II SA/Gl 688/06

WyrokWSA w Gliwicach2007-03-01

Skład orzekający: Iwona Bogucka, Włodzimierz Kubik, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o podziale nieruchomości, wydane na podstawie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, może zostać utrzymane w mocy, mimo braku zgody właściciela na podział i jego żądania wykupu całej nieruchomości?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie podziału nieruchomości ma na celu ustalenie zgodności projektu podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Brak zgody właściciela na podział oraz jego żądanie wykupu nieruchomości nie mogą stanowić podstawy do uchylenia postanowienia organu opiniującego podział, gdyż kwestie te mogą być rozpatrywane w odrębnych postępowaniach, takich jak postępowanie wywłaszczeniowe czy skarga na uchwałę planistyczną.
Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości, J. Ż., nie zgodził się na proponowany przez Urząd Miasta C. podział swojej działki na trzy mniejsze części, argumentując, że uniemożliwi to realizację inwestycji i obniży wartość nieruchomości. Organ I instancji wydał postanowienie opiniujące podział jako zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy. Właściciel złożył skargę do WSA, domagając się uchylenia postanowienia SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.) Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka Protokolant starszy sekretarz Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2007 r. sprawy ze skargi J. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...]r. Zastępca Naczelnika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta C. działająca z upoważnienia Prezydenta tego miasta zaopiniowała zamierzony podział nieruchomości położonej w C. przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr A obręb K. k.m. [...], jako zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla realizacji gazociągu wysokiego ciśnienia relacji C. – [...] zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta C. z dnia [...]r. Nr [...], która została ogłoszona w Dz. Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...] z dnia [...]r. oraz przepisami odrębnymi. W podstawie prawnej postanowienia wskazane zostały przepisy art. 93 ust. 4 i 5 i art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. – dalej u.g.n.) oraz art. 123 k.p.a. W uzasadnieniu zaś podano, że proponowany podział nieruchomości stanowiącej własność J. Ż. polegający na wydzieleniu z niej działki nr B oraz działek nr C i nr D jest zgodny z ustaleniami opisanego wyżej planu miejscowego. Proponowany podział pozwala też na prawidłowe zagospodarowanie i urządzenie nowo wydzielonych terenów oraz ich wykorzystanie zgodnie z ustaleniami planu miejscowego i ustawą Prawo budowlane oraz przepisami szczególnymi wydanymi na jej podstawie. W piśmie z dnia [...]r. skierowanym do Urzędu Miasta C. J. Ż. podał, że nie wyraża zgody na podział działki oraz domagał się jej wykupienia w całości. Obok wspomnianego pisma wniósł on także w ustawowym terminie zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., w którym domagał się uchylenia postanowienia organu I instancji i skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Podał, że na zawiadomienie o wszczęciu postępowania zareagował uwagami, które były de facto protestem wobec podjętych czynności wstępnych. Plan podziału jest zaś zgodny wyłącznie z interesami miasta i gwałci jego prawa, czyniąc mu materialną krzywdę. Podział działki na trzy części powoduje, jego zdaniem, brak możliwości realizacji jakichkolwiek inwestycji na tych działkach. Dwie nowowydzielone działki, bowiem nie będą mogły zostać zabudowane i wykorzystane gospodarczo, gdyż wykluczy to realizacja gazociągu. Zgadzając się z potrzebą budowy gazociągu widzi on w tej sytuacji tylko możliwość wykupienia jego działki w całości, a tym samym zbędny jest jej podział. Wskazał wreszcie, że proponowany podział jest także sprzeczny z prawem cywilnym jak i art. 1 Protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W podstawie prawnej orzeczenia Kolegium powołało art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. W jego uzasadnieniu przywołało także przepis art. 93 ust. 1 u.g.n. wskazując, że zgodnie z nim podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodność ta w myśl art. 93 ust. 4 i 5 powołanej ustawy winna zostać określona w formie postanowienia wójta, burmistrza bądź prezydenta. Tym samym skoro projekt podziału nieruchomości jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego to należało stwierdzić, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i brak jest podstaw do jego uchylenia. Odnosząc się do zarzutów zażalenia SKO wyjaśniło, że postanowienie organu I instancji jest wyłącznie elementem postępowania podziałowego, zatem brak zgody właściciela na proponowany podział i żądanie wykupu całej nieruchomości nie może mieć wpływu na zmianę lub uchylenie tego orzeczenia. Żądania zgłoszone przez żalącego się mogą być bowiem rozpatrywane dopiero w odrębnym postępowaniu. W skardze J. Ż. domagał się uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. zarzucając mu niezgodność z art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu podniósł, że w dalszym ciągu nie zgadza się z podziałem jego dużej działki na trzy małe. Dwie nowopowstałe działki nie będą miały jego zdaniem żadnej wartości, gdyż nigdy nie będą mogły zostać zabudowane z powodu sąsiedztwa z gazociągiem o wysokim ciśnieniu. Z tej przyczyny nikt ich od niego nie kupi zwłaszcza, że nie będą one miały dostępu do drogi publicznej. Działka nr D nie będzie miała dostępu do ul. A, a działka nr C nie będzie mieć żadnego dostępu do drogi publicznej, bowiem ul. B jest w oddali, a "droga ściśle gruntowa jest w zasadzie jedynie w fazie szkicu i fizycznie nie istnieje". Wobec powyższego żaden podział jego działki nie jest możliwy, natomiast sensowny jest wykup całej działki bez jej podziału. Skarżący powtórzył też argument podniesiony w zażaleniu o sprzeczności proponowanego podziału z przepisami prawa krajowego i międzynarodowego zgodnie, z którymi każda osoba ma prawo do poszanowania swojego mienia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało w całości stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach dokonujący, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) kontroli zaskarżonego postanowienia w aspekcie jego zgodności z prawem uznał, że nie narusza ono przepisów prawa materialnego, a także nie narusza przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przystępując do merytorycznej kontroli zaskarżonego postanowienia należy wskazać, że wydane ono zostało w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego. Poddane kontroli sądowej postanowienie nie uchybia także przepisom prawa materialnego. Zgodzić się należy ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., że ramy prawne postępowania w przedmiocie podziału nieruchomości wyznaczone zostały przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 93 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie zaś braku tego planu stosuje się przepisy art. 94 tej ustawy. W kontrolowanym postępowaniu zdanie drugie przywołanego przepisu nie znalazło zastosowania, bowiem proponowana do podziału nieruchomość leży na obszarze objętym obowiązującym planem miejscowym zatwierdzonym uchwałą Rady Miasta C. z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla realizacji gazociągu wysokiego ciśnienia relacji C. – [...]. Jak wynika ze stanowiącego załącznik do przywołanej uchwały rysunku planu, środkowa część działki skarżącego oznaczona w projekcie jej podziału jako działka nr B mieści się w obszarze planu oznaczonym symbolem [...]. Zgodnie z § [...] ust. [...] tekstu planu teren ten został przeznaczony pod budowę trasy gazociągu wysokiego ciśnienia [...]mm. Przywołany akt prawa miejscowego ustalił też w granicach obszaru objętego planem ochronne strefy techniczne o szerokościach 4 m od osi gazociągu, w których wprowadzono zakaz lokalizacji budynków, stałych magazynów i składów oraz sadzenia drzew (§[...]ust. [...] tekstu planu). W § [...] planu ustalono także przeznaczenie gruntów sąsiadujących z działką skarżącego pod ul. A (oznaczonej w planie symbolem [...]) i ulicę B ([...]). Biorąc powyższe pod uwagę nie ulega wątpliwości, że projekt podziału działki nr A obręb K. k.m. [...] jest zgodny z ustaleniami planu. Jak wynika z załącznika graficznego do postanowienia organu I instancji planowany podział nie narusza także wbrew twierdzeniom skargi dyspozycji art. 93 ust. 3 u.g.n., bowiem projektowane do wydzielenia działki nr C i nr B będą miały bezpośredni dostęp odpowiednio do nowoprojektowanej ul. B i ul. A. Co się tyczy podniesionych w skardze zarzutów odnoszących się do naruszenia zaskarżonym postanowieniem przysługującego skarżącemu prawa własności, a przez to naruszenia przepisów kodeksu cywilnego i przepisów Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności podpisanej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. nr 61, poz. 284) zgodzić się należy ze stanowiskiem Kolegium, że nie mogły być one skutecznie podnoszone w kontrolowanym postępowaniu. Przedmiotem tego postępowania było bowiem ustalenie zgodności projektu podziału nieruchomości z planem miejscowym, a nie kwestie mające związek z prawami podmiotowymi skarżącego. Na marginesie wskazać przyjdzie, że powołany w zażaleniu i skardze art. 1 Protokołu dodatkowego (nr 1) do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. nr 36, poz. 175 ze zm.), zgodnie z którym każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swego mienia, a także stanowiący, że nikt nie może być pozbawiony swojej własności, chyba że w interesie publicznym i na warunkach przewidzianych przez ustawę oraz zgodnie z ogólnymi zasadami prawa międzynarodowego – może zostać podniesiony skutecznie dopiero w postępowaniu wywłaszczeniowym. Dodatkowo skarżącego należy pouczyć, że ewentualnego usunięcia naruszenia swoich praw uchwałą w sprawie planu miejscowego można dochodzić w trybie skargi z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), w świetle którego każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Nadto wskazać przyjdzie, że przysługują mu także roszczenia przewidziane w trybie przepisów art. 36 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Z powyższych względów Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło