II SA/Gl 745/18

WyrokWSA w Gliwicach2019-01-11

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Grzegorz Dobrowolski, Łucja Franiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która jest niezgodna z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, podlega stwierdzeniu nieważności w części dotyczącej działki, której przeznaczenie w planie jest sprzeczne z przeznaczeniem w studium?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która jest niezgodna z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, narusza przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W przypadku stwierdzenia takiej niezgodności, sąd administracyjny stwierdza nieważność uchwały w części dotyczącej działki, której przeznaczenie w planie jest sprzeczne z przeznaczeniem w studium, na podstawie art. 147 § 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący E. B. i J. B. zakwestionowali uchwałę Rady Gminy Mierzęcice z 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając niezgodność planu z ustaleniami studium w zakresie ich działki. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, wnieśli skargę do WSA, domagając się uchylenia uchwały w części dotyczącej ich działki. Wójt Gminy przyznał niezgodność planu ze studium oraz naruszenie procedury planistycznej, wnosząc o uwzględnienie skargi. Skarżący sprecyzowali żądanie do stwierdzenia nieważności uchwały w części dotyczącej ich działki.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki oznaczonej nr geod. [1] k.m. [...], obręb Mierzęcice – w zakresie terenu o symbolu R.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi E. B. i J. B. na uchwałę Rady Gminy Mierzęcice z dnia 9 czerwca 2006 r. nr XLI/271/2006 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki oznaczonej nr geod. [1] k.m. [...], obręb Mierzęcice – w zakresie terenu o symbolu R. Zaskarżoną uchwałą Rada Gminy Mierzęcice uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Mierzęcice-Centrum, stwierdzając jego zgodność z ustaleniami studium, przyjętego uchwałą z dnia 10 października 2002 r. nr XLVII/282/2002. Uchwała ta została opublikowana w Dz. Urzęd. Woj., Śl. z dnia 20 lipca 2006 r. Nr 84, poz. 2381. Pismem z dnia 24 lipca 2018 r. skarżący E. B. i J. B. jako współwłaściciele działki nr [...], wezwali Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa, zarzucając niezgodność planu z ustaleniami studium. Podnieśli, że zgodnie z obowiązującym planem miejscowym, ich działka przeznaczona jest pod zabudowę mieszkaniowo-usługową z ograniczeniami w strefie technicznej gazociągu – symbol 1 MUG – na odcinku o długości 22-28m, zaś w pozostałej, przeważającej części położona jest na terenach rolniczych – symbol planu [...]. Tymczasem zgodnie z postanowieniami studium, cała działka znajdowała się na obszarze o funkcji mieszkalno-usługowej na terenie rozwoju zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług o cechach i standardach charakterystycznych dla osiedli podmiejskich – symbol MPM. Na wezwanie Rada Gminy nie udzieliła odpowiedzi. W tym stanie rzeczy skarżący wnieśli w dniu 29 sierpnia 2018 r., za pośrednictwem organu Gminy, skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia uchwały w przedmiocie planu miejscowego, w części obejmującej przedmiotową działkę. Skarżący ponowili zarzut niezgodności planu z ustaleniami studium oraz dodatkowo wskazali na istotne naruszenie trybu sporządzenia tego planu. Po wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu w dniach od 14 lipca do 11 sierpnia 2005 r., złożono do niego szereg uwag co do przeznaczenia poszczególnych działek oraz układu komunikacyjnego. Uwagi te w zdecydowanej większości uwzględniono, lecz poprawiony projekt planu przed jego uchwaleniem, nie został ponownie wyłożony do publicznego wglądu, mimo że zmiany wykraczały poza "terytorialny" zakres zgłoszonych indywidualnych uwag. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Mierzęcice przyznał, że ustalenia planu dla przedmiotowej działki są odmienne od postanowień studium, w którym są to tereny zabudowy mieszkaniowej i usług. Nadto, podał, że w wyniku uwzględnienia uwag, zmieniono plan w stosunku do wyłożonego do publicznego wglądu jego projektu. W dużym stopniu zmieniono przeznaczenie poszczególnych terenów. Zmianie uległ też układ komunikacyjny, m.in. kategoria drogi, miejsce włączania projektowanej drogi do istniejącej drogi publicznej. Jednak nie dokonano wymaganego ponownego uzgodnienia z zarządcą drogi zgodnie z art. 17 pkt 13 ustawy o planowaniu, ani też nie wyłożono nowego projektu planu do publicznego wglądu. W tej sytuacji organ Gminy wniósł o uwzględnienie skargi. W toku rozprawy sądowej skarżący sprecyzowali skargę w ten sposób, że wnieśli o stwierdzenie nieważności uchwały co do części ich działki, położonej na terenie o symbolu [...]. Nie wnieśli o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Wójt Gminy podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Podał, że naruszenie procedury planistycznej dotyczy terenu sąsiedniego, gdy idzie o układ komunikacyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Skarżący dopełnili też wymogu uprzedniego wezwania organu, który podjął zaskarżony akt, do usunięcia naruszenia prawa. Uchwała została bowiem podjęta przed zmianą art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1875 ze zm.), dokonaną ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 935). Zatem z mocy art. 17 ust. 2 ustawy nowelizującej, zastosowanie mają przepisy dotychczasowe (vide: postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 6 sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Gl 589/18). Na wezwanie skarżących organ Gminy nie udzielił odpowiedzi, a skargę wniesiono w terminie z art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.). Skarżący jako współwłaściciele przedmiotowej działki, położonej na obszarze, objętym zaskarżonym planem miejscowym, są też legitymowani do kwestionowania postanowień tego planu, lecz jedynie w zakresie, dotyczącym ich działki. Uchwała narusza bowiem ich interes prawny w takim zakresie, jakim reguluje sposób wykonywania prawa własności do tego terenu (art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 1945 – w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały). Zgodnie z art. 20 ust. 1 tej ustawy, plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium (wg stanu prawnego z daty podjęcia zaskarżonej uchwały). Tymczasem jest poza sporem, że ustalenia planu miejscowego dla terenu, na którym położona jest działka skarżących, nie są zgodne z postanowieniami studium, wyżej powołanego. Studium przeznaczało bowiem działkę skarżących pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i usługi. Tymczasem w planie miejscowym jedynie część nieruchomości skarżących ma takie przeznaczenie, zaś pozostała część znajduje się na terenach rolniczych o symbolu [...]. Na terenach rolniczych dopuszcza się jedynie utrzymanie istniejących i wydzielanie dróg gospodarczych transportu rolnego, prowadzenie sieci napowietrznej i podziemnej infrastruktury technicznej, lokalizację zbiorników wodnych i zalesianie gruntów rolnych (vide: fragmenty rysunku planu i studium, dołączone do skargi). Zatem ustalenia planu dla terenu [...], nie przewidują jego zabudowy na cele mieszkaniowe i usługowe (§ 37 zaskarżonej uchwały). Brak zaś jakiejkolwiek argumentacji, przemawiającej za tak istotną, jakowościową zmianą ustaleń planu w stosunku do postanowień studium, o której mowa w § 3 ust. 2 uchwały w przedmiocie studium. W odpowiedzi na skargę organ Gminy przyznał, że brak jest zgodności ustaleń planu i studium w tym zakresie. Zatem zaskarżona uchwała co do terenu obejmującego działkę skarżących o symbolu [...], narusza art. 9 ust. 4, art. 20 ust. 1 i art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu. Uchybiono bowiem wymogom w zakresie zasad sporządzania planu, rozumianych jako jego merytoryczna zawartość. Organ Gminy przyznał też, że plan miejscowy został uchwalony z istotnym naruszeniem trybu, uregulowanego w art. 17 pkt 13 oraz art. 19 ustawy. Jednakże nie wiadomo, czy naruszenie to dotyczy także działki skarżących. Jedynie wówczas miałoby to znaczenie dla wyniku niniejszej sprawy z uwagi na ograniczenie legitymacji skargowej do własnego interesu lub uprawnienia. Wyjaśnienie tej kwestii jest jednak nieistotne, skoro skarga musiała odnieść skutek z powodu niezgodności ustaleń planu z postanowieniami studium dla terenu o symbolu [...]. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części, dotyczącej działki skarżących – co do terenu o symbolu [...]. Orzeczenie Sąd oparł na przepisie art. 147 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego, upływ roku od jej podjęcia nie wyłącza stwierdzenia jej nieważności. O kosztach postępowania nie rozstrzygnięto z braku wniosku o ich zasądzenie. mr

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło