II SA/Gl 923/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, , , po rozpoznaniu w dniu 4 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prezydenta Miasta C. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 3 kwietnia 2023 r. nr IFXIV.7840.6.6.2023 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 500 (pięćset) zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Po rozpatrzeniu odwołania inwestora J. sp. z o. o. w B. od decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia 21 grudnia 2022 r. nr [...] wnoszącej sprzeciw wobec zgłoszenia zamiaru robót budowlanych polegających na rozbiórce nasypu kolejowego w C., Wojewoda Śląski (dalej: organ) decyzją z dnia 3 kwietnia 2023 r. o numerze wskazanym w sentencji niniejszego postanowienia, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postepowanie organu I instancji w sprawie dokonanego zgłoszenia. Od powyższej decyzji Wojewody skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł Prezydent Miasta C. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.- dalej: p.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 28 k.p.a. pojęcia strony nie można odnieść do podmiotu występującego w sprawie w charakterze organu administracyjnego, dopuszczenie zaś możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który orzekał w sprawie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej zaś-uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. Odnosi się to także do organu pierwszej instancji, któremu żaden przepis nie przyznaje uprawnienia do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący takie rozstrzygnięcia w drodze skargi (por. postanowienie NSA z 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05, dostępne w bazie orzeczeń CBOIS). Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że w systemie prawa obowiązuje zasada, według której rola organu orzekającego nie może być łączona bądź zamienna z rolą strony w danej sprawie. W niniejszej sprawie skarga została wniesiona przez Prezydenta Miasta C., który działał w sprawie jako organ pierwszej instancji. Sam fakt prowadzenia postępowania w przedmiocie uchylenia decyzji Prezydenta przez inny organ, nie daje możliwości przyznania organowi pierwszej instancji prawa do udziału w takim postępowaniu w charakterze strony. Zatem Prezydent Miasta C. nie posiada legitymacji skargowej, czyli nie może kwestionować w postępowaniu sądowoadminstracyjnym decyzji Wojewody, mocą którego uchylono jego własną. Zauważyć należy, iż charakterystyczną cechą postępowania sądowoadministracyjnego w odróżnieniu od postępowania administracyjnego jest jego kontradyktoryjność. Spór przed sądem prowadzony jest przez dwa podmioty: podmiot żądający udzielenia ochrony prawnej (skarżącego) i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszenia żądania udzielenia ochrony prawnej. Ukształtowana w ten sposób struktura postępowania sądowoadministracyjnego determinuje krąg podmiotów, którym przepisy procesowe mogą przyznać prawo do jego uruchomienia. Nie może zostać ono uruchomione z urzędu, jak też w drodze złożenia skargi przez organ administracji publicznej, którego działanie ma być przedmiotem oceny z punktu widzenia zgodności z prawem, ani żaden inny organ pozostający w strukturze organizacyjnej administracji publicznej (por. postanowienie NSA z 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 527/12, dostępne w bazie orzeczeń CBOIS). W rozpoznawanej sprawie nie może budzić wątpliwości, że organowi I instancji ustawodawca wyznaczył rolę organu administracji publicznej, a więc w konsekwencji organ ten nie posiada legitymacji do złożenia skargi w indywidualnej sprawie na decyzję wydaną przez organ II Instancji. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.