II SA/Gl 894/16
WyrokWSA w Gliwicach2017-02-24
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Piotr Broda, Artur Żurawik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma prawo kwestionować treść orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, czy też jest nim związany?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i nie posiada formalnoprawnych podstaw do jego kwestionowania. Orzeczenie lekarskie, wydane przez uprawnionych lekarzy, stanowi dokument urzędowy korzystający z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą, a jego weryfikacja nie leży w kompetencjach organu prowadzącego postępowanie o cofnięcie uprawnień.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B W. Z. z powodu stwierdzonych przeciwskazań zdrowotnych. Starosta cofnął uprawnienia na podstawie orzeczenia lekarskiego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że organ nie ma uprawnień do weryfikacji orzeczeń lekarskich. W skardze do WSA skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując prawidłowość orzeczenia lekarskiego i możliwość jego kontroli przez organ.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2017 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, orzekł o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B W. Z. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że na podstawie ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzono u W. Z. istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami między innymi kategorii B.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł pełnomocnik W. Z. zarzucając bezkrytyczne przyjęcie przez organ orzeczenia lekarskiego, które zostało oparte na błędnych wynikach tzw. prób wątrobowych, natomiast kolejne badania potwierdziły, że skarżący nie jest osobą nadużywającą alkoholu.
Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając przyjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z brzmieniem art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami organ jest zobowiązany każdorazowo, gdy otrzyma orzeczenie lekarskie o istnieniu przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, cofnąć uprawnienia takiej osobie. Jednocześnie organ wskazał, że nie posiada uprawnień do weryfikacji takich orzeczeń lekarskich. Dlatego też w ocenie organu argumentacja podniesiona w treści odwołania nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący W. Z. zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania tj. art. 77 § 1 Kpa, polegające na niewłaściwej i niezgodnej z zasadami logiki ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez przyjęcie, że zaświadczenie lekarskie i wyniki badań przedłożone przez skarżącego nie mogą mieć wpływu na treść orzeczenia. Nadto przyjęcie, że orzeczenie wydane przez Instytut Medycyny Pracy nie podlega kontroli, podczas gdy istnie możliwość dopuszczenia dowodu z opinii biegłego. Zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego wskazując art. 8 Kpa, jednocześnie nie uzasadniając na czym naruszenie to miałoby polegać. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w jego ocenie organ jest władny do kwestionowania treści orzeczenia wydanego przez uprawniony instytut, między innymi na podstawie przedłożonych przez stronę wyników badań, które kwestionują prawidłowość stanowiska zawartego w przedłożonym organowi orzeczeniu. Skarżący wyjaśnił również przyczyny zawyżenia wyników przeprowadzonych badań wątroby oraz zakwestionował sposób przeprowadzenia badania zarówno przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., jaki i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w całości podtrzymało stanowisko oraz argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji i na tej podstawie wniosło o oddalenie skargi.
W toku postępowania sądowego skarżący wnosił i wywodził jak w treści skargi akcentując, że opinie lekarskie są nieprawidłowe i nie uwzględniają przedłożonych przez niego wyników badań. Nadto wyjaśnił, że również kolejne badania potwierdziły istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, ale tym razem z uwagi na wyniki badań wzroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji, w dacie orzekania przez organy administracji w niniejszej sprawie, stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami ( tekst jedn. Dz. U. z 2016r. poz. 627 z późn. zm. dalej: "ustawa"). Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a cyt. ustawy, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Treść cytowanego przepisu jest jednoznaczna i nie wywołuje w orzecznictwie większych wątpliwości. Niemniej analiza przesłanek, jakie muszą być spełnione, aby organ mógł wydać taką decyzję, będzie wskazywała zarazem zakres postępowania dowodowego i rodzaj dowodów, jakie organ musi przeprowadzić.
Przede wszystkim zasadnie zwrócił uwagę organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, że wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie co do zasadności wydania takiej decyzji. W przypadku bowiem stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez stronę pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami.
Prawidłowe jest również stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że organ administracji jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, a orzeczenia te nie podlegają jego ocenie co do zasadności ich wydania. Podkreślić należy, że orzeczenia lekarskie wiążą organy administracyjne, które nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Postępowanie, którego celem jest ocena stanu zdrowia kierowcy, jest prowadzone przez uprawnionych lekarzy posiadających szczególne uprawnienia i kwalifikacje a wydane przez nich orzeczenia nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej (starostę) w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi (por. wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2009 r., sygn. I OSK 840/08, wyrok NSA z dnia 17 marca 2005r., sygn. I OSK 1273/04, wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007 r., sygn. I OSK 251/06 wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 471/13 i wyrok WSA w Łodzi z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 911/13). Orzeczenie lekarskie wydawane w tym szczególnym trybie stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. Oznacza to, że orzeczenie stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone i korzysta z domniemania prawdziwości oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone.
Badania lekarskie w przedmiotowym zakresie mogą przeprowadzać jedynie lekarze uprawnieni spełniający wymagania określone w art. 77 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami i wpisani do ewidencji uprawnionych lekarzy, prowadzonej przez marszałka województwa. Jak stanowi art. 79 ust. 2 ww. ustawy, uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Podkreślić należy, że osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ustawy. Jednostka mająca przeprowadzić badania w trybie odwoławczym powinna być jednostką o wyższym poziomie referencyjnym w stosunku do jednostki, która przeprowadziła badanie pierwotne (art. 79 ust. 4 i 5 ustawy). Orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne (art. 79 ust. 7 ustawy). Kopię orzeczenia, w przypadku gdy zostały stwierdzone przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdem, uprawniony lekarz ma obowiązek przesłać staroście właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej, po upływie 14 dni od dnia badania, jeżeli nie został złożony wniosek o przeprowadzenie ponownego badania albo orzeczenie lekarskie zostało wydane po przeprowadzeniu ponownego badania. Przesłanie do organu kopii ostatecznego orzeczenia lekarskiego kończy pierwszy diagnostyczno-orzeczniczy etap postępowania w przedmiocie weryfikacji uprawnień kierowcy ze względu na stan jego zdrowia w oparciu o regulacje ustawy o kierujących pojazdami.
Orzeczenie lekarskie dostarczone do organu było ostateczne, zatem bez znaczenia pozostają zarzuty skargi dotyczące posiadania przez skarżącego wyników badań wykonanych przez innych lekarzy, które w ocenie skarżącego kwestionują treść tego orzeczenia. Sam fakt stwierdzenia istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdami nawet o charakterze czasowym, stanowi już podstawę do cofnięcia uprawnień, bowiem uniemożliwia prowadzenie pojazdów osobom, które ze względu na stan zdrowia utraciły zdolność bezpiecznego prowadzenia pojazdów mechanicznych i zabezpiecza tym samym pozostałych uczestników ruchu drogowego przed zagrożeniem jakie mógłby spowodować kierujący, którego stan zdrowia zgodnie z opinią lekarzy nie pozwala na bezpieczne prowadzenia pojazdów.
W tym stanie rzeczy prawidłowa była zarówno decyzja organu I instancji jak i utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego.
Powyższego stanowiska nie mogła zmienić argumentacja skargi dotycząca naruszenia przepisów proceduralnych. Wbrew stanowisku skargi organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji załatwienia sprawy, nie naruszając przy tym słusznego interesu strony.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2016r., poz.718 z późn. zm. ) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło