II SA/Gl 890/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-11-27

Skład orzekający: Rafał Wolnik, Iwona Bogucka, Łucja Franiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego i przesłuchania świadków w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, gdy skarżący podnosił, że awaria tachografu mogła być przyczyną tych naruszeń?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i nie było potrzeby przeprowadzania dodatkowych dowodów, takich jak opinia biegłego czy przesłuchanie świadków. Sąd stwierdził, że tachograf był sprawny w momencie kontroli, a ewentualne późniejsze uszkodzenie wiązki przewodów nie miało wpływu na wynik kontroli i stwierdzone naruszenia. Ustalenia organów oparte na protokole kontroli, danych cyfrowych oraz raporcie wjazdu/wyjazdu z terenu przedsiębiorstwa były wystarczające do wydania rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę M. S. za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, w tym przekroczenie czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy oraz nierejestrowanie prędkości i aktywności przez tachograf. Skarżący zarzucał organom nierozpatrzenie pełnego materiału dowodowego, w tym brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność wpływu awarii tachografu na naruszenia oraz z przesłuchania świadków. Organy obu instancji utrzymały w mocy decyzję o nałożeniu kary, uznając, że tachograf był sprawny w momencie kontroli, a ewentualna awaria nie miała wpływu na stwierdzone naruszenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.),, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant Marta Guzik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę. Na skutek kontroli zespołu pojazdów marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu [...], w miejscowości C. na drodze krajowej nr [...] oraz po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] r. nałożył na obecnie skarżącego przedsiębiorcę – M. S. - karę pieniężną w wysokości 5.750,00 złotych za naruszenia polegające na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut i za każde następne rozpoczęte 30 minut oraz na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. W wyniku wniesionego odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż organ pierwszej instancji nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, w tym nie zbadał czy awaria tachografu cyfrowego mogła mieć wpływ na stwierdzone naruszenie z pkt 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 z późn. zm.), zwanej dalej u.t.d. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...], w której ponownie nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.750,00 złotych za te same naruszenia. W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1, oraz art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie pełnego materiału dowodowego i dokonanie swobodnej oceny dowodów. Wskazał, iż ustalenie stanu faktycznego odnośnie obecności kierowcy B. B. w siedzibie "A" w dniu [...] oparto na rozmowie telefonicznej z pracownikiem ww. przedsiębiorstwa, oraz oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, jak również brak rozpatrzenia czy w niniejszej sprawie zaszły okoliczności umożliwiające zastosowanie art. 92c u.t.d. Zarzucił też naruszenie art. 84 § 1 k.p.a. poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy awaria tachografu miała wpływ na stwierdzone naruszenie z pkt 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d.; naruszenie art. 138 § 2 zd. 2 k.p.a. poprzez niezastosowanie się do dyspozycji zawartej w decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. Rozpoznając to odwołanie organ odwoławczy zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ obszernie zacytował przepisy u.t.d. oraz Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym (...), a także inne przepisy prawa wspólnotowego i stwierdził, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci protokołu kontroli, oraz danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy oraz z cyfrowego urządzenia rejestrującego wykazała, że kierowca w momencie kontroli (tj. o godz. 09:04 w dniu [...]) nie rejestrował na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Z kolei "A" S.A. przesłała raport wjazdu i wyjazdu na teren przedsiębiorstwa, zgodnie z którym pojazd o nr rej. [...] o godz. 07:11 w dniu [...] wjechał na teren zakładu, natomiast wyjazd nastąpił o godz. 07:53. W tym czasie w pamięci cyfrowego urządzenia rejestrującego oraz na karcie kierowcy rejestrowana była aktywność "odpoczynek". Ponadto zgodnie z dokumentem CMR ww. pojazd wykonywał przewóz międzynarodowy na trasie [...] ([...]) - [...] w dniach [...] – [...] W tej sytuacji w ocenie organu odwoławczego prawidłowo organ pierwszej instancji stwierdził zaistnienie naruszenia polegającego na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego na wykresówce wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, a tym samym nałożona kara w wysokości 5.000,00 złotych jest zasadna. Dalej organ odwoławczy stwierdził, że analiza zapisów z protokołu kontroli, protokołu przesłuchania kierowcy w charakterze świadka, oraz wykresówek wykazała, że kierowca B. B. prowadził pojazd w okresie od godz. 18:24 w dniu [...] r. do godz. 1:09 dnia [...] r. nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Oznacza to, że kierowca prowadził pojazd przez 6 godzin i 12 minut i w konsekwencji przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 godzinę i 42 minuty. W sprawie nie stwierdzono zapisów dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006. W związku z powyższym zasadne jest w ocenie organu utrzymanie kary pieniężnej w wysokości 750,00 złotych. Odnosząc się do zarzutów odwołania w zakresie awarii tachografu organ odwoławczy wskazał, że analiza materiału dowodowego nie wykazała, iż nierejestrowanie działalności wynikało z awarii urządzenia rejestrującego. W szczególności z zeznań P. F. oraz z protokołu kontroli nie wynika, jakoby naruszenie polegające na nierejestrowaniu za pomocą cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi miało związek z awarią tachografu. P. F. zeznał, iż wykonana naprawa polegała na wymianie przewodów o długości 80 cm między nadajnikiem, a ramą pojazdu. Jednocześnie przesłuchiwany stwierdził, iż nie ma uprawnień do sprawdzania urządzeń rejestrujących, a związek między nierejestrowaniem aktywności na karcie kierowcy, a stwierdzonym uszkodzeniem wiązki elektrycznej tachografu jest jedynie prawdopodobny. Jednocześnie słuszne są argumenty podnoszone przez organ pierwszej instancji odnośnie braku uprawnień P. F. do przeprowadzania instalacji, napraw, oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących. Ponadto organ zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 pracodawca oraz kierowcy winni zapewnić poprawne działanie i odpowiednie stosowanie urządzeń rejestrujących i karty kierowcy. Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 tego rozporządzenia w razie uszkodzenia lub wadliwego działania urządzenia pracodawca zobowiązany jest do jego naprawy przez uprawnionego instalatora lub warsztat, jak tylko okoliczności na to pozwolą. Stąd w ocenie organu nie ulega wątpliwości, że w przypadku wadliwego działania tachografu, to na przewoźniku spoczywa bezwzględny obowiązek niezwłocznej naprawy urządzenia, a następnie dokonania jego legalizacji oraz poddania sprawdzeniu kontrolnemu, po którym powinna nastąpić wymiana tabliczki pomiarowej. Organ odwoławczy za niezasadne uznał także pozostałe zarzuty odwołania. W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez: a) zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej - na okoliczność, czy przyczyną nierejestrowania w dniu [...] przez B. B. wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi mogła być awaria wiązki elektrycznej odpowiedzialnej za pracę tachografu cyfrowego, ABS i innych układów - pomimo, że jest to okoliczność, której ustalenie wymaga wiadomości specjalnych z zakresu działania urządzeń rejestrujących (tachografów) i ma ona znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (czyli możliwości przypisania stronie odpowiedzialności administracyjnoprawnej), b) podanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wewnętrznie sprzecznej, wzajemnie wykluczającej się argumentacji mającej przemawiać za brakiem konieczności przeprowadzenia w/w dowodu w nin. Sprawie; 2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 i 2 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez nieuwzględnienie zawartego w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadka B. B. - na okoliczność przyczyn nieprawidłowego funkcjonowania tachografu cyfrowego w kierowanym przez niego samochodzie ciężarowym marki [...] nr rej. [...] w dniu [...], a zatem niewątpliwie celem wyjaśnienia okoliczności istotnych dla sprawy, a także zaniechanie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadka - osoby odpowiedzialnej w przedsiębiorstwie - "A" S.A. za nadzór nad ruchem pojazdów, na okoliczność, kiedy przedmiotowy pojazd wjechał i wyjechał z terenu zakładu. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. W obszernym uzasadnieniu skarżący przedstawił argumenty na poparcie sformułowanych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przystępując do kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu jest sprawa o nałożenie na skarżącego, na podstawie art. 93 ust. 1 u.t.d., kary pieniężnej w wyniku przeprowadzonej kontroli drogowej. Stosownie do art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6). Zarzuty skargi sprowadzają się w zasadniczej mierze do pominięcia przez organy w toku postępowania wnioskowanych przez skarżącego dowodów (opinia biegłego, przesłuchanie kierowcy, przesłuchanie osoby z przedsiębiorstwa "A" S.A.). Przypomnieć zatem należy, że jedną z fundamentalnych zasad w postępowaniu administracyjnym jest zasada swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Wyraża się ona m.in. w tym, że organ prowadzący postępowanie według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodność i moc dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, wskazując w uzasadnieniu decyzji fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (por. wyrok NSA z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 1940/11). Na ocenę znaczenia danego dowodu wpływa wiele różnorodnych czynników nie tylko ze sfery prawa, lecz i logiki, czy psychologii. Wewnętrzne przekonanie, wiedza i doświadczenie życiowe organu wpływa na to, czy określony środek dowodowy, ze względu na indywidualne cechy i towarzyszące mu obiektywne okoliczności, zasługuje na to, by uznać go za wiarygodny. Intensywność oddziaływania danych dowodów na przekonanie organu wzmacnia zachowanie zasady bezpośredniości. Rolą sądu, który przecież nie dokonuje własnych ustaleń faktycznych, jest zbadanie prawidłowości ustaleń dokonanych przez organy, w szczególności przestrzegania przepisów regulujących postępowanie dowodowe. Podkreślić także należy, że nałożony z mocy art. 77 § 1 k.p.a., na organ obowiązek zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego nie ma charakteru absolutnego. Nie można bowiem nakładać na organy nieograniczonego obowiązku poszukiwania dowodów o faktach, które na podstawie już zgromadzonych dowodów i ich swobodnej oceny, nie budzą wątpliwości. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić przyjdzie, że zasadnie organ odwoławczy skonstatował, iż materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu pozwalał na wydanie rozstrzygnięcia i nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia innych dowodów wobec faktu, że okoliczności stwierdzone w toku postępowania były oczywiste i nie budziły wątpliwości. Taka konstatacja nie narusza wspomnianej wcześniej zasady swobodnej oceny dowodów. Nie narusza też zasady wynikającej z art. 7 k.p.a. W szczególności, w ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób wystarczający pozwalał na ustalenie, że w trakcie przeprowadzonej kontroli tachograf był sprawny, a ewentualne uszkodzenie wiązki przewodów nie miało wpływu na wynik kontroli i stwierdzone naruszenia. Z zapisów protokołu kontroli (nie kwestionowanych przez przesłuchanego kierowcę) wynika, że w wyniku próby drogowej stwierdzono, iż tachograf zainstalowany w pojeździe poprawnie zapisuje wszystkie wskazania. Jeżeli więc w trakcie kontroli przedmiotowy tachograf był sprawny, to późniejsze działania i twierdzenia skarżącego zasadnie zostały uznane przez organ za nieprzekonywujące i mało wiarygodne. Wskazywany przez organ brak uprawnień P. F. do wykonywania działalności w zakresie instalacji lub naprawy oraz sprawdzania tachografów samochodowych potwierdza tylko, że mało prawdopodobnym było aby usunięta usterka miała wpływ na sprawność tachografu w dacie kontroli. Tym bardziej brak było racjonalnych powodów do kontynuowania postępowania dowodowego na tę okoliczność. Dodatkowo wskazać przyjdzie, że ewentualna opinia biegłego sporządzona po upływie znacznego czasu od daty kontroli, nie mogłaby podważyć tych ustaleń, które zostały oparte na utrwalonych w aktach sprawy bezpośrednio w dacie zdarzenia faktach. W granicach swobodnej oceny dowodów mieści się również ustalenie organu oparte na rozmowie telefonicznej przeprowadzonej w dniu kontroli z pracownikiem przedsiębiorstwa "A" i potwierdzone przesłanym raportem wjazdu i wyjazdu na teren przedsiębiorstwa, zgodnie z którym przedmiotowy pojazd w dniu [...] wjechał i wyjechał o określonych godzinach, podczas gdy w tym czasie w pamięci cyfrowego urządzenia rejestrującego oraz na karcie kierowcy rejestrowana była aktywność "odpoczynek". Odnosząc się do zarzutu wewnętrznej sprzeczności argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stwierdzić należy, że jakkolwiek organ niekonsekwentnie w stosunku do dokonanych ustaleń dokonał rozważań w zakresie możliwości uchylenia się przedsiębiorcy od odpowiedzialności w związku z awarią tachografu, to jednak zasadniczym motywem działania organu było właśnie ustalenie, że ów tachograf był sprawny w dacie kontroli. W tej sytuacji zarzucana przez skarżącego sprzeczność pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Za niezasadne uznać należało także podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 107 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wszystkie wymogi art. 107 § 3 k.p.a., zawiera bowiem oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie o możliwości zaskarżenia decyzji, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Mając wszystko powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, a tym samym na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. Wskazać jeszcze przyjdzie, że powołane w uzasadnieniu orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło