II SA/Gl 571/14

WyrokWSA w Gliwicach2014-12-16

Skład orzekający: Maria Taniewska-Banacka, Piotr Broda, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie budowy tarasu, uznając, że nie można wykazać jego nielegalnego powstania, mimo zarzutów skarżącej o samowolę budowlaną i wykonanie prac przed zgłoszeniem?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie zebrał i nie ocenił w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. W szczególności, organ nie odniósł się do zarzutu wykonania prac przed zgłoszeniem, nie ocenił wszystkich ujawnionych robót budowlanych i nie ustalił jednoznacznie zakresu zgłoszeń, co uniemożliwiło prawidłowe zakwalifikowanie prac i zastosowanie właściwych przepisów prawa budowlanego. Brak wyjaśnienia tych okoliczności stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na treść decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca S. C. kwestionowała legalność budowy tarasu i części kubaturowej budynku. Postępowanie administracyjne dotyczyło robót budowlanych zgłoszonych w 2005 r. jako wyłożenie kafelkami tarasu i montaż balustrad. Wcześniej, w 1992 r., dokonano zgłoszenia rozbiórki części budynku. Organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowania mające na celu ustalenie, czy doszło do samowoli budowlanej, jednak ostatecznie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając brak możliwości wykazania nielegalności budowy. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów prawa i istotny wpływ na treść decyzji.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądza na rzecz skarżącej od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 50 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda (spr.),, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drożdżał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi S. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. zasądza na rzecz skarżącej od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. kwotę 50 (pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 19 kwietnia 2005r. inwestor R. P. dokonał zgłoszenia robót budowlanych w postaci: wyłożenia kafelkami tarasu wraz z zamontowaniem balustrad w budynku mieszkalnym położonym w R. przy ul. [...]. Jednocześnie wskazał, że prace zostaną wykonane w okresie od 1 czerwca 2005r. do 31 sierpnia 2005r. przez firmę budowlaną [A] z R.. Pismem z dnia 25 kwietnia 2005r. Starostwo Powiatowe w R. poinformowało inwestora, że nie wnosi sprzeciwu w sprawie robót które zgłosił. Pismem z dnia 1 września 2007r. obecnie skarżąca S. C. zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. o skontrolowanie tej inwestycji w zakresie zgodności z przepisami prawa budowlanego. Od tego momentu prowadzone było przez PINB w R. postępowanie w toku którego w dniach: 11 grudnia 2007r. oraz 11 września 2008r. przeprowadzono oględziny wykonanych robót w oparciu o dokonane przez R. P. zgłoszenie. Postanowieniem z dnia [...] r. PINB w R. w trybie art.81 c ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na R. P. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej przedmiotowego tarasu. W wyniku wniesionego zażalenia WINB. postanowieniem z dnia [...] r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości. Postanowieniem z dnia [...] r. PINB w R. ponownie nałożył na R. P. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej tarasu. Inwestor dostarczył ekspertyzę do PINB-u w dniu 29 lutego 2012r. Decyzją z dnia [...] r. PINB w R. na podstawie art.51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego zobowiązał R. P. do rozebrania istniejących balustrad na tarasie i wykonania nowych w odległości 1,5m od krawędzi ścian zewnętrznych a nadto wykonania dachu z odpowiednim spadem i docieplenia stropu nad parterem zgodnie z ekspertyzą. W wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez R. P. WINB. decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wskazując jednocześnie, że w toku ponownie prowadzone postępowania należy ustalić, czy doszło do rozbudowy części parterowej budynku na której umieszczony jest taras i czy powstał on na istniejącej uprzednio części kubaturowej. Postanowieniem z dnia [...] r. na wniosek R. P. WINB. wyłączył od rozpoznania sprawy PINB w R. i przekazał sprawę Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta J. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta J. na podstawie art.51 ust.1 pkt 1 w zw. z art.51 ust.7 i art.83 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz. U. z 2010r. nr 243, poz.1623 z późn. zm.) nakazał R. P. likwidację tarasu poprzez rozbiórkę balustrad tarasu na stropie parteru. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że poprzedni właściciel nieruchomości w oparciu o zgłoszenie w 1992r. dokonał rozbiórki części budynku a jak wynika z treści jego zeznań, nad zabudowanym parterem pozostała część ścian, natomiast strop parteru zabezpieczył papą i kafelkami. Obecny inwestor w oparciu o zgłoszenie z 19 kwietnia 2005r. wykonał taras poprzez ocieplenie ścian, wykonanie nowej nawierzchni tarasu z odprowadzeniem wód opadowych oraz wykonanie wejścia na taras. Jednocześnie organ nie odnalazł w archiwach państwowych dokumentacji związanej z pracami budowlanymi, które były wykonane w budynku w 1992r. Dokumentacji takiej nie przedłożył również obecny właściciel nieruchomości. Natomiast zdjęcia lotnicze oraz ortofotomapy były na tyle niewyraźne, że nie pozwalały na odróżnienie konturów budynku a co za tym idzie na ustalenie powierzchni zabudowy obiektu przy tak zwartej zabudowie. Przeprowadzone oględziny części kubaturowej pod tarasem, nie wykazały aby ta część budynku powstała w czasie późniejszym, niż pozostała część budynku. Przesłuchani na tą okoliczność świadkowie nie potwierdzili, aby w miejscu obecnego tarasu była wcześniej wiata, czy też podwórko. Organ jednocześnie wskazał, że dowodem takim nie mogą być przedłożone przez skarżącą zdjęcia, gdyż z miejsca i wysokości wykonania zdjęć nie widać stropu tarasu. Natomiast projekt przebudowy dachu budynku z adaptacją poddasza z 2000r. nie obejmował swoim zakresem prac związanych z budową spornego tarasu. W tej sytuacji organ stwierdził, że brak dokumentacji projektowej w tym zakresie nie przesądza o istnieniu samowoli i należy w oparciu o art.51 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem. Budowa tarasu wymagała pozwolenia na budowę, ponieważ w wyniku montażu barierek doszło do rozbudowy i zmiany kubatury budynku do której wliczało się między innymi kubatury balkonów i tarasów. Organ nie orzekł o obowiązku rozebrania murków pod balustradami uznając, że stanowią one pozostałość po rozbiórce dokonanej w 1992r. Drzwi prowadzące na taras mają pełnić funkcję techniczną a pozostawienie ceramiki na stropie jest dopuszczalne zgodnie ze stanowiskiem Miejskiego Konserwatora Zabytków. W odwołaniu od powyższej decyzji inwestor R. P. podniósł, że wykonane przez niego prace budowlane nie były samowolą budowlaną, ponieważ dokonał zgłoszenia zgodnie z obwiązującymi w tym czasie przepisami. Nie zgodził się również z przyjętym przez organ stanowiskiem, że była to rozbudowa wskazując, że wykonane prace nie zwiększyły powierzchni zabudowy, a samo zwiększenie kubatury nie przesądza jeszcze o tym, że była to rozbudowa. Wskazał również, że nie doszło do podwyższenia balustrad, gdyż wcześniej w tym miejscu były murki do wysokości 1,6m, które częściowo rozebrał zgodnie z opinią techniczną wykonaną przez uprawnionego budowniczego, bowiem groziły rozsypaniem i spadaniem luźnych cegieł. Tym samym w ocenie odwołującego się doszło co najwyżej do remontu w tym zakresie. Nadto stwierdził, że organ w zaskarżonej decyzji nie wykazał dlaczego nie jest możliwe doprowadzenie balustrad na tarasie do stanu zgodnego z prawem. Rozpoznając to odwołanie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. nr [...] działając na podstawie art.138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji w całości. W uzasadnieniu wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wykazał by część kubaturowa pod tarasem powstała później niż reszta budynku a twierdzenia skarżącej S. C., że w miejscu tarasu istniało wcześniej podwórko i wiata nie znalazły potwierdzenia w dowodach. WINB. uznał, że nie będąc w stanie wykazać obecnemu właścicielowi, że zabudowa podwórka nastąpiła nielegalnie winien postępowanie w tym zakresie umorzyć. Odnosząc się do kwestii powstania tarasu organ wskazał, że dokonano dwóch zgłoszeń z których jedno dotyczyło rozbiórki części budynku w 1992r., natomiast drugie położenia glazury i montażu balustrady w 2005r. Zdaniem WINB. na chwilę obecną nie sposób ustalić jednoznacznie jaki był zakres dokonanych zgłoszeń. Natomiast dokonując oceny prawnej wykonanych robót stwierdził, że montaż balustrad zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym z dnia zgłoszenia zwalniał instalowanie urządzeń na obiektach budowlanych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i dokonania zgłoszenia. Wskazał jednocześnie na sprzeczność tego przepisu z § 3 pkt 24 lit. a Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U nr 75, poz.690 ), który stanowił, że do kubatury budynku wliczało się także kubaturę balkonów i tarasów. Jednakże w ocenie organu sprzeczność tę należy rozstrzygnąć na korzyść przepisów rangi ustawowej. Nadto wskazał, że istniejące balustrady z uwagi na położenie w granicy należy uznać za rodzaj ogrodzenia międzysąsiedzkiego. Nakazanie zlikwidowania samych balustrad nie spowoduje likwidacji tarasu jako takiego, bowiem w dalszym ciągu pozostaje strop nad parterem, gdyż nie udało się wykazać, że jest on nielegalny. Zdaniem WINB. brak jest podstaw do nakazania robót, które mogłyby spowodować zaprzestanie korzystania z przedmiotowego tarasu, a nakaz rozbiórki balustrad spowodowałby pogorszenie warunków bezpieczeństwa dla użytkowników budynku. W tej sytuacji należy pozostawić taras w niezmienionym kształcie. Organ II instancji ustalił również, że przedmiotowy budynek znajduje się w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej oznaczonej symbolem "A" stosownie do regulacji obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem WINB. pozostawienie tarasu znajdującego się w głębi działki, zasłoniętego frontową częścią budynku nie narusza wymogów określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Nadto z przepisów prawa budowlanego nie wynika w tym przypadku obowiązek uzyskiwania uzgodnień lub opinii, ponieważ budynek nie znajduje się w gminnej ewidencji zabytków, ani w rejestrze zabytków. W tej sytuacji organ uznał, że wykonane prace w obrębie tarasu nie uchybiają żadnym przepisom budowlanym i warunkom technicznym i na tej podstawie umorzył w tym zakresie postępowanie. W obszernej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach S. C. zarzuciła zaskarżonej decyzji liczne naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego, które w jej ocenie miały istotny wpływ na treść wydanej decyzji. Zdaniem skarżącej zarówno rozbudowa budynku jak i budowa tarasu stanowiły samowolę budowlaną. Natomiast zgłoszenie którego inwestor dokonał w 2005r. dotyczyło innego tarasu w tym budynku. Ponadto wskazała, że budowa tarasu naruszała postanowienia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nadto zarzuciła, że organy obu instancji nie wyjaśniły wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. W ocenie skarżącej zaakceptowanie przez organy samowolnej zabudowy pozbawiło ją możliwości korzystania z własnego podwórka. Organy pomimo ustalenia, że działanie już poprzedniego właściciela było bezprawne nie zastosowały przepisów ustawy prawo budowlane z 1974r. Wskazała również, że sporny taras został wykonany przez uczestnika R. P. już w 2004r. tj. jeszcze przed formalnym zgłoszeniem. Zarzuciła również, że zabudowa tarasu była niezgodna z projektem rozbudowy i nadbudowy budynku z 2000r. W odpowiedzi na skargę WINB. w całości podtrzymał stanowisko i argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji i na tej podstawie wniósł o oddalenie skargi. Pismem z dnia 23 czerwca 2014r. skarżąca wniosła o odrzucenie odpowiedzi na skargę, która w jej zdaniem stanowi dalszy ciąg gnębienia i dyskryminacji skarżącej przez organy administracji państwowej. W piśmie z dnia 9 grudnia 2014r. uczestnik postępowania R. P. wniósł o oddalenie skargi wskazując, że organ II instancji w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i należycie dokonał jego oceny. W toku postępowania sądowego skarżąca S. C. wnosiła i wywodziła jak w treści skargi dodatkowo akcentując, że przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy powinny znaleźć zastosowanie przepisy prawa unijnego. Nadto wskazała, że o samowolnej budowie tarasu informowała zarówno PINB jak i Policję już w 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Przeprowadzone przez Sąd badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 7, art. 77 § 1 i § 3, art. 80 i art.107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013r. poz. 267 dalej "k.p.a.") Zdaniem Sądu stanowiąca przedmiot zaskarżenia decyzja drugoinstancyjna wydana została z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne, do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowolne należy traktować zatem ustalenia faktyczne, znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 1768/99.) W odniesieniu do postępowania przed organem odwoławczym należy też podkreślić, iż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ ten zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzyć sprawę rozstrzygniętą decyzją lub postanowieniem organu I instancji, a stan faktyczny winien ustalić nie tylko w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu I instancji, lecz także rozszerzając granice postępowania dowodowego na istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, pominięte przez organ pierwszoinstancyjny. W konsekwencji, w myśl art. 136 k.p.a., organ odwoławczy może przeprowadzić nie tylko na żądanie strony, lecz także z urzędu dodatkowe postępowanie, w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który w I instancji wydał decyzję lub postanowienie. Wymogów powyższych, zdaniem Sądu nie dochował WINB. w stopniu zezwalającym na wydanie ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym wydane rozstrzygnięcie jest co do meritum, co najmniej przedwczesne. Nie wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, o istotnym dla rozstrzygnięcia znaczeniu, zostały bowiem w trakcie postępowania administracyjnego wyjaśnione, do czego Sąd jeszcze powróci w toku dalszych rozważań. Jak wynika z treści pisma skarżącej z dnia 12 maja 2011r. inicjującego postępowanie w niniejszej sprawie, skarżąca kwestionowała legalność powstania zarówno części kubaturowej budynku pod tarasem jak i samego tarasu. WINB. w uzasadnieniu swojej decyzji odniósł się do kwestii legalności części budynku pod tarasem wskazując, że nie jest możliwe ustalenie w jakim okresie czasu powstała, a w szczególności ustalenie, że powstała w innym czasie niż pozostała część budynku. Wskazał na czynności które podjął w celu ustalenia tej okoliczności oraz ocenił zebrany materiał dowodowy, stwierdzając, że postępowanie w tym zakresie należało umorzyć. Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić, ponieważ brak możliwości dokonania ustaleń co do okresu budowy budynku z powodu niezachowania się dokumentów oraz wyczerpania przez organy możliwości dowodowych powoduje, że organ nie może domniemywać wystąpienia samowoli budowlanej, ponieważ na takie domniemanie nie pozwalają przepisy prawa ( por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 czerwca 2013r., sygn. akt II SA/Gl 84/13 oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2007r., sygn. akt II SA/Bk 739/07 dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast Sąd nie podziela stanowiska organu, że również w zakresie dotyczącym tarasu postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Organ nadzoru budowlanego dokonując kontroli, czy doszło do samowolnej budowy tarasu stwierdził, że taras powstał w oparciu o dwa zgłoszenia jedno dotyczące rozbiórki części budynku z 1992r.oraz drugie dotyczące położenia płytek i montażu balustrady. Jednocześnie uznał, że nie sposób dokładnie stwierdzić jaki był zakres tych zgłoszeń. Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić, bo o ile pierwsze ze zgłoszeń nie jest dostępne a jego treść ustalono w oparciu o zeznania świadka, to drugie zgłoszenie znajduje się w aktach sprawy i nie ma wątpliwości co do jego treści z której jednoznacznie wynika, że dotyczy wyłożenia kafelkami tarasu oraz montażu balustrady. Natomiast z materiału dowodowego zebranego w sprawie w tym z protokołów oględzin wynika, że prace związane z tarasem objęły: ocieplenie budynku, wykonanie otworu drzwiowego, położenie płytek i montaż balustrad. Zakresowi tych prac nie przeczy również inwestor w oświadczeniach znajdujących się w aktach, wskazując okoliczności ich przeprowadzenia. Tymczasem organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do tych twierdzeń i nie dokonał oceny wszystkich ujawnionych robót, a w konsekwencji nie stwierdził czy na ich przeprowadzenie wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, czy też wystarczające było zgłoszenie. Kolejną kwestią do której organ II instancji się nie odniósł jest zgłaszany w toku postępowania administracyjnego przez skarżącą zarzut dotyczący wykonania przez inwestora prac przed ich formalnym zgłoszeniem. Wskazać należy, że okoliczność ta ma istotne znaczenie przy zastosowaniu właściwego trybu postępowania. Zgłoszenie, o którym mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego dotyczy planowanej inwestycji, o której przy spełnieniu warunków ustawowych, zawiadamia się właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych (art. 30 ust. 5 ustawy), nie zaś oświadczenia złożonego przez inwestora na potrzeby legalizacji samowoli budowlanej. Do wykonania robót budowlanych można przystąpić jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu ma takie znaczenie, że inwestorowi, który wykonał roboty objęte zgłoszeniem, nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 49b Prawa budowlanego. W sytuacji gdy prace objęte zgłoszeniem zostały zrealizowane a następnie dokonano ich zgłoszenia nie ma prawnych możliwości prowadzenia postępowania w trybie przepisów art. 50-51 Prawa budowlanego, ponieważ wówczas w zależności od zakwalifikowania tych prac znajdą zastosowanie przepisy art. 48 oraz art. 49b Prawa budowlanego. Należy zwrócić również uwagę, że zarówno daty faktur wystawionych przez wykonawcę tarasu M. S. (23.09.2004r. i 30.10.2004r.) jak i treść jego zeznań złożonych w toku postępowania cywilnego ( sygn. I C 167/07) świadczą, że prace te mogły zostać wykonane w 2004r. Termin wykonania otworu drzwiowego na taras wskazał sam inwestor w piśmie z dnia 31 maja 2010r. stwierdzając, że przeniesienie otworu drzwiowego nastąpiło w czasie adaptacji poddasza (k-91). Skarżąca wskazała, że o fakcie samowoli poinformowała już w 2004r. zarówno PINB w R. jak Policję, zatem zasadne byłoby zwrócenie się do tych instytucji celem zweryfikowania tej okoliczności. Nadto jak wynika z treści protokołu oględzin z dnia 11 grudnia 2007r. skarżąca przedłożyła zdjęcia na których widać pracowników firmy [A] (których wskazuje z nazwiska), w trakcie wykonywanych jej zdaniem w 2004r. prac w obrębie tarasu. Jednakże Sąd stwierdza, że zdjęcia te nie zostały dołączone do protokołu zgodnie z jego treścią. Można jedynie domniemywać, że zdjęcia znajdujące się w dalszej części akt są tymi o których mówi skarżąca, jednak organ nie dokonał ich oceny i nie podjął nawet próby weryfikacji tych okoliczności. Organ nie odniósł się również do kwestii podnoszonej przez skarżącą, że zgłoszenie mogło dotyczyć innego tarasu znajdującego się w tym budynku, a wykonane prace nie były objęte projektem budowlanym w oparciu o który zrealizowano rozbudowę przedmiotowego budynku w 2000r. W toku oględzin w dniu 2 września 2008r. inwestor stwierdził, że wykonanie ściany, docieplenia i instalacji na tarasie powinno być opisane w dzienniku budowy i było zgodne z założeniami technicznymi w zatwierdzonym projekcie. Wskazać należy, że przez niezgodność wybudowanego obiektu z przepisami obowiązującymi w okresie budowy należy rozumieć wyłącznie wybudowanie obiektu bez stosownego pozwolenia na budowę, bądź zgłoszenia, o ile takowe było wymagane przepisami prawa materialnego obowiązującymi w okresie budowy. Dla przesądzenia, zatem faktu samowoli budowlanej w niniejszej sprawie, decydujące znaczenie miało ustalenie okresu budowy spornego tarasu, zakresu wykonanych prac oraz dokonania ich prawidłowego zakwalifikowania, a następnie skonfrontowania ustalonej daty budowy z obowiązującymi w okresie budowy przepisami prawa materialnego dla sprawdzenia, czy na jego budowę w ogóle była wymagana zgoda stosownych władz. Tymczasem w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym – jak wynika to z uzasadnienia decyzji drugoinstancyjnej – organ nie dokonał w tym zakresie pełnych ustaleń. Jednocześnie należy stwierdzić, że Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, iż w ramach niniejszego postępowania organy powinny dokonać ponownej kontroli robót wykonanych w przedmiotowym budynku w oparciu o projekt z 2000r., albowiem w tym zakresie prowadzone było odrębne postępowanie. Podkreślić należy również, że legalność robót budowlanych, co do których nie zachowała się dokumentacja budowlana, w postępowaniu administracyjnym może być dowodzona wszelkimi środkami. Zgodnie z art. 75 k.p.a. jako dowód w sprawie należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a zatem nie tylko dokumenty, ale i zeznania świadków, przesłuchanie stron, pisemne oświadczenia zawarte w dokumentach, mapy, fotografie, przy czym każdy z takich dowodów miałby równą moc dowodową. ( por. wyrok NSA z dnia 27.04.1992r., sygn. III SA 1838/91 – ONSA 1992, Nr 2, poz. 45). Zdaniem Sądu nie wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na treść wydanej w tej sprawie decyzji. Z uwagi na dostrzeżone wyżej uchybienia w zakresie ustaleń faktycznych, warunkujących prawidłowe rozstrzygnięcie, Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r., poz. 270 z późn. zm. dalej "p.p.s.a."). Konsekwencją uchylenia decyzji było zamieszczenie z urzędu w wyroku punktu stwierdzającego niemożność wykonywania uchylonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 p.p.s.a.). Z uwagi na zwolnienie skarżącej od ponoszenia kosztów sądowych w zakresie obejmującym część każdorazowej opłaty sądowej przekraczającej kwotę 50zł, Sąd orzekał o kosztach tylko w tym zakresie. W postępowaniu ponownym należy przede wszystkim uzupełnić materiał dowodowy zgodnie z zawartymi w treści uzasadnienia wskazaniami, a następnie w zależności od przyjętej kwalifikacji robót dokonać jego analizy, pod kątem zgodności z przepisami prawa budowlanego obowiązującymi w chwili powstania tarasu, bądź też obecnie obowiązującymi w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej. Zgromadzony materiał oraz jego ocena prawna powinna znaleźć się w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 kpa).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło