II SA/Gl 728/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia WSA Rafał Wolnik po rozpoznaniu w dniu 10 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania dowodu osobistego w kwestii wniosku skarżącego o wyłączenie starszego referendarza sądowego Andrzeja Majznera postanawia: odmówić wyłączenia starszego referendarza sądowego. Pismem z dnia 12 sierpnia 2016 r. skarżący uzasadnił swój wniosek o wyłączenie starszego referendarza Andrzeja Majznera m.in. w niniejszej sprawie, z uwagi na jego wątpliwości co do bezstronności tego referendarza. Skarżący wskazał, że referendarz sądowy wielokrotnie orzekał w sprawach o przyznanie mu prawa pomocy i nie wzywał skarżącego do złożenia dodatkowych oświadczeń lub do przedłożenia dokumentów źródłowych, interpretując wszelkie wątpliwości na niekorzyść skarżącego. Nadto, zdaniem skarżącego, referendarz ten nie bierze pod uwagę zmian w sytuacji dochodowej skarżącego. W oświadczeniu z dnia 21 września 2016 r. straszy referendarz sądowy Andrzej Majzner podniósł, że w odniesieniu do jego osoby nie zachodzą żadne wymienione w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej w skrócie Ppsa, okoliczności dające podstawę do wyłączenia w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego uznać należy za niezasadny. W postępowaniu sądowoadministracyjnym kwestię wyłączenia referendarza sądowego normują przepisy art. 18- 22 Ppsa, poprzez odesłanie zawarte w art. 24 § 1 Ppsa. Wyczerpujący katalog przyczyn wyłączenia referendarza sądowego z mocy ustawy wymieniony został w art. 18 Ppsa. Natomiast, zgodnie z art. 19 Ppsa niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 Ppsa, sąd wyłącza referendarza sądowego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Podstawą wyłączenia referendarza na gruncie tego przepisu są zarówno okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy referendarzem a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości co do bezstronności referendarza sądowego. Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności referendarza sądowego w danej sprawie musi być jednakże realna, a nie jedynie potencjalna. Nie wystarczająca jest zatem sama podejrzliwość strony bądź utrata przez nią zaufania co do obiektywizmu referendarza sądowego. Bez znaczenia pozostaje zatem subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności referendarza sądowego wyznaczonego do rozpoznania sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowały utratę zaufania strony. W rozpatrywanej sprawie skarżący zarzuca, że starszy referendarz sądowy Andrzej Majzner w szeregu spraw oddalił wnioski skarżącego o przyznanie prawa pomocy, dokonując niewłaściwej oceny sytuacji majątkowej skarżącego, z czym - w ocenie skarżącego - wiąże się wątpliwość w zakresie bezstronności tego referendarza. Tymczasem okoliczność wydawania przez referendarza sądowego postanowień oddalających wnioski strony o przyznanie prawa pomocy nie jest przesłanką żądania wyłączenia takiego referendarza. Każdy wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega bowiem indywidualnej ocenie przez referendarza sądowego, a ocena jego pracy pod kątem ewentualnych, popełnionych uchybień przepisom prawa, może mieć miejsce jedynie w drodze złożonego przez stronę sprzeciwu od takiego orzeczenia. Strona może bowiem zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez referendarza sądowego jedynie za pomocą powyższego środka zaskarżenia. Zauważyć wymaga, że takie same stanowisko wyrażone zostało w postanowieniach tut. Sądu, wydanych na skutek analogicznego wniosku K. M. o wyłączenie starszego referendarza sądowego Andrzeja Majznera w spraw o sygn. IV SAB/Gl 154/15, IV SAB/Gl 125/15, IV SAB/Gl 126/15, IV SAB/Gl 25/16, IV SAB/Gl 2/16, IV SAB/Gl 28/16,IV SA/Gl 1040/15, IV SA/Gl 1041/15, IV SA/Gl 1042/15. Należy zwrócić także uwagę na prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, zgodnie z którym jeżeli sędzia, którego wniosek dotyczy złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 Ppsa, dające podstawę do wyłączenia od rozpoznania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości, to wniosek taki nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10, dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd, odnosząc te rozważania do starszego referendarza sądowego Andrzeja Majznera stwierdził, że prawidłowość jego oświadczenia z dnia 21 września 2016 r. nie budzi żadnych wątpliwości. Mając na względzie wskazane okoliczności Sąd, działając na podstawie przywołanych przepisów i przy zastosowaniu art. 22 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.