II SA/Gl 801/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Krawczyk po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania określonych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2. ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 1 października 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 801/12 oddalono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Skarżący wniósł zażalenie od powyższego postanowienia zarzucając krzywdzącą ocenę ustaleń faktycznych, niewłaściwą ocenę wiarygodności i mocy zebranych dokumentów. Nadto stwierdził, że Sąd, wskazując na możliwość wykorzystania "majątku" jedynego miejsca zamieszkania jako zabezpieczenia pożyczki czy kredytu, nie wziął pod uwagę z czego ma on spłacać ten kredyt czy pożyczkę. Dodatkowo zakwestionował ocenę możliwości utyskiwania dochodu z lokalu użytkowego, podnosząc, że pomimo zawartych umów z biurami nieruchomości nie znalazł najemcy. Na dowód powyższego przedłożył trzy umowy pośrednictwa wynajmu nieruchomości. W związku z powyższym wniósł o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt II OZ 983/12 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania, wskazując w uzasadnieniu, że Sąd I instancji nie dokonał prawidłowo oceny rzeczywistych, aktualnych możliwości finansowych skarżącego. Przede wszystkim wskazano, że rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, należy brać pod uwagę wyłącznie rzeczywistą aktualną sytuację materialną wnioskodawcy, a nie hipotetyczne możliwości uzyskania przez niego dochodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 190 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie NSA przesądził, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy brać pod uwagę wyłącznie rzeczywistą aktualną sytuację materialną wnioskodawcy, a nie hipotetyczne możliwości uzyskania przez niego dochodów. W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Przepis art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi natomiast, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści formularza wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, dysponując udziałem (1/2) w prawie własności budynku o pow. 200 m2. Uzyskuje dochód z zasiłku przedemerytalnego w wysokości 946,92 zł oraz z tytułu umowy zlecenia w kwocie 196, 68 zł, co stanowi kwotę 1143,60 zł, którą przeznacza na utrzymanie dwuosobowej rodziny, spłatę kredytu i remont mieszkania, a także spłatę zobowiązań i rachunków. Obecnie żona skarżącego jest osobą bezrobotną, poszukującą pracy. Jest natomiast właścicielką nieruchomości położonej w M. przy ul. [...]. Do dnia 11 kwietnia 2012 r. nieruchomość ta jako lokal użytkowy była wynajmowana i z tytułu najmu żona wnioskodawcy otrzymywała dochód w wysokości 1500 zł miesięcznie. Obecnie jednak nie ma możliwości uzyskiwania dochodu z lokalu użytkowego, wskazując, że mimo zawartych umów z biurami nieruchomości nie znalazł najemcy. Dodatkowo skarżący podaje, że posiada zobowiązania z tytułu zaciągniętego kredytu na remont mieszkania w kwocie 5000 zł oraz pożyczki gotówkowej w kwocie 2000 zł, na dowód powyższego przedłożył kserokopie umów pożyczek. Na wezwanie Sądu skarżący przedłożył także zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy, z którego wynika, że jego małżonka jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna od dnia 13 września 2012 r. Ponadto skarżący oświadczył, że rachunki za media są regulowane z dużym opóźnieniem, nie wykazał jednak, że zalega z płatnościami. Poza tym przedłożył imienną kartę Dystrybucji Artykułów Spożywczych jako formę udzielenia pomocy w wyniku trudnej sytuacji rodzinnej na skutek bezrobocia. W ocenie Sądu przewidziana w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przesłanka zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowienia w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata z urzędu została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku w całości. Ocena możliwości finansowych wnioskodawcy oraz jego stanu majątkowego, dokonana w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt kserokopie dokumentów, prowadzi do wniosku, że skarżący wykazał w dostateczny i przekonujący sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 245 P.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 190 P.p.s.a., postanowił orzec jak w sentencji postanowienia.