II SA/Gl 880/13
WyrokWSA w Gliwicach2013-11-22
Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Piotr Broda, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości przez Burmistrza Miasta jest zgodna z prawem, jeśli spółka nie wykazała prawidłowego powiadomienia wszystkich członków o terminie i przedmiocie zebrania, na którym podjęto uchwałę o zbyciu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Burmistrz prawidłowo odmówił zgody na zbycie nieruchomości, ponieważ spółka nie wykazała, że wszyscy członkowie zostali prawidłowo powiadomieni o terminie i szczegółowym przedmiocie zebrania, na którym podjęto uchwałę w tej sprawie. Brak prawidłowego zawiadomienia członków o terminie i treści uchwał uniemożliwia skuteczne podjęcie uchwały o zbyciu nieruchomości.Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła skargę na akt Burmistrza Miasta S. odmawiający zgody na zbycie nieruchomości. Burmistrz odmówił zgody, wskazując na nieprawidłowości w zwołaniu zebrania członków spółki, w tym brak wykazania prawidłowego powiadomienia wszystkich członków o terminie i przedmiocie zebrania, a także brak informacji o zamiarze zbycia nieruchomości w zawiadomieniach. Spółka argumentowała, że brak jest regulacji dotyczących sposobu powiadamiania członków, a wpisy w ewidencji gruntów potwierdzają jej prawo własności. Sąd rozpatrzył skargę, uwzględniając wcześniejsze wyroki w tej sprawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2013 r. sprawy ze skargi "A" w S. na akt Burmistrza Miasta S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości oddala skargę.
Pismem z dnia [...] r. nazwanym "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" skierowanym do Burmistrza Gminy S., z powołaniem się na art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego "A" w S. wezwała do usunięcia naruszenia prawa w postaci niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kodeksu, nawiązując do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2012 r. Sygn. akt II SA/Gl 340/12. Wezwanie to skierowane zostało w związku z otrzymaniem postanowienia z dnia [...]r, zawiadamiającego, że załatwienie sprawy wyrażenia zgody na zbycie "B" SA w S. działek położonych w S. oznaczonych numerami geodezyjnymi nr [...],[...]oraz części działek [...],[...],[...] oraz [...]. Pismem z dnia [...]r.
Burmistrz Miasta S. uznał wezwanie za niezasadne, a pismem z dnia [...]r. Burmistrz odpowiadając na pismo z dnia [...]r. uzupełnione pismem z dnia [...]r. w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż "B" SA w S. działek gruntu wymienionych w uchwale Ogólnego Zebrania Członków Spółki z dnia [...]r. tj. działek nr [...],[...] oraz części działek [...],[...],[...][...], pry uwzględnieniu wskazań zawartych w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: Sygn. akt II SA/Gl 306/11 z dnia 28 lipca 2011 r. oraz Sygn. akt II SA/Gl 340/12 z dnia 25 czerwca 2012 r.ne wyraził zgody na sprzedaż wymienionych działek "B".
Koncentrując się w pierwszej kolejności na formalnej poprawności podjętej w dniu [...]r przez Ogólne Zebranie Członków "A" w S. Burmistrz stwierdził, że nie zostało wykazane, iż wszyscy członkowie zostali prawidłowo powiadomieniu o terminie i przyczynach zwołania zebrania. Uwzględniając wskazania Sądu zawarte w wymienionych powyżej wyrokach Burmistrz stwierdził, że zarówno zebranie w dniu [...]r. jak i zebranie w dniu [...]r nie skutkowały prawidłowym zwołaniem I i w II terminie, a tym samym poprawnym podjęciem uchwał w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż wymienionych powyżej działek gruntu "B" SA w S.
Prawo do udziału w obradach ogólnych zebrań członków Spółki ma statutowo każdy członek i w tym celu winien być prawidłowo powiadomiony o takim zebraniu oraz o jego porządku. Wprawdzie kwestia powiadamiania o zebraniach spółki nie została uregulowana w statucie ani w innych aktach prawnych (ustawie o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych) co jednak nie przesadza o dowolności w sposobie doręczania korespondencji, mają wtedy zastosowanie ogólne normy prawne dotyczące doręczeń.
Przedstawione przez Spółkę dokumenty nie pozwalają na stwierdzenie prawidłowości powiadomienia o terminie ogólnego zebrania wszystkich członków Spółki.
Odnośnie samej treści tego zawiadomienia o zebraniu, Burmistrz przywołując wskazania zawarte wydanych wyrokach, gdzie zwrócono uwagę na fakt powiadomienia członków Spółki o tym, że w trackie zebrania będzie rozstrzygana sprawa zbycia nieruchomości "B" SA w S., stwierdził, że w zawiadomieniach o zebraniu wyznaczonych na dzień [...]r, czy też na dzień [...]r. brak było takiej informacji. Zawarta bowiem w tych zawiadomieniach informacja, że będą podejmowane uchwały nie jest precyzyjna. Nie wskazuje w ogóle, że sprawa dotyczy sprzedaży działek, a tym bardziej, że na rzecz wymienionych powyżej "B".
Przystępując do merytorycznej oceny zasadności zbycia wskazanych nieruchomości Burmistrz wskazał, że biorąc pod uwagę brak w sprawie decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust.1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych oraz stanowisko wyrażone w wyroku z dnia [...]r. Sygn. w akt [...] przez Sąd Okręgowy w K. w kwestii mocy dowodowej wypisu z rejestru gruntów, odmówił przyznania wypisowi z rejestru gruntów mocy dowodu na potwierdzenie prawa własności wymienionych działek. W ocenie Burmistrza wypis z ewidencji gruntów z żadnym razie nie może stanowić zasadniczego dowodu prawa do własności przedmiotowych działek. Takiego wniosku nie można również wyprowadzić z faktu, iż dla nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową nie prowadzi się ksiąg wieczystych. Dodatkowo Burmistrz podniósł, iż aktualnie trwają sprawy dotyczące stwierdzenia nieważności wpisów w ewidencji gruntów dotyczących działek Wspólnoty Gruntowej. W świetle powyższego nie wyrażenie zgody na zbycie wymienionych działek jest w pełni uzasadniony.
"A" w S., działając na podstawie art. 52 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, po otrzymaniu stanowiska Burmistrza Gminy S. pismem z dnia [...]r. złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
W ocenie Spółki kwestia powiadamiania członków Spółki o terminie zebrania nie została uregulowana w żadnym akcie prawnym, w tym również w ustawie o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych jak również w statucie Spółki. Wbrew twierdzeniom Burmistrza nie istnieją ogólne przepisy prawa o charakterze "ogólnych norm prawnych dot. doręczeń", nie można zaś w tym zakresie stosować żadnych analogii, a organ nie powołał żadnego przepisu prawa, który został naruszony, a wobec tego to do Zarządu Spółki należała decyzja o sposobie powiadomienia członków Spółki o zebraniu. Jednocześnie żaden z członków Wspólnoty nie podniósł, że został w sposób nieprawidłowy zawiadomiony o terminie zgromadzenia.
W ocenie Spółki za chybiony należy też uznać zarzut braku przedstawienia członkom Spółki projektów uchwał, które miały być podjęte na planowanym zgromadzeniu. W ocenie Zarządu Spółki wymóg taki nie ma umocowania w żadnym przepisie prawa, a nadto byłoby nieracjonalne, gdyż uniemożliwiałby podejmowanie uchwał zgłaszanych przez członków Spółki bądź też modyfikację treści uchwał zaproponowanych wcześniej przez Zarząd Spółki.
W końcu podkreślono, że orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym dane z ewidencji gruntów potwierdzają prawo własności gruntów stanowiących wspólnotę gruntową jest jednolite, stąd też polemika ze stanowiskiem organu prezentującego odmienny pogląd na tę kwestię jest zbyteczna. Z kolei przywołany przez organ wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia [...]r. nie jest prawomocny, co oznacza, że nie wiąże sądów ani też organów administracji publicznej. Ponadto wniosek burmistrza o stwierdzenie nieważności wpisów w ewidencje gruntów działek stanowiących własność Spółki nie został uwzględniony przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego w K.
W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Burmistrz Miasta i Gminy S., w piśmie z dnia [...]r. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i nie wyraził zgody na zbycie nieruchomości w postaci wymienionych działek "B" SA w S. Burmistrz Miasta S. podkreślił, że argumenty Spółki, podniesione w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa nie dają podstaw do zmiany prezentowanego stanowiska. Uznał za zasadne swoje zarzuty dotyczące nieprawidłowego powiadomienia członków Spółki o planowanym terminie ogólnego zebrania, jak również te dotyczące nie poinformowania członków Spółki o treści projektowanych uchwał. W odniesieniu do reszty zarzutów organ w całości podtrzymał prezentowane wcześniej stanowisko, dalej prezentując stanowisko, iż nie wyraża zgody na zbycie przedmiotowych nieruchomości.
Pismem z dnia [...]r. "A" w S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu w związku z rażącym naruszeniem prawa oraz o nakazanie organowi ponownego rozpatrzenia wniosku. Skarżąca Spółka wskazała, iż o wyrażenie zgody na zbycie przedmiotowych działek wystąpiła już pismem z dnia [...]r. uzupełnionym pismem z dnia [...]r. Wydane w sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (sygn. akt II SA/Gl 306/11 i II SA/Gl 340/12) stwierdzające nieważność zaskarżonego aktu Burmistrza – w sprawie odmowy wyrażenia zgody – wskazywały na potrzebę dokładnego ponownego zbadania tej sprawy. W pismach z dnia [...]r. Spółka szczegółowo wyjaśniła okoliczności zwołania Ogólnych Zebrań Członków Spółki w dniach [...]r. i [...]r. podnosząc, iż zawiadomieni zostali o nich wszyscy członkowie, których zawiadomienie obiektywnie było możliwe. Spółka powtórzyła co do zasady argumentację zaprezentowaną już w poprzednich pismach, dowodząc, iż brak jest regulacji w tym zakresie w przepisach, stąd kwestia sposobu powiadamiania członków Spółki o planowanym terminie zebrania, nigdzie nie unormowana, oznacza, że to do Zarządu Spółki należy wybór sposobu dokonania tego zawiadomienia. W realiach przedmiotowej sprawy doręczeń dokonywali członkowie organów Spółki lub kurier, co wszakże nie naruszyło prawa członków Spółki do uczestniczenia w zgromadzeniu. Spółka dodała, że nawet gdyby tylko hipotetycznie przyjąć, że organ ustali, że któryś z członków nie został powiadomiony o ogólnym zebraniu, to winien jeszcze wykazać, że uchybienie to miało wpływ na wynik przeprowadzonych głosowań.
Za nieracjonalne Spółka uznała twierdzenia organu, iż członkowie Spółki winni być przed zgromadzeniem zawiadamiani o szczegółowej treści projektowanych uchwał. Wymóg teki nie ma oparcia w prawie Zdaniem skarżącej akceptacja takiego założenia czyniłaby niemożliwą modyfikację projektów uchwał bądź też wykluczałaby przyjmowanie uchwał zgłaszanych przez członków.
Podkreślono, że w ocenie Spółki stwierdzenie Burmistrza "przystępując do merytorycznej oceny zasadności zbycia nieruchomości" jest przekroczeniem uprawnień i delegacji ustawowej organu, gdyż żaden przepis nie daje organowi możliwości takiej oceny. Skarżąca Spółka podtrzymała argumentację dotyczącą znaczenia treści wpisów w ewidencji gruntów podkreślając, że wielokrotnie Spółka była stroną umów kupna – sprzedaży gruntów lub postępowań wywłaszczeniowych i zawsze wypis z ewidencji gruntów stanowił wystarczający dowód potwierdzający prawo Spółki do nieruchomości. Wskazano też, że podnoszenie braku decyzji wydanej na podstawie art.8 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych czy też kwestionowanie wypisów z ewidencji gruntów na okoliczność prawa własności gruntów wspólnoty narusza przepis art. 170 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, odnosząc się w tym zakresie do orzecznictwa sądów administracyjnych i konkretnie do wydanych w sprawie wyroków .
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy S. wnosząc o jej oddalenie przywołał argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym akcie, podkreślając, że toczące się postępowania przed sądami powszechnymi m.in. przed Sadem Rejonowym w Z. o zasiedzenie nieruchomości.
W kolejnych pismach procesowych z dnia [...]r. i z dnia [...]r. Spółka podtrzymała swoje stanowisko zaprezentowane w skardze, przesyłając dodatkowe dokumenty. W ostatnim z wymienionych pism Spółka powtórzyła, iż w jej ocenie skutecznie powiadomiła członków o ogólnym zebraniu, gdyż w żadnym przepisie statut nie określa elementów zawiadomienia o zebraniu. Nie czyni tego także żaden inny przepis. Nie można zatem w takich okolicznościach formułować zarzutu, iż członkowie nie zostali powiadomieni o treści projektów uchwał.
Na rozprawie w dniu 22 listopada 2013 r. Przewodniczący Zarządu Spółki oświadczył, że podtrzymuje skargę, jej argumentację, jak również argumentację zawartą w złożonych pismach procesowych. Dodatkowo podniósł, iż załatwiając sprawę Burmistrz nie rozpatrzył jej w aspekcie art. 26 ust.4 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
Zakresem kontroli działalności administracji publicznej objęto orzekanie w sprawach skarg na różnorodne akty i czynności z zakresu administracji publicznej, które wyliczone zostały w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).Kontrolą objęto bardzo różnorodne formy działania administracji od aktów stosowania prawa (decyzje, postanowienia, inne akty lub czynności z zakresu administracji) po akty stanowienia prawa (akty prawa miejscowego, inne czy inne akty jednostek samorządu terytorialnego oraz ich związków wymienione w art. 3 ust. 2 pkt 5 do 7 ustawy). Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) Sąd dokonujący w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, sprawuje ją pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl natomiast art. 147 § 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie uwzględnienia skargi na akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, sąd stwierdza nieważność tego aktu w całości lub części bądź stwierdza, że akt ten został wydany z naruszeniem prawa, o ile przepis szczególny wyłącza stwierdzenie nieważności.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie formalnej dopuszczalności, a następnie merytorycznej zasadności wniesionej przez "A" w S. skargi doprowadziło do ustalenia, że przedmiotowa skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do formalnej dopuszczalności wniesionej skargi rozważenia wymagało, czy mieści się ona we wskazanym wyżej zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego. Wskazać trzeba, że doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowały się dwie koncepcje odnośnie tego, w jakiej formie wójt (burmistrz, prezydent miasta) wyraża swoje stanowisko wobec zamiaru dokonania czynności rozporządzającej względem nieruchomości stanowiącej majątek wspólnoty gruntowej, obie wsparte ważkimi choć odmiennymi argumentami. Wedle pierwszej z nich akty nadzoru nad spółkami, w tym także stanowisko wobec zamiaru zbycia nieruchomości, wymagają formy decyzji administracyjnej (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w z dnia 5 października 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 475/06) czy A. Matan: Nadzór nad spółkami do zagospodarowania wspólnot gruntowych, Państwo i Prawo nr 3/2011). W myśl drugiej koncepcji, działanie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jako organu nadzoru na działalnością spółek do sprawowania zarządu nad wspólnotami gruntowymi nie stanowi decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 306/11, z dnia 18 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 1093/08 czy postanowienie z dnia 8 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SAB 21/07).
Skład orzekający w niniejszej sprawie przychyla się do drugiej z wskazanych koncepcji. Trzeba bowiem zaznaczyć, jak to szeroko uzasadnił tut. Sąd w przywołanym wyżej wyroku sygn. akt II SA/Gl 306/11, że nieuprawnionym wydaje się czynienie domniemania dopuszczalności zastosowania władczej i jednostronnej formy działania jaką jest decyzja administracyjna tylko z okoliczności sprawy lub z samego przepisu art. 104 Kodeksu. Musi bowiem istnieć wyraźna norma ustawowa, dająca podstawę do rozstrzygnięcia danej kwestii w formie decyzji administracyjnej, a w ustawie z dnia 29 czerwca 1963r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych ( Dz. U. nr 98, poz. 169 ze zm.) takiej podstawy brak. Ustawa ta przewiduje bowiem przypadki działania w takiej formie jedynie przez starostę ( zob. art. 8 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 6). W pozostałych przypadkach, również gdy chodzi o realizację obowiązków nadzorczych, ustawa nie używa określenia "decyzja" dla określenia formy działania organów.
Za stanowiskiem, że wyrażenie zgody przez organ wykonawczy gminy w trybie art. 26 ust. 1 ustawy nie następuje przez wydanie decyzji, przemawia nadto wykładnia systemowa (na co zwrócono uwagę w wymienionych powyżej wyroku tutejszego Sądu - sygn. akt II SA/GL 1093/08 i sygn. akt 306/11). Skoro bowiem powszechnie przyjmuje się, że zatwierdzenie w oparciu o ten przepis czynności rozporządzających spółki jest formą nadzoru o jakim mowa w art. 23 ustawy, to ewentualne przyjęcie iż jest on realizowany w formie decyzji administracyjnej automatycznie skutkowałoby przesądzeniem, że nadzór ten jest dwuinstancyjny. Stanowiłoby to odejście od powszechnie przyjmowanego jednostopniowego trybu nadzoru jako szczególnego trybu postępowania administracyjnego.
Skoro więc zgoda właściwego organu, o której mowa w art. 26 ust. 1 o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych nie przybiera, jak się wydaje, formy decyzji administracyjnej (ani też postanowienia), a mimo to podlega kontroli sądu administracyjnego, to uznać trzeba, że stanowi ona inny akt z zakresu administracji publicznej. W art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawodawca wymienił dwie kategorie aktów, nie będących ani decyzjami, ani też postanowieniami, które mogą podlegać kontroli sądu administracyjnego. Pierwszą grupę stanowią akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4), a drugą są akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 (czyli akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6) Zasadnicza różnica pomiędzy tymi dwiema grupami aktów sprowadza się zaś do tego, że pierwsza kategoria odnosi się do rozstrzygnięć indywidualnych, stwierdzających nabycie uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, druga natomiast obejmuje swoim zakresem inne przejawy aktywności organów administracji publicznej, które nie kreują po stronie konkretnego podmiotu ani uprawnień ani też obowiązków. W ocenie Sądu akt nadzoru, jakim jest wyrażenie zgody na zbycie lub obciążenie nieruchomości, o którym mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, samodzielnie nie kreuje ani prawa, ani obowiązku. Stanowi bowiem jedynie autoryzację działań uprawnionego organu wspólnoty gruntowej (bądź odmowę jej dokonania), dokonywaną przez ustawowo umocowany organ administracji publicznej. Tym samym stanowi akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 cytowanej ustawy.
Odnośnie formalnej dopuszczalności wniesionej skargi wskazać nadto należy, iż w myśl art. 52 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku natomiast aktów lub czynności określonych w art. 3 ust 2 pkt 6 skargę można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 4 ustawy). Wskazane powyżej warunki formalne do rozpoznania skargi na akt Burmistrza Miasta Siewierza zostały spełnione, albowiem skarga została poprzedzona stosownym wezwaniem właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa.
Dokonując natomiast merytorycznej oceny zaskarżonego aktu wskazać należy, iż zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych zbycie, zamiana, jak również przeznaczenie na cele publiczne lub społeczne wspólnot gruntowych lub ich części oraz zaciąganie pożyczek pieniężnych przez spółkę może nastąpić tylko za zgodą właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Podstawę decyzji wyrażającej taką zgodę stanowi uchwała podjęta przez daną wspólnotę gruntową. Uchwała taka powinna stanowić potwierdzenie treści wyników głosowania, zapisanego w protokole zebrania członków wspólnoty. Jeśli natomiast uchwała jest niezgodna z przebiegiem głosowania to nie może ona stanowić podstawy przyznania nieruchomości stanowiących własność wspólnoty gruntowej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 5 października 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 475/06). Prawidłowo zatem, co do zasady Burmistrz Miasta i Gminy S. nie ograniczył się do automatycznej akceptacji przedłożonej mu uchwały, lecz podjął próbę jej analizy pod kątem prawidłowości zawiadomienia wszystkich członków wspólnoty o terminie Ogólnego Zebrania Członków Spółki i treści uchwał jakie miały być rozpoznawane w trakcie tego zebrania. W tym zakresie zresztą Burmistrz został zobowiązany wskazaniami tutejszego Sądu zawartymi w wydanych już wyrokach dotyczącej tej sprawy, a mianowicie w wyrodku z dnia 28 lipca 2011 r. , sygn. akt II SA/Gl 306/11 oraz z dnia 25 czerwca 201`2 r., sygn. akt II SA/Gl 340/12. Zwłaszcza w tym ostatnim wyroku Sąd wyraźnie wskazał, iż rozpoznając ponownie wniosek Zarządu Spółki Burmistrz ustali, czy o terminie zebrania ogólnego członków Spółki zostali zawiadomieni wszyscy jej członkowie oraz czy w przesłanych im zawiadomieniach znajdowały się wszystkie niezbędne informacje pozwalające na skuteczne podjęcie przedmiotowej uchwały w drugim terminie zebrania. Dodać trzeba, że wskazania te zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wiążą w sprawie organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.
Dokonując zatem ponownie rozpoznania sprawy, Burmistrz Miasta i Gminy S. dokładnie zbadał sprawę, a odmawiając zgody na zbycie przedmiotowej działki podniósł trzy argumenty. Po pierwsze wskazał, że przedstawione przez Zarząd Spółki dokumenty nie dowodzą faktu prawidłowego zawiadomienia wszystkich członków spółki o terminie zebrania. Po drugie stwierdził, że zawiadomienie które zostało skierowane do członków spółki nie zawierało informacji, że w trakcie zebrania będzie rozstrzygana sprawa zbycia nieruchomości należącej do wspólnoty "B" SA w S. oraz po trzecie, wskazał na brak decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust.1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Sąd w tej ostatniej kwestii podzielił tezy strony skarżącej, że choć co do zasady treść ewidencji gruntów nie przesądza o prawie własności, gdyż zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tjedn. Dz.U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361 ze zm.) księga wieczysta jest prowadzona w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości, to jednak, w odniesieniu do wspólnot gruntowych zasada ta nie obowiązuje. Na mocy art. 11 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, dla nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową nie prowadzi się ksiąg wieczystych. Dotychczasowe księgi wieczyste tracą moc i podlegają zamknięciu. Stąd wniosek, że to właśnie treść ewidencji gruntów stanowi zasadniczy dowód, przy ustalaniu tytułu prawnego do nieruchomości, do której rości sobie prawa wspólnota gruntowa (zresztą sprawa ta została przesądzona we wcześniej wydanym wyroku w tej sprawie tj. wyroku z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Gl 306/11). Podobne stanowisko prezentowane też jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 1086/09, czy z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 369/10). W tym względzie należy też zwrócić uwagę, że zgodnie z treścią art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych m.in. obszar wspólnoty gruntowej podlega z urzędu wpisowi do ewidencji gruntów. Zgodnie z art. 20 i art. 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.jedn. Dz.U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027 ze zm.) ewidencja gruntów jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach. Jest zatem wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności. Tym samym ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że potwierdza jedynie stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 listopada 1998 r., II SA 914/98). W związku z treścią art. 11 ustawy należy wobec powyższego przyjąć, że odnośnie nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową o ich tytule własności przesądza wpis w ewidencji gruntów. Wpis ten w świetle treści art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych musiał być przy tym dokonany w oparciu o decyzję o jakiej mowa w art. 8 pkt 1 tej ustawy. Dla przyjęcia jego wiarygodności oraz podstawy ustalenia tytułu własności ujawnionych w ewidencji nieruchomości stanowiących wspólnotę nie jest zatem obecnie, zdaniem Sądu, konieczne, okazanie przez skarżącą Spółkę decyzji o jakiej mowa w art. 8 ust. 1 omawianej ustawy. Wymóg taki nie wynika bowiem z przepisów prawa.
Odnosząc się do zarzutów skargi w pozostałym zakresie stwierdzić należy, że dokonując zbadania prawidłowości zwołanie zebrania ogólnego członków w pierwszym i drugim terminie, w szczególności czy o terminie zebrania prawidłowo powiadomiono wszystkich bez wyjątku członków Spółki, zasadnie Burmistrz Miasta i Gminy S., w tym celu wezwał Zarząd Spółki do wykazania faktu skutecznego powiadomienia wszystkich członków Spółki. Zdaniem Sądu przedłożone przez Spółkę dokumenty nie potwierdziły tego faktu w sposób jednoznaczny. Wskazać należy, że prawo do udziału w obradach ogólnych zebrań członków Spółki ma statutowo zagwarantowane każdy członek (§ 7 pkt 2 Statutu), aby mógł z niego skutecznie korzystać musi być prawidłowo zawiadomiony o terminie zebrania oraz o treści uchwał, które mają być rozpatrywane na zgromadzeniu ogólnym. Należy zgodzić się ze skarżącą, że kwestia powiadamiania członków spółki o zebraniach nie jest uregulowana w ustawie o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, chociaż ustawa ta wskazuje sposoby informowania członków wspólnoty w przypadku wydania decyzji z art. 8 ust.1 i ust. 2 powołanej ustawy, poprzez podanie do wiadomości uprawnionych do udziału we wspólnocie w sposób przyjęty w danej miejscowości, poprzez wywieszanie decyzji w urzędzie gminy na okres 14 dni, jak również poprzez doręczenie w zwykłym trybie.
W niniejszej sprawie to zarząd wybrał formę zawiadomienia członków Spółki o terminie i przedmiocie zebrania, poprzez doręczenie zawiadomień za pośrednictwem Poczty Polskiej, czyli w zwykłym trybie. W tej sytuacji zastosowanie mają przepisy dotyczące doręczeń uregulowane w Kodeksie postępowania administracyjnego. Na możliwość stosowania tych przepisów wskazywały już sądy administracyjne (zob: wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011r., sygn. akt VIII SA/Wa 815/10, LEX nr 954464 oraz w Kielcach z dnia 24 sierpnia 2005r., sygn. akt II SA/Ke 230/05). Zgodnie z tymi zasadami pisma doręcza się stronie za pokwitowaniem (art. 39 i art. 40 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego ), w przypadku osób fizycznych w miejscu ich zamieszkania lub w miejscu pracy (art. 42 § 1). W sytuacji zmiany adresu zamieszkania i zaniedbania obowiązku zawiadomienia o tym fakcie organu, doręczenie pisma pod dotychczasowy adres ma skutek prawny (art. 41 § 1 i § 2 Kodeksu) Kwestie doręczenia zastępczego w przypadku nieobecności adresata regulują przepisy art. 43 i art. 44 Kodeksu. Odbierający pismo potwierdza fakt doręczenia własnym podpisem (art. 46 § 1). .
W tym stanie rzeczy dowodem potwierdzającym fakt prawidłowego zawiadomienia wszystkich członków Spółki o zebraniu ogólnym, powinny być otrzymane z Poczty potwierdzenia odbioru pism. Z całą pewnością takiego potwierdzenia nie stanowi faktura wystawiona przez Pocztę Polską opatrzona adnotacją księgowej, że dotyczy zawiadomienia o zebraniu członków spółki. Co najwyżej może ona potwierdzać fakt skorzystania z usług Poczty przy wysyłaniu przesyłek, natomiast nie dostarcza informacji którym członkom z imienia i nazwiska doręczone zostało zawiadomienia, jak również nie pozwala na stwierdzenie, które z doręczeń było skuteczne, a które nie i z jakiego powodu. Wątpliwości budzi również oświadczenie Zarządu Spółki zgodnie z którym część zawiadomień została doręczona członkom w biurze Spółki, czego nie potwierdzają żadne dowody doręczenia. Powoływanie się na okoliczność, że do części członków nie wysłano zawiadomień z uwagi na brak ich aktualnego adresu zamieszkania, jest bezpodstawne w świetle regulacji wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego cytowanych powyżej.
Nie można również zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, że treść zawiadomienia spełniało wymóg poinformowania o treści podejmowanych na ogólnym zebraniu członków Spółki uchwał. Ze znajdującego się w aktach zawiadomienia wynika, że w punkcie 11 powiadomiono o odczytaniu o odczytaniu podań dotyczących terenów Spółki, a w punkcie 12 - podjęcie uchwał. Niewątpliwie zapis ten jest na tyle nieprecyzyjne, aby dostarczył niezbędnych informacji adresatowi. Nie wiadomo jakich terenów spółki dotyczy, na wniosek jakich osób podejmowane będą uchwały i z jakim skutkiem. Podnoszony przez skarżącą zarzut, że wskazywanie treści uchwał jest nieracjonalne nie znajduje uzasadnienia.
Na zakończenie trzeba dodać, że podniesiony dopiero na rozprawie zarzut nie rozpatrzenia sprawy w aspekcie art. 26 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych nie mógł wpłynąć na zmianę stanowiska, a to m.in. dlatego, iż został zgłoszony dopiero podczas rozprawy i organ nie mógł się do niego odnieść. Nadto, co należy wyraźnie podkreślić, Spółka we własnym zakresie, występując do Urzędu Miasta i Gminy może ustalić, czy wymienione do zbycia działki objęte zostały miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jako tereny budowlane, a jeśli tak, to zgodnie z tym przepisem przepis art. 26 ust.1 ustawy nie miałby do nich zastosowania.
W świetle przedstawionych wyżej wywodów Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu i na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło