II SA/Gl 8/04
WyrokWSA w Gliwicach2005-08-19
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Włodzimierz Kubik, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta w oparciu o przepisy dotychczasowe na podstawie art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest ważna, jeśli zawiadomienie o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu zostało doręczone podmiotowi, którego interes prawny mógł być naruszony ustaleniami planu, po terminie wejścia w życie nowej ustawy, ale przed dniem doręczenia zawiadomienia?Ratio decidendi
Zaskarżona uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta w oparciu o przepisy dotychczasowe na podstawie art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest nieważna. Wymóg pisemnego zawiadomienia wszystkich podmiotów, których interes prawny mógł być naruszony ustaleniami planu, przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, nie został spełniony, gdyż zawiadomienie zostało doręczone skarżącemu po tym terminie. Brak spełnienia tego wymogu uniemożliwia kontynuowanie postępowania planistycznego według przepisów dotychczasowych.Stan faktyczny
Skarżący M.S., użytkownik wieczysty terenów objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wniósł zarzut do projektu planu, domagając się zmiany przeznaczenia swoich terenów z zieleni ochronnej na usługi sportowo-turystyczne. Zarządzeniem Prezydenta Miasta B. zarzut nie został uwzględniony i przedstawiono go do rozpatrzenia Radzie Miejskiej. Rada Miejska uchwałą odrzuciła zarzut, wskazując m.in. na brak wcześniejszego zgłaszania przez skarżącego zamiaru realizacji przedsięwzięć inwestycyjnych. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności uchwały z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego i procedury planistycznej, w tym braku należytego uzasadnienia i nierozpoznania wszystkich zarzutów, a także naruszenia prawa własności.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały i orzeczono, że nie podlega ona wykonaniu w całości. Zasądzono na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant sekr. sądowy Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi M.S. na uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości, 2. zasądza na rzecz skarżącego od Gminy B. kwotę [...] zł ([...] zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uchwałą Rady Miejskiej w B. z dnia [...] nr [...] przystąpiono do opracowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego terenów górniczych. W dniach od [...] do [...] wyłożony został do publicznego wglądu projekt "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego byłego terenu górniczego Zakładów A S.A. w S. Kopalni B wraz z prognozą oddziaływania ustaleń planu na środowisko. O terminie i miejscu wyłożenia projektu zawiadomiono skarżącego M.S. użytkownika wieczystego terenów znajdujących się w obszarze objętym planem. Zawiadomienie Prezydenta Miasta B. otrzymał on w dniu [...]. W dniu [...] do Urzędu Miejskiego w B. wpłynął pisemny zarzut skarżącego do wyłożonego projektu. W zarzucie tym domagał się on zmiany przeznaczenia należących do niego terenów, które w projekcie zostały umieszczone w jednostkach strukturalnych oznaczonych jako tereny zieleni ochronnej urządzonej krajobrazowo (ZO) oraz tereny zieleni ochronnej urządzonej jako założenie parkowe (ZOP). Podał on, że tereny po byłej piaskowni i wyrobiskach dolomitu nabył z zamiarem ich wykorzystania do prowadzenia działalności gospodarczej. Biorąc pod uwagę ich położenie, ukształtowanie i walory chciał prowadzić tam działalność sportowo-turystyczną na wzór działającej w sąsiedztwie [...], stąd też wniósł o umieszczenia ich w strefie usług sportowo-turystycznych (UST).
Prezydent Miasta zarządzeniem z dnia [...] nr [...] nie uwzględnił wniesionego przez M.S. zarzutu i przedstawił go do rozpatrzenia Radzie Miejskiej w B., która uchwałą z dnia [...] nr [...], odrzuciła wniesiony zarzut. W podstawie prawnej tej uchwały Rada wskazała art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 139 ze zm.) w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717). O terminie sesji Urząd Miejski zawiadomił skarżącego wysyłając na jego adres w dniu [...] stosowne pismo, którego nie podjął on w terminie. W uzasadnieniu uchwały Rada Miejska podała, że wnoszący zarzut nie zgłaszał wcześniej zamiaru realizacji opisanych w nim przedsięwzięć inwestycyjnych, stąd nie mogły one zostać rozpatrzone przy konstruowaniu ustaleń planu. Zwrócono uwagę, że w granicach administracyjnych miasta B. znajduje się tylko niewielka część wyrobiska powstałego po eksploatacji dolomitów, a znaczna jego część mieści się w obrębie Gminy T. G., stąd projekty obu gmin dotyczące zagospodarowania tych terenów winny być spójne. Sporządzony projekt planu jest też zgodny z uchwalonym wcześniej "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B." i pozwoli na stworzenie na objętym nim obszarze dogodnych warunków do rozwoju dominujących funkcji: rekreacyjno-wypoczynkowej oraz przyrodniczej. W uzasadnieniu tym Rada wskazała także, że ustalenia projektu zmiany planu zostały podjęte w granicach władztwa planistycznego przysługującego gminie na mocy art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Kopię opisanej uchwały wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu w dniu [...].
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach M.S. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, lub jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa procesowego. Zaskarżonej uchwale zarzucił: naruszenie art. 24 ust. 3 i art. 27 ust. 1 w zw. z art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i nierozpoznanie wszystkich zarzutów, art. 1 ust. 1 pkt 5 oraz art. 7 wymienionej ustawy w związku z art. 87 ust. 2 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie wymagań dotyczących gwarancji prawa własności i jego naruszenie; art. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego, a także art. 20 i art. 21 oraz art. 64 ust. 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Na poparcie podniesionych zarzutów pełnomocnik skarżącego w uzasadnieniu skargi przywołał szereg tez zawartych w wyrokach Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w B. wniosła o jej oddalenie, wskazując, że zaskarżona uchwała nie narusza przepisów prawa materialnego i procedury planistycznej określonej w art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Powtórzono szereg argumentów zamieszczonych w uzasadnieniu uchwały, podkreślając podniesienie w skardze szeregu zarzutów do projektu planu, które nie były podnoszone na etapie ich składania. Skarżący we wniesionym zarzucie nie wskazał w szczególności jakie postanowienia projektu naruszają jego podlegający ochronie interes prawny. Stwierdził jedynie, że nie są one zgodne z jego oczekiwaniami i wizją wykorzystania tych terenów. Tym samym bezpodstawne są twierdzenia skarżącego, o naruszeniu przez gminę granic władztwa planistycznego. Zwrócono uwagę, że ustalenia planu są wynikiem pogodzenia interesu publicznego i indywidualnego interesu właścicieli nieruchomości. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego braków uzasadnienia uchwały wskazano na jego bezzasadność, gdyż w motywach uchwały wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności sprawy. Rada zwróciła także uwagę, że swoje zamierzenia wykorzystania przedmiotowego terenu skarżący ujawnił dopiero w [...], gdy termin składania wniosków do planu upłynął [...]. Wskazała także, że przyjmując ustalenia planu kierowała się także wymaganiami ochrony środowiska przyrodniczego, wynikającymi z prognozy oddziaływania ustaleń planu na środowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie z powodów podniesionych przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie będąc związany, stosownie do brzmienia art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej Poppsa – zarzutami i wnioskami skargi uznał, że zaskarżona uchwała narusza przepisy prawa co skutkować musi stwierdzeniem jej nieważności.
Uchwała odrzucająca zarzut skarżącego została podjęta w oparciu o art. 24 ust. 1 i 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W świetle tego ostatniego przepisu do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Wskazany w zacytowanym przepisie wymóg zawiadomienia o terminie wyłożenia planu do publicznego wglądu należy zdaniem Sądu odnieść do art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu, zgodnie z którym o terminie wyłożenia planu do publicznego wglądu należy zawiadomić podmioty wymienione w tym przepisie, a to: właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu, właścicieli nieruchomości, od których może być pobrana opłata z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oraz osoby, których wnioski nie zostały uwzględnione w projekcie planu. Powyższe oznacza, że dla zastosowania art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, czyli kontynuowania procesu planistycznego według poprzednio obowiązującej ustawy, wymagane było pisemne zawiadomienie przed dniem 11 lipa 2003 r. wszystkich podmiotów wymienionych w art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wymogu tego nie mogło zastąpić, wobec kategorycznego brzmienia przywołanego przepisu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zawiadomienie tylko niektórych podmiotów, czy też ogłoszenie o terminie i miejscu wyłożenia projektu planu wraz z prognozą (por. w tej kwestii Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz. Red. Z. Niewiadomski, wyd. II, Warszawa 2005 r. s. 575 oraz T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz. Kraków 2004 r. s. 218).
Z akt kontrolowanego postępowania planistycznego wynika tymczasem, że skarżącemu zawiadomienie o terminie wyłożenia projektu planu doręczono dopiero w dniu [...], co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki. Okoliczność tę potwierdza zresztą udzielona odpowiedź na skargę.
Wobec powyższego ustalenia nie ulega wątpliwości, ze zaskarżona uchwała nie mogła być podjęta w trybie art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W tym stanie rzeczy na mocy art. 147 § 1 Poppsa w związku z art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym należało stwierdzić jej nieważność. Dodatkowo wskazać należy, że w opinii Sądu ten ostatnio wymieniony przepis stanowi lex specialis w stosunku do unormowania zawartego w art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.). W przedmiocie wykonalności uchwały orzeczono na podstawie art. 152 Poppsa, zaś o kosztach postępowania Sąd orzekł po myśli art. 200 i art. 205 § 2 Poppsa.
SW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło