wykonanej pracy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zarzucił wydanie decyzji z naruszeniem art. 6 kpa, art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 4 pkt 4 lit. a ustawy o transporcie drogowym, art. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i przepisu pkt 1.1.7. załącznika do ustawy o transporcie. Zdaniem skarżącego w czasie kontroli stwierdzono jedynie brak zaświadczenia na przewozy drogowe dla potrzeb własnych (zał. 1.1.7), a dopiero w trakcie postępowania organ dokonał zmiany kwalifikacji naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym wykazując, że kierowca prowadzący pojazd nie był pracownikiem przedsiębiorcy, a więc przejazd nie był przejazdem na potrzeby własne. Zdaniem skarżącego fakt, że prowadzący pojazd był zatrudniony na umowę zlecenie, nie stanowi przeszkody do zakwalifikowania tej umowy jako umowy o pracę. Status kierowcy należy bowiem oceniać na podstawie art. 2 Kodeksu pracy w zw. z art. 22 § 1, § 11, § 12 tego kodeksu. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy stwierdzić, że w następstwie kontroli przeprowadzonej w dniu [...]r. przez funkcjonariuszy Izby Celnej w K. zostało wszczęte postępowanie w sprawie naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Jest bezspornym, że zatrzymany do kontroli kierowca nie przedstawił licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego ani zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne. Z zaświadczenia przedstawionego przez skarżącego wynika, że prowadzący w dniu kontroli sporny pojazd był zatrudniony na podstawie umowy zlecenia obejmującej okres od [...]r. do [...]r. Ustawa o transporcie drogowym w art. 4 stanowi, iż jako niezarobkowy przewóz drogowy i przewóz na potrzeby własne klasyfikuje się każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej spełniający m. innymi warunek prowadzenia pojazdu przez przedsiębiorcę lub jego pracowników. Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, że w przedmiotowym wypadku nie zostały spełnione warunki do uznania, że przejazd w dniu [...]r. był realizowany w ramach przewozu na potrzeby własne, albowiem pojazd nie był prowadzony przez pracownika przedsiębiorcy. W istocie spór w sprawie sprowadza się właśnie do rozumienia użytego w art. 4 pkt 4 lit. a ustawy wyrazu "pracownik". W tej części Sąd podziela stanowisko organów orzekających. Termin "pracownik" został zdefiniowany w art. 2 Kodeksu pracy, stosownie do którego "pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę". Ustawa o transporcie drogowym definicji pojęcia "pracownik" nie zawiera. Brak definicji danego pojęcia w danym akcie prawnym normatywnym oznacza, że w przypadku istnienia jego definicji w innej gałęzi prawa należy oprzeć się na definicji legalnej (por. uchwała SN z 9 czerwca 1976 r. V/KZP/13/75, OS KW 1976, nr 7 – 8, poz. 86, wyrok SN z dnia 15 stycznia 1993 r., III/AN 89/92, wyrok TK z 19 października 1994 r., K 2/94). Taką jest definicja pojęcia "pracownik" zawarta w Kodeksie pracy. Zauważyć należy, że gdyby ustawodawca uznał za możliwe posługiwanie się terminem "pracownik" w innym niż kodeksowe znaczeniu, to w ustawie o transporcie drogowym zawarłby odmienną definicję tego pojęcia. Uczynił tak np. w art. 4 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – Dz. U. nr 137, poz. 887 z zm. (por. wyrok II SA/Gl 639/08). W niniejszej sprawie Sąd podziela w pełnym zakresie ocenę prawną wyrażoną w wyroku NSA z dnia 24 lipca 2007 r. sygn. akt I OSK 1254/06 co do tego, że nie jest rolą organów administracji publicznej dokonywanie oceny charakteru stosunku prawnego łączącego osobę wykonującą pracę na rzecz przedsiębiorcy na podstawie innej umowy, aniżeli umowa o pracę. Ocena taka należy do wyłącznej właściwości sądów pracy. Ponieważ w sprawie jest bezsporne, że prowadzący pojazd L. H. był zatrudniony na podstawie umowy zlecenia, która w pkt 4 uzależniała wypłatę wynagrodzenia od przyjęcia wykonywanej pracy, bez znaczenia są pozostałe zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w wyniku których doszło do ustalenia charakteru umowy łączącej skarżącego z kierowcą. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził zgodność decyzji z prawem, a tym samym bezzasadność skargi i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło