II SA/Gl 705/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-05-23
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy znaczne zadłużenie prywatnoprawne skarżących, wynikające ze spłaty zaciągniętych zobowiązań konsumpcyjnych, może stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ znaczne zadłużenie prywatnoprawne skarżących, wynikające ze spłaty zaciągniętych zobowiązań konsumpcyjnych, nie może być traktowane jako wystarczająca przesłanka do uwzględnienia wniosku. Uznanie takiego zadłużenia za podstawę do zwolnienia od kosztów sądowych prowadziłoby do nierównego traktowania stron, preferując tych, którzy znaczną część dochodów przeznaczają na spłatę prywatnych zobowiązań.Stan faktyczny
Skarżący E. C. i K. C. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej rozbiórki obiektu budowlanego. Wskazali, że ich dochód, pochodzący wyłącznie od K. C. w wysokości około 7.000 zł miesięcznie, jest w całości pochłaniany przez koszty utrzymania. Do wniosku dołączyli dokumenty obrazujące dochody i wydatki, w tym spłatę licznych zobowiązań kredytowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. C. i K. C. (C.) na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek
Na drukach urzędowych formularzy E. i K. C. zwrócili się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści formularzy wynika, że koszty utrzymania pochłaniają w zasadzie cały dochód uzyskiwany w ich rodzin, na który składa się wyłącznie dochód K. C. uzyskiwany w wysokości 7.000 zł.
Na wezwanie referendarza sądowego pełnomocnik skarżącego nadesłała szereg dokumentów obrazujących dochód K.C. (kopie przelewów z zakładu pracy za ostatnie trzy miesiące) a także wydatki (przelewy obrazujące spłatę zaciągniętych zobowiązań kredytowych oraz opłaty za media).
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia z wpisu od skargi może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Analiza okoliczności dotyczących stanu majątkowego skarżących nie pozwoliła stwierdzić, że ich wniosek należałoby uwzględnić.
Przede wszystkim rodzina skarżących utrzymuje się z dochodu K.C. uzyskiwanego ze stałego źródła – ze stosunku pracy. Jego wysokość, przy uwzględnieniu danych z lutego, marca i kwietnia kształtuje na poziomie około 6000 zł netto miesięcznie. Zarówno w druku formularza PPF jak i w nadesłanych dokumentach uwagę zwraca znaczny stopień zadłużenia rodziny wnioskodawcy względem podmiotów prywatnych z tytułu zaciągniętych pożyczek. W oparciu o nadesłane dokumenty ustalono, że wynosi on 5344 zł (bez spłaty obciążenia debetowego rachunku wnioskodawcy). Jeśli doliczyć do tego pozostałe koszty utrzymania – a więc rachunki za media, opłaty za usługi telekomunikacyjne czy wreszcie koszt utrzymania samochodu marki [...] z [...] r. to okaże się, że bieżące koszty utrzymania przewyższają dochód wnioskodawców, co rodzi pytania o źródła finansowania powstałej różnicy oraz środków na pokrycie potrzeb egzystencjalnych.
W ocenie rozpoznającego wniosek fakt spłaty licznych zobowiązań, zaciągniętych na zaspokojenie potrzeb konsumpcyjnych nie może stanowić wystarczającej przesłanki dla uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie sądów administracyjnych funkcjonuje ugruntowany pogląd, że zobowiązania prywatnoprawne nie mogą być traktowane w sposób uprzywilejowany względem należności publicznych, do których niewątpliwie zaliczają się koszty sądowe (por. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2013 r. sygn. akt I FZ 89/13, postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2013 r. sygn. akt I FZ 578/12, postanowienie NSA z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt I FZ 456/12 – wszystkie dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych: www.nsa.gov.pl). W istocie uwzględnienie analizowanego wniosku oznaczałoby nierówne traktowanie skarżących, sprowadzające się do preferencji dla tych z nich, którzy zaspokajając własne potrzeby znaczącą część swoich dochodów przeznaczają na spłatę zaciągniętych zobowiązań i z tego tytułu oczekują wsparcia Państwa.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 3 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło