II SA/Gl 921/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Dziuk, Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna, Protokolant specjalista Marta Zemlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2025 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach z dnia 20 maja 2025 r. nr GKI.7220.1.8.2025 w przedmiocie odmowy przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego oddala skargę. S. S. , prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "U." z siedzibą w M. (zwany dalej wykonawcą) dnia 30 października 2024 r. zgłosił Staroście [...] pracę geodezyjną. Jako cel pracy wskazał sporządzenie mapy z projektem podziału nieruchomości. Organ przyjął zgłoszenie, któremu nadał identyfikator zgłoszenia pracy geodezyjnej nr [...] W okresie od dnia 9 grudnia 2024 r. do dnia 18 grudnia 2024 r. wykonawca przy pomocy komunikatora programu OŚRODEK przekazywał informacje dotyczące analizy otrzymanych materiałów zasobu. W dniach 24 stycznia 2025 r. oraz 6 lutego 2025 r. wykonawca złożył do organu zawiadomienia o przekazaniu wyników zgłoszonych prac, dołączając wyniki tych prac. Każdorazowo, zgodnie z art. 12b ust. 1 i ust. 1a pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne organ przeprowadził weryfikację przekazanych wyników pracy geodezyjnej. We wszystkich przypadkach organ stwierdzał nieprawidłowości, które wyszczególniał w negatywnych protokołach weryfikacji. Następnie każdorazowo, zgodnie z art. 12b ust. 3a i ust. 6 ustawy organ, po sporządzeniu negatywnego protokołu weryfikacji, informował wykonawcę prac geodezyjnych. Ostatnie zawiadomienie zostało złożone dnia 25 lutego 2025 r. Organ przeprowadził weryfikację przekazanych wyników prac, w wyniku której sporządził protokół weryfikacji nr [...] z wynikiem negatywnym, a stwierdzone nieprawidłowości wynikające z naruszenia przepisów prawa, opracowania wyników pomiarów, kompletności oraz spójności przekazywanych zbiorów danych z bazami danych prowadzonymi przez organ wyszczególnił w pkt 5-7 protokołu weryfikacji z dnia 6 marca 2025 r. informując o tym wykonawcę. W odpowiedzi wykonawca wystąpił o wydanie decyzji administracyjnej. W wyniku weryfikacji dnia 6 marca 2025 r. organ stwierdził: - brak zgodności z obowiązującymi przepisami prawa z zakresu geodezji i kartografii, w szczególności dotyczącymi kompletności przekazanych wyników; Operat zawiera bezprzedmiotowe dokumenty tj. Wykaz zmian danych ewidencyjnych działki (str. 13) i Wykaz synchronizacyjny (str. 16), co wyszczególniono w pkt 5 protokołu weryfikacji, - brak zgodności z obowiązującymi przepisami prawa z zakresu geodezji i kartografii, w szczególności dotyczącymi wykonywania pomiarów oraz opracowywania wyników tych pomiarów organ w pkt 6 rzeczonego protokołu stwierdził, że w protokole przyjęcia granic nieruchomości z dnia 23 stycznia 2025 r. wykazano: - błędne oznaczenie nieruchomości podlegającej podziałowi według danych z katastru nieruchomości oraz księgi wieczystej, - błędny opis przebiegu granic nieruchomości podlegającej podziałowi, - błędne oznaczenie działki na szkicu przebiegu granic nieruchomości podlegającej podziałowi. W bazie danych ewidencji gruntów i budynków (zwanej dalej EGiB) oraz w KW nr [...] działka nr [...] nie figuruje. Na mapie z projektem podziału nieruchomości z dnia 23 stycznia 2025 r. wykazano: - błędne granice nieruchomości podlegającej podziałowi, - błędne oznaczenie nieruchomości podlegającej podziałowi według danych z katastru nieruchomości oraz księgi wieczystej, - błędne oznaczenie nieruchomości sąsiednich według danych z katastru nieruchomości (dotyczy działki nr [...] ), -brak spójności przekazywanych zbiorów danych z bazami danych prowadzonymi przez ten organ Organ uznał, że przekazane wyniki prac skompletowane w postaci operatu technicznego, jak również plik GML służący do aktualizacji bazy danych EGiB, nie są spójne z tą bazą. W EGiB nie figuruje jednak działka nr [...] podlegająca podziałowi, co wyszczególniono w pkt 5, 6, i 7 wyżej opisywanego protokołu. W konsekwencji decyzją z dnia 4 kwietnia 2025 r. nr [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 12b ust. 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, odmówił przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego zawierającego wyniki zgłoszonej pracy geodezyjnej, zarejestrowanej pod numerem [...] sporządzonego przez wykonawcę pracy geodezyjnej. Odwołanie od tej decyzji złożył wykonawca robót geodezyjnych. W jego ocenie decyzja wydana została w oparciu o fałszywe dowody w sprawie, z uwagi na brak zgodności danych zawartych w księdze wieczystej [...], określających stan prawny nieruchomości podlegającej podziałowi, z danymi zawartymi w bazie danych EGiB, prowadzonej przez Starostę [...] . Zgodnie z ustaleniami dokonanymi zarówno przez geodetą uprawnionego jak i organ prowadzący Państwowy Zasób Geodezyjny i Kartograficzny, działka o numerze [...] o powierzchni 0,0443 ha powstała w [...]roku po podziale działki numer [...] . Na podstawie aktu notarialnego Rep. [...] urządzono dla niej nową księgę wieczystą numer [...], gdzie w dziale [...] księgi wpisano: zbiór dokumentów numer [...], z oznaczeniem sposobu użytkowania "podwórze" . W aktach księgi wieczystej znajdują sią dokumenty geodezyjne obrazujące powstanie działek numer [...] i [...], a wspomniany akt notarialny wymienia zarówno z numeru jak i powierzchni, działką numer [...] o powierzchni 0,0443 ha. Dokumenty geodezyjne przechowywane w Państwowym Zasobie obrazują powstanie działki numer [...] z podziału działki [...] już w latach 1963-69. W kolejnym Wykazie Zmian Gruntowych z 1981 roku również powtórzono ten sam podział. W obu wykazach działka numer [...] ma przyporządkowaną powierzchnią 0,0010 ha Dla działki numer [...] o powierzchni 0,0010 ha urządzono nową księgą wieczystą numer [...], która mocą aktu darowizny z [...] roku została zamknięta i cały jej skład został przeniesiony do księgi wieczystej [...]. Połączenie dwóch ksiąg wieczystych nie oznacza połączenia działek. Odręczne adnotacje umieszczone na akcie notarialnym czy też notatki służbowe, wykonane przez osobę, o której nie wiadomo czy posiadała wystarczającą wiedzą i uprawnienia do badania stanów ksiąg wieczystych nie mogą stanowić podstawy do wykreślenia działki z operatu ewidencji gruntów i budynków. Faktu tego nie potwierdził żaden dokument geodezyjny. Odnosząc sią do zapisów w księdze wieczystej, zauważono iż w księdze wieczystej [...] prowadzonej w formie tradycyjnej zapisy są jednoznaczne. Dotyczą dwóch działek. Jak wspomniano wyżej, jedna ([...]) określona została jako zbiór dokumentów nr. [...] "podwórze" o powierzchni 0,0443 ha a druga z ujawnionym numerem [...] jako "budowisko" o powierzchni 0,0010 ha. Zaskarżoną obecnie decyzją Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach utrzymał rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 12b ust. 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie z art. 12b ust. 1 ustawy wyniki prac geodezyjnych są przyjmowane do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (PZGiK) po uprzedniej ich weryfikacji. Weryfikacja ta obejmuje sprawdzenie zgodności przekazanych wyników z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności dotyczącymi wykonywania pomiarów geodezyjnych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów, a także ocenę kompletności i spójności przekazywanych danych względem prowadzonych przez organ baz danych. Wynik weryfikacji zostaje utrwalony w protokole, który może być pozytywny albo negatywny. Pozytywny wynik weryfikacji stanowi podstawę przyjęcia operatu technicznego do PZGiK i kończy postępowanie w tym zakresie. W przypadku negatywnego wyniku weryfikacji, zgodnie z art. 12b ust. 6 ustawy właściwy organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej zwraca wykonawcy prac geodezyjnych przekazane przez niego wyniki wraz z protokołem zawierającym opis stwierdzonych uchybień i nieprawidłowości. Wykonawca prac geodezyjnych, który nie uznaje wskazanych uchybień, może - w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu protokołu - ustosunkować się na piśmie do jego. Jeżeli organ nie uwzględni stanowiska Wykonawcy, obowiązany jest wydać decyzję administracyjną o odmowie przyjęcia wyników prac do zasobu. W niniejszej sprawie organ I instancji - Starosta [...] - doręczył wykonawcy negatywny protokół weryfikacji w dniu 6 marca 2025 r. wraz z operatem technicznym. W dniu 7 marca 2025 r. Wykonawca wystąpił o wydanie decyzji co zostało potraktowane przez organ I instancji jako pisemne stanowisko, w którym zakwestionował ustalenia zawarte w protokole. Tym samym dochowany został ustawowy 14-dniowy termin na ustosunkowanie się do wyników weryfikacji. Po analizie przedstawionych wyjaśnień organ I instancji nie uwzględnił stanowiska wykonawcy i w dniu 4 kwietnia 2025 r. wydał decyzję administracyjną, w której odmówił przyjęcia wyników prac geodezyjnych do państwowego zasobu. Jak podkreślił organ odwoławczy przedmiotem zaskarżonej decyzji była odmowa przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego zawierającego wyniki pracy geodezyjnej zarejestrowanej pod identyfikatorem [...], której celem było "sporządzenie mapy z projektem podziału nieruchomości". Zgodnie z dokumentacją przekazaną przez wykonawcę, przedmiotem podziału miała być działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] położona w jednostce ewidencyjnej L. , obręb [...], [...] (identyfikator [...]). Na podstawie przeprowadzonej analizy aktualnych danych zawartych w EGiB, jak również treści księgi wieczystej o numerze [...], ustalono, że działka o numerze [...] nie figuruje w tych rejestrach. Przedmiotowe oznaczenie zostało trwale usunięte z dokumentacji ewidencyjnej w roku 1994. W chwili obecnej oznaczenie, powierzchnia oraz zasięg rzeczonej nieruchomości, zarówno w treści księgi wieczystej nr [...], jak i w bazie EGiB, wykazują pełną zgodność i odnoszą się do działki położonej w jednostce ewidencyjnej L. , obręb [...] , [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,0453 ha. W świetle powyższego należy stwierdzić, że brak jest podstaw prawnych i formalnych do uznania, że działka oznaczona nr [...] istnieje. Podkreślono, że operat techniczny dotyczący sporządzania mapy z projektem podziału nieruchomości nie może służyć do korygowania historycznych nieprawidłowości w EGiB, w tym do przywracania wykreślonych działek. Tego rodzaju działania wymagają przeprowadzenia odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie przepisów dotyczących aktualizacji danych ewidencyjnych, nie mogą więc być realizowane w ramach przedmiotowej pracy geodezyjnej. Organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko organu I instancji, że przekazana przez wykonawcę dokumentacja narusza istotne przepisy rozporządzenia o podziałach, w szczególności; - § 6, poprzez błędne określenie działki podlegającej podziałowi oraz bezpodstawne przyjęcie granic nieruchomości niewystępującej w EGiB i księgach wieczystych; - § 7, poprzez sporządzenie protokołu przyjęcia granic zawierającego dane niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym, w tym numer działki nieistniejącej oraz nieprawidłowy szkic granic, tj. niezgodnie z aktualnym stanem ujawnionym w EGiB i księdze wieczystej; - § 9, poprzez sporządzenie mapy z projektem podziału na podstawie danych niezgodnych z EGiB i księgą wieczystą, co skutkuje jej nieprzydatnością do celów postępowania podziałowego. Odnosząc się do twierdzenia wykonawcy, że oznaczenie nieruchomości powinno być ustalone na podstawie treści księgi wieczystej i historycznych danych geodezyjnych, należy podkreślić, że zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2025 r. poz. 341) podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nieruchomości. Ponadto wskazana księga wieczysta nr [...] nie zawiera obecnie żadnego wpisu odnoszącego się do działki o nr. [...] . Aktualnie wpisy dotyczą wyłącznie działki nr [...] , której oznaczenie oraz powierzchnia są zgodne z danymi zawartymi w EGiB. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył jej adresat. Domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji podniósł argumentację tożsamą z podniesioną wcześniej w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024 r., poz. 1267) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Celem prac geodezyjnych, po zakończeniu których zostały wydane kontrolowane obecnie decyzje było sporządzenie mapy z projektem podziału nieruchomości. Podstawą prawną czynności dokonywanych w ramach tej pracy jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. nr 268, poz. 2663). Z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy kluczowe znaczenie mają przepisy dotyczące trybu przyjęcia granic do podziału nieruchomości (§ 6 rozporządzenia), protokół z czynności przyjęcia granic nieruchomości podlegającej podziałowi (§ 7) oraz wymagania odnoszące się do mapy z projektem podziału nieruchomości (§ 9). W przypadku przyjmowania granic do podziału nieruchomości wszystkie czynności w ramach prac geodezyjnych muszą się odbywać w oparciu o określone materiały źródłowe. Służą one badaniu wspomnianych granic. Dokumentami podlegającymi badaniu są tu (§ 6 ust. 1 rozporządzenia): 1) księga wieczysta nieruchomości podlegającej podziałowi oraz inne dokumenty określające stan prawny nieruchomości; 1) dane wykazane w katastrze nieruchomości, czyli w istocie dane zawarte w Ewidencji Gruntów i Budynków. Identycznie sytuacja wygląda w przypadku protokołu z czynności przyjęcia granic nieruchomości podlegającej podziałowi (§ 7 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia). Powinien on zawierać oznaczenie nieruchomości podlegającej podziałowi według danych z katastru nieruchomości oraz księgi wieczystej, a w razie jej braku - według innych dokumentów określających stan prawny nieruchomości. I wreszcie sama mapa projektu podziału (§ 9 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia) zawiera oznaczenie nieruchomości podlegającej podziałowi według danych z katastru nieruchomości oraz księgi wieczystej, a w razie jej braku - według innych dokumentów określających stan prawny nieruchomości. Wykonane przez skarżącego prace geodezyjne odnosiły się jednak do nieruchomości, która nie figuruje ani w księdze wieczystej, ani w Ewidencji Gruntów i Budynków. Chodzi tu o działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] położoną w jednostce ewidencyjnej L , obręb [...], [...] (identyfikator [...] ). Z punktu widzenia prac polegających na przygotowaniu mapy podziałowej działka ta "nie istniała". Niemożliwe zatem było przyjęcie wyników takiej pracy (operatu technicznego) do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Badając działania organów administracji geodezyjno-kartograficznej w sprawie należy uznać, że były one zgodne z prawem. Organ I instancji zasadnie weryfikował wyniki prac dokonywanych w stosunku do działki, która nie figuruje w materiałach źródłowych. I ostatecznie odmówił przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego zawierającego wyniki zgłoszonej pracy geodezyjnej. Organ II instancji dokonał zaś wnikliwej kontroli decyzji Starosty [...] prawidłowo uzasadniając swe rozstrzygnięcie. Odnosząc się do argumentacji skargi należy stwierdzić, że skarżący wskazuje tu na niezgodność danych zawartych w EBIG i w księdze wieczystej ze stanem prawnym nieruchomości. Nie jest tutaj zadaniem Sądu badanie, czy takie stanowisko jest zasadne. Jeśli jednak, zdaniem skarżącego, taka sytuacja występuje, możliwe jest dokonanie odpowiednich aktualizacji na podstawie art. 22 i 23 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. ----------------------- strona 10 www.mikolowski.pl e-mail: kancelaria@mikolowski,pt ING BANK ŚLĄSKI oddział w Mikołowie nr konta: 82 1050 1634 1000 0091 4524 8119