II SA/Gl 857/11
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-04-19
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która wskazuje na bardzo trudną sytuację materialną (jedynym dochodem zasiłek rodzinny w kwocie 68 zł netto, brak majątku, dochody z prac dorywczych), spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca spełnia przesłanki do częściowego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ odmowa w tym zakresie mogłaby pozbawić ją prawa do sądu. Jednakże, z uwagi na niejasności dotyczące rzeczywistych dochodów z prac dorywczych oraz braku informacji o partycypacji w kosztach utrzymania mieszkania u rodziców, sąd oddalił wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, uznając, że nie można jednoznacznie stwierdzić wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w całości.Stan faktyczny
Skarżąca W. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu, wskazując na bardzo trudną sytuację materialną (jedyny dochód to zasiłek rodzinny 68 zł netto, brak majątku, dochody z prac dorywczych). Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, skarżąca podała, że mieszka u rodziców, nie jest zarejestrowana jako bezrobotna, ale podejmuje prace dorywcze. Dołączyła decyzję o zasiłku rodzinnym i informację o zajęciu wierzytelności alimentacyjnych.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącą od kosztów sądowych; 2) oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika: adwokata lub radcy prawnego z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy W. W. wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. W treści formularza wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z córką. Strona nie posiada żadnego majątku, a jedynym dochodem jest zasiłek rodzinny ustalony w kwocie 68 zł netto. Córka skarżącej jest uprawniona do uzyskiwana świadczenia alimentacyjnego, jednakże jej ojciec nie wywiązuje się z niego.
Ponieważ informacje zawarte w druku formularza okazały się zbyt skąpe dla rzetelnej oceny stanu majątkowego W. W., pismem z dnia 14 marca referendarz sądowy wezwał stronę do:
- przedłożenia zaświadczenia wykazującego, że skarżąca została zarejestrowana jako osoba bezrobotna i nie uzyskuje z tego tytułu zasiłku,
- udokumentowania wysokości zasiłku rodzinnego (np. poprzez nadesłanie decyzji),
- wskazanie gdzie aktualnie skarżąca zamieszkuje wraz z córką oraz udzielenie informacji, czy prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z innymi osobami (np. rodzicami).
W odpowiedzi W. W. wyjaśniła, że obecnie zamieszkuje u rodziców, którzy udzielają jej wsparcia w miarę swoich możliwości. Skarżąca nie jest obecnie zarejestrowana jako osoba bezrobotna, albowiem podejmuje prace dorywcze aby pomóc swojej córce. Do wspomnianego pisma dołączona została kopia decyzji ustalającej zasiłek rodzinny oraz informacja o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego K. W. w celu wyegzekwowania należności alimentacyjnych.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Mając na względzie informacje podane przez skarżącą nie można jednoznacznie stwierdzić, że sytuacja materialna jej rodziny jest wyjątkowo trudna, co uzasadniałoby uwzględnienie jej wniosku o przyznanie prawa pomocy w całości.
W oparciu o uzyskane informacje można stwierdzić, że zdobycie dodatkowych środków na pokrycie kosztów sądowych może stanowić dla skarżącej zbyt duże wyzwanie, a wobec tego odmowa przyznania jej prawa pomocy w tym zakresie mogłaby w konsekwencji prowadzić do sytuacji, w której względy materialne pozbawią ją prawa do sądu. Z drugiej jednak strony istnieje szereg niejasności dotyczących rzeczywistego stanu majątkowego wnioskodawczyni.
Przede wszystkim strona uchyliła się od jednoznacznej odpowiedzi na temat dochodów, które obecnie osiąga. Ogólnikowe stwierdzenie, że podejmuje prace dorywcze, bez chociażby przybliżonego sprecyzowania wysokości wynagrodzenia z tego tytułu wyklucza możliwość weryfikacji jej twierdzeń w tym zakresie. Brak jest również jasności, czy strona mieszkając u swoich rodziców partycypuje w kosztach utrzymania lokalu mieszkalnego, czy też osoby te wyłącznie udzielają jej wsparcia, a jeżeli tak, to w jakiej formie i wysokości. Zasygnalizowane wątpliwości nie przeczą co prawda tezie strony o trudnym położeniu materialnym jednakże wykluczają również możliwość stanowczego stwierdzenia, że rzeczywiście jej położenie uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stąd tez zdecydowano o zwolnieniu strony od kosztów sądowych w całości i oddaleniu jej wniosku w pozostałym zakresie.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło