II SA/Gl 577/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant starszy referent Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2007r. sprawy ze skargi G.K. na decyzję Wojewody z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta Powiatowy w Z. zatwierdził projekt budowlany garażu na działce nr [...] w Z. i udzielił H. T. pozwolenia na jego budowę w granicy z sąsiednią działką. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody S. z dnia z dnia [...] r. nr [...]. W następnej kolejności G. K. wniósł skargę na decyzję organu II instancji do sądu administracyjnego. W wyniku rozpoznania tej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie o sygn. II SA/GL 760/05 uchylił decyzje organów obu instancji. Za uzasadniony uznano zarzut, że wadliwa był praktyka organu, który nie zbadał zgodności z prawdą złożonego przez inwestorkę oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zalecono, aby w toku ponownego rozpoznania sprawy, organ wyjaśnił kwestię posiadania przez inwestorkę prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W toku ponownego rozpoznania sprawy stwierdzono, że obiekt objęty uchylonymi przez sąd decyzjami został już zrealizowany. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. pismem z dnia [...] r. poinformował Starostę Powiatowego w Z., że H. T. w dniu [...] r. zawiadomiła o zakończeniu budowy garażu i przedłożyła wymagane w takiej sytuacji dokumenty. Jednocześnie organ nadzoru podał, że decyzją z dnia [...] r. nr [...] zgłosił sprzeciw do użytkowania budynku garażu w związku z wyrokiem WSA w Gliwicach sygn. akt II SA/GL 760/05. W aktach znajduje się nadto oświadczenie kierownika budowy z dnia [...] r. o wykonaniu obiektu zgodnie z projektem i warunkami pozwolenia na budowę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta Powiatowy w Z. umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowego garażu, jako bezprzedmiotowe w stwierdzonej sytuacji faktycznej. W złożonym odwołaniu G. K. zarzucił, że decyzja została wydana z pominięciem ustaleń i zaleceń sądu administracyjnego zawartych w wyroku o sygn. II SA/GL 760/05. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda S. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśniono, że skoro garaż został już wybudowany, to nie można prowadzić postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Takie postępowanie jest bezprzedmiotowe i polega umorzeniu, natomiast sprawa legalizacji wzniesionego obiektu przechodzi do kompetencji organów nadzoru budowlanego. W skardze do sądu administracyjnego G. K. wniósł o uchylenie decyzji obu instancji, zarzucając im naruszenie art. 153 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez pominięcie wyroku WSA w Gliwicach z dnia 28 czerwca 2006 r. oraz art. 7 k.p.a. poprzez uchylenie się od zbadania zasadniczej dla sprawy kwestii naruszenia prawa własności. W uzasadnieniu podniesiono, że wobec uznania postępowania za bezprzedmiotowe organ winien był uwzględnić kwestię przywrócenia stanu poprzedniego i nakazania rozbiórki garażu. Nie wykazano także, aby inwestorka dysponowała prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uczestniczka postępowania H. T. wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Skarga nie mogła zostać uwzględniona, albowiem wydane w sprawie decyzje nie naruszają prawa. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm.) roboty budowlane, poddane reglamentacji prawa budowlanego, można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Z brzmienie tego przepisu należy wnosić, że proces inwestycyjny winien być poprzedzony wydaniem decyzji, która otwiera inwestorowi drogę do wykonywania robót budowlanych. Przedmiotem pozwolenia jest określenie, jaki obiekt i w jakim miejscu może zostać wykonany w oparciu o podlegający zatwierdzeniu projekt budowlany. Decyzja o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych może zatem dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych. Potwierdzeniem tego stanowiska jest przepis art. 32 ust. 4a prawa budowlanego, który wprost stanowi, że nie wydaje się pozwolenia na budowę w przypadku rozpoczęcia robót budowlanych z naruszeniem przepisu art. 28 ust. 1 ustawy. Wykonanie robót przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu uniemożliwia wydanie takiej decyzji i stanowi o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę. ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2000 r., sygn. akt IV SA 11 64/98, LEX 53387). W sytuacji bowiem, gdy obiekt został już wybudowany, bezprzedmiotowym jest zarówno zatwierdzanie projektu budowlanego, jak i wyrażanie ex post stanowiska przez organ co do dopuszczalności powstania obiektu. Stanowisko takie jest ugruntowane zarówno w nauce prawa jak i w orzecznictwie administracyjnym (por. Prawo budowlane. Komentarz. Red Z. Niewiadomski. Warszawa 2006, s. 397-398). W rozpatrywanym przypadku bezsporną okolicznością w sprawie jest, że obiekt budowlany został wykonany. Jednocześnie na skutek wyroku Sądu z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. II SA/GL 760/05 uchylone zostały wydane w sprawie decyzje udzielające pozwolenia na budowę. W tej sytuacji do rozpoznania przez organ pozostał wniosek inwestorski o udzielenie pozwolenia na budowę. Wniosek ten nie mógł już jednak zostać rozpoznany merytorycznie ze względów wyżej wyjaśnionych. W tej sytuacji organy administracji nie miały podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę i prawidłowo uznały, że postępowanie to, jako bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 k.p.a. podlegało umorzeniu. Wydając wyrok w dniu 28 czerwca 2006 r. sąd administracyjny nie miał wiedzy o fakcie wykonania garażu, wobec tego zawarte w wyroku zalecenia nie uwzględniały tej okoliczności i w konsekwencji nie wiązały organów prowadzących postępowanie. Należy również wskazać skarżącemu, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera informację o przewidywanym dalszym toku postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Organy te są właściwe do uregulowania sytuacji prawnej obiektu powstałego na podstawie pozwolenia, które następnie zostało uchylone. Mając na uwadze podaną argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.