II SA/Gl 662/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2009 r. sprawy ze skargi B. F. na uchwałę Rady Miasta K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę. Uchwałą z dnia [...]r. nr [...]Rada Miasta K. przyjęła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w rejonie ulic: [...],[...],[...] w K.. Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] nr [...]poz. [...] z dnia [...]r. i weszła w życie po upływie 30 dni. Pismem z dnia [...]r. pełnomocnik m. in. B.F., wezwał Radę do usunięcia naruszenia prawa i uchylenia podjętej uchwały w sprawie planu miejscowego. Na sesji w dniu [...]r., Rada Miasta podjęła uchwałę nr [...], którą nie uwzględniono wezwania. O fakcie tym wzywający zostali poinformowaniu w [...]r. Pismem z [...]r. (nadanym tego samego dnia za pośrednictwem poczty), skarżąca wniosła do sądu administracyjnego skargę na uchwałę w przedmiocie planu miejscowego. W podstawie prawnej skargi wskazano art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.). Wniesiona skarga zawiera żądanie stwierdzenia nieważności uchwały z dnia [...]r., nr [...], jako naruszającej art. 2, 5, 7, 31 ust. 2 i 3 Konstytucji, art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska oraz art. 140 kodeksu cywilnego oraz żądanie przeprowadzenia dowodów z opinii biegłych na okoliczności związane ze zgodnością planu ze Studium oraz dotyczące warunków oddania przez Miasto K. spółce "A" gruntów w użytkowanie wieczyste. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że teren, dla którego uchwalono plan to obszar zabudowy mieszkaniowej. Plan przewiduje zwiększenie intensywności zabudowy, zmniejszenie wskaźnika miejsc parkingowych i przeznaczenie terenów pod usługi użyteczności publicznej. Rodzi to zagrożenie wybudowania w bezpośrednim sąsiedztwie domów mieszkalnych budynków biurowych, co będzie skutkowało wzrostem ruchu lokalnego, pogorszeniem bezpieczeństwa i komfortu życia. Zarzucono, że plan pozostaje w sprzeczności ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta K., przyjętego uchwałą Rady Miasta z dnia [...]r. nr [...]. Studium przewiduje, że teren całego [...], w tym położony u zbiegu ulic [...] i [...], leży w strefie zainwestowania miejskiego o średniej i niskiej intensywności, a mające powstać centrum usługowe miało mieć charakter dzielnicowy, tymczasem planowane są obiekty usług użyteczności publicznej, co jest sprzeczne z interesem mieszkańców. Naruszono zasady planowania przestrzennego, o jakich mowa w art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zobowiązujące do uwzględniania wymagań ładu przestrzennego, walorów architektonicznych i krajobrazowych, walorów ekonomicznych przestrzeni. Lokalizacja na terenie osiedla usług użyteczności publicznej zakłóci ład przestrzenny i walory krajobrazowe, wywrze niekorzystny wpływ na środowisko i bezpieczeństwo życia i zdrowia. Obniży także wartość posiadanych nieruchomości. W ten sposób uchwała narusza przepis art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, nie zapewniając utrzymania równowagi przyrodniczej i racjonalnej gospodarki zasobami środowiska. Zaskarżona uchwała narusza także przepis art. 140 k.c., albowiem przekroczono granice wyznaczone przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Zarzucono w skardze, że zapisy zaskarżonego planu mają na celu umożliwienie spółce "A" realizacji zamiaru wybudowania dwóch biurowców, co pozostaje w sprzeczności z warunkami, na jakich ze spółką tą zawarto umowę użytkowania wieczystego gruntu. W skardze podniesiono także szczegółowe zarzuty dotyczące zapisów planu. Wskazano, że wskaźnik intensywności zabudowy został ustalony wyłącznie dla terenów oznaczonych w planie symbolami [...]i [...], dla pozostałych terenów brak tego wskaźnika. Może to skutkować przekroczeniem wskaźników intensywności zabudowy ustalonych w Studium. Nie zdefiniowano także sposobu obliczania miejsc parkingowych w przypadku projektowania na terenach [...] i [...]obiektów z usługami na parterze i mieszkaniami na wyższych kondygnacjach. Ustalenie w § 7 pkt 7 ppkt 3 planu wskaźnika miejsc postojowych dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej jest sprzeczne z zaleceniami Wydziału Budownictwa UM i rozstrzygnięciami Rady w sprawie rozpatrzenia nieuwzględnionych uwag do planu. Zarzucono także, że w toku uchwalania planu doszło do uchybień proceduralnych: inna była w rzeczywistości liczba radnych obecna na sali niż wskazuje to protokół. Z tego względu zawnioskowano przeprowadzenie dowodu z nagrania obrad. W piśmie procesowym z dnia [...]r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Przedkładając dokumentację fotograficzną wskazał, że tereny wolne od zabudowy stanowią kilka procent osiedla. Sąsiadują z zabudową mieszkaniową. Ich przeznaczenie pod biurowce nie służy zaspokojeniu potrzeb lokalnej społeczności. Budowa biurowców w sposób nieodwracalny przekreśli możliwość uzupełnienia lokalnej infrastruktury osiedla. Jednocześnie podał, że jakkolwiek skarżącą jest B. F. – mieszkanka obszaru położonego w rejonie ulic: [...],[...],[...] w K., to jej sprzeciw wobec planu jest wyrazem woli znaczącej grupy osób – mieszkańców K.. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta K. wniosła o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zgłoszone zarzuty oceniono jako bezpodstawne. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca jest współwłaścicielką lokali mieszkalnych nr [...] i [...] położonych w budynku przy ul. [...] dla których prowadzone są księgi wieczyste (lokalowe) nr [...] i [...]. Z prawem tym związane są udziały w prawie użytkowania wieczystego działki nr [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta (gruntowa) nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Podstawą wniesienia skargi na uchwałę w przedmiocie panu miejscowego jest przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.). Podstawa taka została także wskazana w złożonej skardze. Należy zaznaczyć, że wobec odrzucenia przez Sąd skarg pozostałych osób, pierwotnie oznaczonych jako strony skarżące, rozpoznaniu podlegała skutecznie wniesiona skarga B. F. Przepis art. 101 ust. 2a przewiduje co prawda możliwość wniesienia skargi do sądu nie tylko w imieniu własnym, ale także reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę, w sprawie sytuacja taka jednak nie zaistniała. Jako podstawę wniesionych skarg wskazano wyraźnie art. 101 ust. 1 ustawy, wnoszący skargi powoływali się na naruszenie ich interesu prawnego a B. F. nie wskazywała na działanie na podstawie pisemnie wyrażonej zgody do reprezentowania. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy, skargę na uchwałę organu gminy z zakresu administracji publicznej może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały uchwałą naruszone. Pierwotne znaczenie ma wobec tego ustalenie, czy osoba wnosząca skargę ma do tego legitymację. Tylko istnienie tej legitymacji po stronie wnoszącej skargę umożliwia Sądowi merytoryczne rozpoznanie zarzutów i analizę legalności uchwały. Brak legitymacji po stronie skarżącego prowadzi do oddalenie skargi bez jej merytorycznego rozpoznania. Dla wykazania legitymacji skargowej konieczne jest nie tylko istnienie po stronie skarżącej interesu prawnego, lecz także istnienie związku przyczynowego między postanowieniami uchwały a skutkiem w postaci naruszenia interesu. Zaskarżona uchwała winna mieć wpływ na sytuację prawną skarżącego, jego uprawnienia i obowiązki (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 października 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 429/08). W niniejszej sprawie interes prawny skarżącej wyznaczają przysługujące jej udziały w prawie użytkowania wieczystego działki położonej w obszarze objętym planem. Fakt, że czyjaś nieruchomość jest położona na terenie objętym planem nie oznacza jednak automatycznie, że plan ten narusza czyjeś prawo (interes prawny rozumiany jako zespół praw i obowiązków wyznaczanych przepisami prawa). Interes prawny nie ma charakteru abstrakcyjnego, składają się na niego w każdym indywidualnym przypadku konkretne uprawnienia i obowiązki, związane z charakterem i przedmiotem prawa. Prawo skarżącej związane jest z lokalem mieszkalnym w budynku wielorodzinnym. Może ona, zgodnie z art. 140 k.c. z rzeczy swej korzystać i nią rozporządzać w granicach wyznaczonych przez ustawy, zasady współżycia społecznego i społeczno-gospodarcze przeznaczenie prawa. Działka, do której skarżąca ma tytuł jest zagospodarowana w określony sposób. Zaskarżony plan zagospodarowania tego nie zmienia i nie ogranicza. Działka znajduje się w jednostce przeznaczonej pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną, co odpowiada stanowi istniejącemu. W tej sytuacji należy uznać, że zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącej, nie modyfikuje bowiem treści jej prawa. Skarżącej nie służy natomiast uprawnienie do domagania się określonego sposobu zagospodarowania innych, cudzych nieruchomości i przeznaczenia ich na określone cele. Ewentualna zmiana komfortu życia skarżącej, spowodowana zmianami zagospodarowania terenów sąsiednich może być postrzegana w kategoriach interesu faktycznego. Oczywiście może zaistnieć sytuacja, gdy zapisy planu odnoszące się do jakichś terenów przewidują takie jego zagospodarowanie, że standardy prawne tego zagospodarowania (np. przepisy przewidujące konieczność zachowania stref ochronnych) wpływają ograniczająco i naruszają w efekcie prawa właścicieli innych działek. Taka sytuacja w sprawie jednak nie ma miejsca, planowane zagospodarowanie terenów sąsiednich nie ma tak inwazyjnego charakteru a plan nie przewiduje ograniczeń w korzystaniu z działki skarżącej ze względu na przeznaczenie innych działek. Z podanych względów Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącej i z tego powodu skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w zw. z art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. Wniosek organu gminy o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania nie mógł być uwzględniony, albowiem nie znajduje uzasadnienia w przepisach ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 200 tej ustawy, w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji zwrot kosztów przysługuje wyłącznie skarżącemu od organu w sytuacji uwzględnienia skargi.