II SA/Gl 58/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Taniewska- Banacka po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi postanawia: odmówić skarżącej przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi. Pismem z dnia (...) r. pełnomocnik skarżącej Z.P. –A.P. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy terenu. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 stycznia 2008 r. A.P. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie (...) zł oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz do nadesłania dodatkowych trzech odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych celem doręczenia ich pozostałym uczestnikom postępowania, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania zostały doręczone A.P. w dniu 4 lutego 2008 r. (dowód: opatrzone datą i podpisem pełnomocnika zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki), natomiast termin do uczynienia zadość powyższym powinnościom upłynął bezskutecznie w dniu (...) r. Pismem nadanym w placówce pocztowej B. w dniu (...) r. A.P. zwrócił się do Sądu o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi, jednocześnie dokonując stosownej wpłaty i uzupełniając braki formalne skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał, iż w okresie, w którym winien był uiścić wpis od skargi oraz uzupełnić braki formalne skargi zarówno on jak i skarżąca Z.P. podejmowali działania nie cierpiące zwłoki tzn. skarżąca została wezwana do operacji ciężko chorej suczki, on zaś jako przedstawiciel organizacji "(...)" doprowadził do wszczęcia postępowania przygotowawczego, w związku z ujawnieniem ekodegradacji (...) w M., spowodowanej wpuszczaniem do akwenów fekaliów i innych substancji. Ponadto dnia (...) r. składał on wnioski dowodowe dotyczące zabezpieczenia śladów i dowodów przestępstwa, udzielał wywiadów i uczestniczył w oględzinach zaplanowanych przez Urząd Miejski w B.. Nadto, z uwagi na sprzeczności w notatkach, pozostawali razem ze skarżącą w niepewności czy wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi odebrali w dniu 4 lutego 2008 r., czy też dopiero w dniu 5 lutego 2008 r. Wątpliwość tę próbowali rozstrzygnąć kontaktując się z Sądem, do którego wówczas nie wpłynęło jednak jeszcze zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki, natomiast potwierdzenie poprzez pocztę okazało się czasochłonne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W ocenie Sądu wniosek pełnomocnika skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi nie może zostać uwzględniony. Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanawia przywrócenie terminu. W myśl art. 87 p.p.s.a pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W powołanych wyżej przepisach art. 86 § 1 i art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a. zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, żeby wniosek mógł zostać uwzględniony. Przesłankami tymi są: dopełnienie czynności, której uchybiono, zachowanie przez zainteresowanego siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody oraz uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że uchybianie terminu nastąpiło bez winy po stronie ograniczonej terminem. Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest zatem od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu, i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. W myśl powołanego wyżej art. 87 § 2 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (por. np. B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 86-87). Wskazać też należy, że wniosek strony o przywrócenie terminu, któremu uchybił pełnomocnik lub kurator procesowy, musi wskazywać na brak winy w uchybieniu terminu ze strony pełnomocnika lub kuratora procesowego (por. post. SN z dnia 9 maja 1960 r., II CR 559/59, OSPiKA 1960, z. 6, poz. 120). Pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje bowiem także swym zakresem winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności (por. wyr. NSA z dnia 12 kwietnia 2002 r., I SA/Gd 1676/99, POP 2002, z. 12, poz. 148). W konsekwencji nie tylko wina strony lecz również innych osób, w tym pełnomocnika, gdy pełnomocnik reprezentuje stronę w postępowaniu, wyłącza możliwość przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (por. wyrok NSA w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2002 r. I SA/Gd 1676/99). Kryterium braku winy, jako przesłanki umożliwiającej przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności (wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona, a w przypadku gdy reprezentuje ją pełnomocnik tenże pełnomocnik, nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Natomiast dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa (wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2002 r., II SA/Wr 1329/01, niepubl.), czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu spraw (postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2000 r., SA/Sz 1117/99, niepubl.) skutkują odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności (B. Dauter, op.cit., s. 210). W rozpoznawanej sprawie w ocenie Sądu pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił nie dających się przezwyciężyć przeszkód obiektywnie uniemożliwiających mu uczynienie w terminie zadość otrzymanym wezwaniom. Nie uprawdopodobnił tym samym braku swej winy w uchybieniu terminu. Należy w tym miejscu podkreślić, iż wskazane przez pełnomocnika skarżącej we wniosku o przywrócenie terminu zajęcia, którymi, jak wyjaśnił, zarówno on jak też skarżąca byli w okresie, w którym mijał wynikający z wezwania Sądu termin zaabsorbowani niewątpliwie stanowią przejaw aktywności społecznie doniosłej. Fakt działań tych nie dowodzi jednak obiektywnej niemożności terminowego uiszczenia wpisu od skargi oraz terminowego uzupełnienia braków formalnych. Przykładowo bowiem wskazać można, iż np. udzielanie w dniu (...) r. wywiadów, o których wspomina pełnomocnik, stanowiło nie obiektywną, nie do przezwyciężenia przeszkodę uniemożliwiającą terminowe uczynienie zadość otrzymanemu z Sądu wezwaniu lecz wynik dokonanego przez pełnomocnika wyboru. W tym czasie pełnomocnik skarżącej niewątpliwie mógł był bowiem zrealizować sformułowane w wezwaniach obowiązki przesuwając udzielanie wywiadów na inną porę bądź rezygnując z ich udzielenia. Nie może także zostać uznane za uprawdopodobnienie braku winy wyjaśnienie pełnomocnika, iż wskutek niejasności w notatkach nie byli wraz ze skarżącą pewni co do tego w jakiej dacie otrzymali przesyłkę. W razie bowiem takiej wątpliwości, a nadto jak wskazuje pełnomocnik niemożności uzyskania w tej mierze informacji w tut. Sądzie (potwierdzające datę odbioru wezwania zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki jeszcze przez pocztę nie zostało zwrócone) pełnomocnik w ramach dbałości o interesy skarżącej winien był uczynić zadość wezwaniu na wszelki wypadek wcześniej, nie zaś w terminie późniejszym, podejmując tym samym świadome ryzyko opóźnienia. Mając powyższe na uwadze nie sposób uznać, iż A.P. dochował należytej staranności i podjął działania umożliwiające dotrzymanie terminu do dokonania żądanych czynności. Podnoszone we wniosku okoliczności nie mogą bowiem stanowić wystarczającej przesłanki uprawdopodobniającej brak winy w uchybieniu terminu. Tym samym wnioskowane przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi jest prawnie niedopuszczalne. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.