II SA/Gl 604/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-10-19

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał w sposób dostateczny, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego ani opłacić fachowego pełnomocnika z urzędu, uwzględniając jego sytuację materialną i możliwość uzyskania wsparcia od członków rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób dostateczny, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego ani opłacić fachowego pełnomocnika. Sąd uznał, że skarżący ma możliwość uzyskania wsparcia finansowego od członków swojej rodziny (małżonki, synów), a także nie uprawdopodobnił konieczności opieki nad matką, która miałaby wpływać na jego sytuację materialną.
Stan faktyczny
Skarżący R. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Jako podstawę wniosku podał niskie dochody (263 zł miesięcznie) oraz konieczność opieki nad chorą matką. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o dowody dotyczące jego sytuacji mieszkaniowej, wydatków oraz dochodów. Skarżący wyjaśnił, że opłaty mieszkaniowe ponoszą jego synowie i małżonka, a jego dochód w poprzednim roku wyniósł 6951 zł.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 19 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy R. W. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Uzasadniając wniosek wskazał, że nie jest w stanie ponieść wydatku na wpis od skargi ze względu na niskie dochody (200 zł), a udział adwokata jest jego zdaniem konieczny ze względu na skomplikowany charakter sprawy oraz brak znajomości przepisów. Skarżący podniósł również że opiekuje się matką, która jest w podeszłym wieku (92 lata) i w złym stanie zdrowia. Oprócz tego wskazał, że jego jedynym źródłem dochodu jest wynagrodzenie z pracę (1/5) etatu, uzyskiwane w kwocie 263 zł brutto miesięcznie. Pismem z dnia [...]r. referendarz sądowy wezwał stronę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - wskazanie do kogo należy lokal mieszkalny (budynek) w którym skarżący zamieszkuje oraz podanie, czy osoba ta ponosi opłaty związane z jego utrzymaniem, a jeżeli tak, to z jakiego tytułu, - nadesłanie kserokopii deklaracji podatkowej złożonej za rok ubiegły oraz kserokopii dokumentów wykazujących wysokość przeciętnych, miesięcznych wydatków na utrzymanie się tj. opłat za energię elektryczną, paliwo gazowe, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne, czynsz itp. W odpowiedzi z dnia [...]r. skarżący wyjaśnił, że opłaty związane z lokalem mieszkalnym, w którym zamieszkuje ponoszą jego małżonka oraz synowie D. i S. W [...]r. wnioskodawca osiągnął dochód w wysokości 6951 zł (vide dołączona deklaracja PIT/B)natomiast dochody uzyskiwane z pracy wynoszą 263 zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Zasada odpłatności postępowania sądowego jest regułą obowiązującą wszystkie jego strony - art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Ustawodawca przewidział jednak możliwość odstąpienia od niej poprzez przyznanie stronie prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może ono zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). W postępowaniu prowadzonym na skutek wniosku o przyznanie prawa pomocy przedmiotem badania jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Oznacza to tym samym, że ma on wykazać, iż nie dysponuje żadnymi środkami ani też możliwościami ich zdobycia. Mając na względzie treść przywołanych wyżej przepisów i konfrontując ją z informacjami podanymi przez stronę uznano, że skarżący nie uprawdopodobnił w dostateczny sposób, że nie stać go zarówno na poniesienie kosztów sądowych jak i opłacenie usług fachowego pełnomocnika. Analiza okoliczności dotyczących sytuacji materialnej strony nie pozwala stwierdzić, że wnioskodawca jest pozbawiony możliwości zdobycia środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. W pierwszej kolejności zauważyć przyjdzie, że bieżące koszty utrzymania lokalu mieszkalnego, w którym zamieszkuje strona pokrywają jego synowie i małżonka – na co jednakże nie przedstawił żadnego dowodu. R. W. nie podał również powodów, dla których osoby te nie są w stanie udzielić mu wsparcia w zakresie opłacenia wpisu od skargi. W tym miejscu wskazać należy, że ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z dnia 5 marca 1964 r. Nr 649, poz. 59 ze zm.) ustanawia generalne zasady wspierania się przez członków rodzin, w tym rodziców i dzieci (art. 87 tej ustawy). Co więcej, wnioskodawca nie wskazał, dlaczego wspomnianego wsparcia nie jest w stanie udzielić mu małżonka, co do której brak jest jakichkolwiek informacji aby np. znajdował się z nią w separacji. Bez wątpienia wykazano, że dochód skarżącego rzeczywiście jest niski, nie mniej jednak odnotować trzeba, że jest on zatrudniony w przedsiębiorstwie prowadzonym przez jego synów, co uzasadnia przypuszczenie, że również oni są w stanie udzielić mu wsparcia materialnego. Niepodobna bowiem oczekiwać przyznania prawa pomocy w sytuacji, w której strona ma możliwość zwrócenia się o wsparcie do członków swojej rodziny. Dopiero, gdy wykaże ona, że z różnych względów osoby te nie są w stanie udzielić jej takiego wsparcia – może zwrócić się o przyznanie prawa pomocy. Na koniec nadmienić trzeba, że skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił konieczności opieki nad matką oraz tego, że opieka ta wymaga zrezygnowania z zatrudnienia na pełnym etacie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło