II SA/Gl 804/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant referent Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Gminy w W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie taryfy za zbiorowe odprowadzanie ścieków na terenie gminy oddala skargę. Rada Gminy W. w dniu [...]roku podjęła uchwałę nr [...] w sprawie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe odprowadzanie ścieków na terenie Gminy W.. Jako podstawę prawną podjętej uchwały podano przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z zm.) oraz art. 24 ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. nr 72, poz. 747 z zm.). Na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, powołując się na art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym złożył Wojewoda [...]. W skardze tej domagał się stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy W. z dnia [...]r. w sprawie zatwierdzenia taryfy na zbiorowe odprowadzanie ścieków na terenie Gminy W. w całości – jako niezgodnej z art. 24 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, dalej powoływanej jako ustawa, w związku z § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2002 r. w sprawie określenia taryf, wzoru wniosku o zatwierdzeniu taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz. U. nr 26, poz. 257), dalej rozporządzenie taryfowe. Zdaniem Wojewody przedmiotową uchwałą Rada Gminy W. zatwierdziła jedynie fragment taryfy. Załącznik do uchwały zawierający zatwierdzone "taryfy" nie spełnia bowiem wymagań określonych w § 4 i § 5 rozporządzenia taryfowego, bowiem nie określa dla odbiorców I grupy taryfowej, z którymi rozliczenia dokonywane są na podstawie rozliczeń ryczałtowych, wysokości stawki opłaty abonamentowej (§ 5 ust. 1 pkt 6 litera c rozporządzenia taryfowego). Brak w zatwierdzonej taryfie wysokości stawki abonamentowej dla odbiorców grupy taryfowej 1 rozliczających się ryczałtowo powoduje – zdaniem Wojewody – że zatwierdzone taryfy w istocie nie mogą być uznane za taryfy w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy, a tym samym nie mogły być zatwierdzone jako taryfy – w drodze uchwały – przez Radę Gminy w W.. Rada Gminy W. w odpowiedzi na skargę, stanowiącą załącznik nr [...] do uchwały z dnia [...]roku o przekazaniu skargi Wojewody [...]na uchwałę nr [...]z dnia [...]roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wraz z odpowiedzią na skargę uznała skargę za nieuzasadnioną i wniosła o jej odrzucenie. Rada przyznała, że w zatwierdzonej taryfie istotnie brak jest stawki opłaty abonamentowej na osobę w rozliczeniach ryczałtowych. Stanowi to następstwo niezdefiniowania stawki opłat abonamentowych w rozporządzeniu taryfowym. Z § 4 ust. 3 tego rozporządzenia wynika, że taryfowe ceny i stawki opłat ustala się w taki sposób aby na ich podstawie i na podstawie zakresu i rozmiaru świadczonych usług możliwe było obliczenie należności za korzystanie z tych usług. W związku z tym nie znajduje uzasadnienia wykorzystanie całego katalogu elementów taryfowych w przypadku gdy dany element nie występuje. W zaskarżonej uchwale zatwierdzającej taryfy wyraźnie wskazano, że dla "odbiorców I grupy taryfowej, z którymi rozliczenia są rozliczeniami ryczałtowymi – stawka opłaty za odprowadzanie ścieków wynosi netto [...]zł/osobę/miesiąc, brutto [...] zł/osobę/miesiąc", a wyżej wymienionych odbiorców nie obciąża się opłatą abonamentową. Nadto podkreślono, że stanowisko, iż taryfy muszą zawierać cały katalog wymieniony w § 5 ust. 1 rozporządzenia taryfowego pozostają w sprzeczności z § 14 rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny dokonuje kontroli uchwał jednostek samorządu terytorialnego pod względem zgodności z prawem nie będąc związany przy sprawowaniu tej kontroli zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżoną uchwałą Rada Gminy W. zatwierdziła przedłożoną taryfę za zbiorowe odprowadzanie ścieków obowiązująca na terenie Gminy W. w okresie od [...] roku do [...]r. Kompetencje rady do zajęcia się sprawą taryf wynikają z art. 24 ust. 1 ustawy. W art. 24 ust. 5 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia uchwały, ustawodawca przewidział podjecie przez radę uchwały o zatwierdzeniu taryf albo o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z prawem. Z powyższego przepisu wynika, że rada podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf, jeżeli zostały one sporządzone zgodnie z przepisami to jest ustawą z dnia 7 czerwca 2001 roku o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i rozporządzeniem taryfowym z dnia 12 marca 2002 roku. Kontrola proponowanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne taryf odbywa się dwuetapowo. W pierwszej kolejności organ wykonawczy gminy sprawdza, czy przedstawione do zatwierdzenia taryfy zostały opracowane zgodnie z przepisami, weryfikując też przyjęte przez przedsiębiorstwo koszty pod względem celowości ich ponoszenia (art. 24 ust. 4). Końcowym etapem postępowania jest zatwierdzenie taryfy przez radę gminy, co oznacza, że rada gminy w sposób ostateczny rozstrzyga o prawidłowości opracowanej przez przedsiębiorstwo taryfy. W niniejszej sprawie rozstrzygnięcia wymaga zagadnienie czy taryfy zatwierdzone kwestionowaną uchwałą zostały sporządzone zgodnie z przepisami w sytuacji nie określenia przez Radę (w załączniku do uchwały zawierającym taryfę) dla odbiorców I grupy taryfowej, z którymi rozliczenia dokonywane są na podstawie rozliczeń ryczałtowych, wymaganej przepisem § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c rozporządzenia taryfowego, wysokości stawki opłaty abonamentowej. Definicję taryfy zawiera przepis art. 2 pkt 12 ustawy stanowiący, że taryfa jest to zestawienie ogłoszonych publicznie cen i stawek opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków oraz warunki ich stosowania. Elementy taryfy wymienia § 4 ust. 1 rozporządzenia taryfowego, a § 5 ust. 1 tego rozporządzenia zawiera wyliczenie obowiązkowych elementów taryfy dla poszczególnych grup odbiorców. Zarówno redakcja § 4 ust. 1 jak i § 5 ust. 1 rozporządzenia taryfowego wskazuje na obowiązek umieszczenia w taryfie wszystkich wyliczonych w tych przepisach elementów. Jednakże powyższa obligatoryjność oznacza, że obowiązek umieszczenia w taryfie pełnego katalogu elementów wymienionych w § 4 ust. 1 i § 5 ust. 1 rozporządzenia taryfowego istnieje tylko wtedy, gdy na terenie dla którego następuje zatwierdzenie taryf stan faktyczny to umożliwia np. do rozliczenia ilości ścieków nie wykorzystuje się wskazujących ten parametr urządzeń pomiarowych, jeżeli nie są one stosowane. Wykładnia § 4 ust. 1, a w szczególności § 5 ust. 1 rozporządzenia taryfowego nie może bowiem ograniczać się jedynie do wykładni gramatycznej, ale powinna uwzględnić wykładnię celowościową i systemową. W § 4 ust. 3 rozporządzenia taryfowego wskazano, że taryfowe ceny i stawki opłat ustala się w taki sposób, aby na ich podstawie i na podstawie zakresu i rozmiaru świadczonych usług możliwe było obliczenie należności za korzystanie z tych usług. W ocenie składu orzekającego, jeżeli rada gminy zatwierdzi ceny i stawki opłat w sposób umożliwiający obliczenie należności za korzystanie z usług w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków wykorzystując jedynie część elementów określonych w § 5 ust. 1 i 4 ust. 1 rozporządzenia taryfowego, nie naruszając przy tym celów ustawy określonych w jej art. 1, w szczególności w części odnoszącej się do "ochrony interesów odbiorców usług i optymalizacji kosztów" zarzut niezgodności z prawem uchwały zatwierdzającej jest nieuzasadniony. Potwierdza to Rozdział 4 ustawy – Kryteria różnicowania cen i stawek opłat, który w § 13 ust. 1 stanowi "Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne dokonuje wyboru rodzaju i struktur taryf, uwzględniając lokalne uwarunkowania w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków". W oparciu o kryteria, o których mowa w § 13 ust. 2 rozporządzenia taryfowego przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ustala rodzaje taryf wskazane w § 14 ust. 1. Rodzaje taryf wskazane w § 14 ust. 1 pkt 1 , 2, 3a nie wyczerpują katalogu elementów, o których mowa w § 5 ust. 1 rozporządzenia taryfowego. Natomiast w § 14 ust. 3 określono skład taryfy wieloczłonowej – jako zawierającej stawkę lub stawkę opłaty stałej w okresie rozliczeniowym – zł/licznik, zł/urządzenie pomiarowe, zł/miesiąc oraz cenę odniesioną do 1 m2 wody lub 1 m3 odprowadzanych ścieków. W skład taryfy wieloczłonowej nie wchodzi więc stawka opłaty stałej w zł/na osobę. W zaskarżonej uchwale odnośnie ryczałtowych odbiorców usług wskazano wyraźnie, że dla "odbiorców I grupy taryfowej, z którymi rozliczenia są rozliczeniami ryczałtowymi stawka opłaty za odprowadzanie ścieków wynosi netto [...]zł/osobę/miesiąc, brutto [...]zł/osobę/miesiąc, równocześnie stwierdzając, że odbiorców tych nie obciąża się opłatą abonamentową. Ponieważ stosownie do § 5 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia taryfowego taryfy dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców mogą zawierać opłatę stałą za odprowadzanie ścieków, która równoważy stawki opłat i stawki opłat abonamentowych na odbiorcę na miesiąc to zaskarżona uchwała określając, że odbiorcy I grupy taryfowej, z którymi rozliczenia są rozliczeniami ryczałtowymi obciążani są stawką opłat za odprowadzanie ścieków [...]zł/osobę/miesiąc (netto), [...]zł/osobę/miesiąc (brutto) przy czym nie obciąża się ich opłatą abonamentową, jest zgodna z przepisami zarówno ustawy, jak i rozporządzenia taryfowego, a w szczególności nie narusza przepisów wskazanych w skardze Wojewody [...]. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) oddalił skargę.