II SA/Gl 951/18

WyrokWSA w Gliwicach2019-01-30

Skład orzekający: Artur Żurawik, Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany (garaż) o powierzchni przekraczającej 35 m², zbudowany bez pozwolenia na budowę, może zostać zalegalizowany, jeśli jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami technicznobudowlanymi dotyczącymi odległości od granicy działki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekt budowlany o powierzchni przekraczającej 35 m², zbudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, nie może zostać zalegalizowany, jeśli jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami technicznobudowlanymi. Brak zgodności z którymkolwiek z tych warunków uniemożliwia legalizację i obliguje organ do orzeczenia rozbiórki obiektu.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta M. poinformował o usytuowaniu na działkach nr 1 i 2 obiektów kubaturowych bez pozwoleń. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na właściciela K. Z. obowiązek rozbiórki garażu blaszanego o wymiarach 8,92m x 5,00m, zlokalizowanego na działce nr 2, ze względu na brak pozwolenia na budowę, sprzeczność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (teren zieleni nieurządzonej) oraz naruszenie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących odległości od granicy działki. Właściciel w odwołaniu i skardze argumentował, że obiekt stanowi zespół trzech garaży, z których dwa nie przekraczają 35 m² i nie wymagały pozwolenia, a także kwestionował niezgodność z planem miejscowym i przepisami technicznymi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek,, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant starszy referent Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Pismem z dnia 7 września 2017 r. Burmistrz Miasta M. poinformował Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. o wynikach przeprowadzonej kontroli zgodności prowadzonej działalności z przepisami prawa, która potwierdziła na działkach nr 1 i nr 2 w M. usytuowanie obiektów kubaturowych, na które właściciel nie posiada stosownych pozwoleń. W związku z powyższym wniósł o zbadanie tej sprawy zgodnie z właściwością. W dniu 17 października 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. przeprowadził oględziny przedmiotowego terenu, a w toku postępowania dołączono do akt sprawy uchwałę nr [...] Rady Miasta w M. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M. w rejonie dzielnic C. i G., ustalono strony postępowania, które powiadomiono o możliwości zapoznania z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Następnie organ decyzją nr [...] z dnia [...] nałożył na właściciela K. Z. obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego o wymiarach 8,92m x 5,00m zlokalizowanego na działce nr 2 położonej w miejscowości M. W podstawie prawnej przywołano art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), a uzasadnieniu organ stwierdził, iż w wyniku oględzin stwierdzono na działce obiekt garażowy o konstrukcji blaszanej o podanych wyżej wymiarach usytuowany w odległości od 0,5m do 0,83m od granicy z sąsiednią, wykonany w 2013 r., przy czym właściciel nie posiada na jego budowę ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia. W wyniku sprawdzenia zasobów archiwalnych Starostwa Powiatowego w M. z lat 2009- 2014, nie stwierdzono w nim decyzji pozwolenia na budowę czy zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Dalej organ stwierdził, iż co do zasady roboty budowlane, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 do 31 cytowanej ustawy. Wymieniony obiekt nie znajduje się jednak w katalogu inwestycji zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Nie ulega zatem wątpliwości, że przedmiotowy garaż, wybudowany bez pozwolenia na budowę, wzniesiony w warunkach samowoli budowlanej, co determinuje konieczność rozważenia przez organ postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 - 49 Prawa budowlanego. Przed orzeczeniem rozbiórki, organ w myśl ust. 2 tego przepisu sprawdza zgodność przedmiotowej budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz z przepisami techniczno- budowlanymi, w celu ewentualnego doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem . W realiach niniejszej sprawy organ stwierdził, iż brak jest podstaw prawnych umożliwiających legalizację przedmiotowego budynku garażowego. Inwestycja ta sprzeczna jest bowiem z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Teren na którym zlokalizowany jest garaż oznaczony został w miejscowym planie przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miasta w M. z dnia [...] symbolem 67Z - z podstawowym przeznaczeniem - tereny zieleni nieurządzonej, a jako przeznaczenie dopuszczalne - tereny rolnicze, tereny łąk i pastwisk, tereny wód powierzchniowych śródlądowych, tereny zieleni izolacyjnej m, infrastruktura techniczna. Dodatkowo według § 30 ust. 1 pkt 3 tej uchwały na tym terenie istnieje nakaz utrzymania istniejącej zieleni łęgowej. Zatem o zasadności nakazu rozbiórki przesądza niezgodność zrealizowanej inwestycji budowlanej z ustaleniami zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na tym terenie. Podkreślił jednak także organ, że przedmiotowy obiekt narusza też przepisy techniczno- budowlane w zakresie dotyczącym normatywnej odległości względem granicy z działką sąsiednią nr 3. Przedmiotowy budynek garażowy został bowiem zlokalizowany w odległości od 0,50 do 0,83m od granicy z sąsiednią działką. Usytuowanie w ten sposób budynku garażowego jest sprzeczne z przepisami i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie, narusza bowiem zasady określone w § 12 tego rozporządzenia. Zasadą jest odległość 4m od granicy działki - w przypadku ściany z otworami okiennymi i drzwiowymi, a w przypadku ściany bez otworów - odległość 3m od granicy działki. W ust. 2 przepis ten dopuszcza lokalizację 1,5m od granicy działki lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wobec stanowiska orzecznictwa - generalnym warunkiem umożliwiającym legalizację wzniesionego już obiektu jest nie tylko zgodność z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ale także brak sprzeczności z innymi przepisami, w tym przepisami techniczno- budowalnymi. Na potwierdzenie organ przywołał konkretne wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W niniejszej sytuacji, wobec stwierdzenia sprzeczności zarówno z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i przepisami techniczno- budowalnymi, zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego organ nakazał rozbiórkę obiektu wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W odwołaniu od tej decyzji K. Z. zarzucił decyzji naruszenie prawa materialnego, tj.: - art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie w sprawie i uznanie, że w stosunku do całości obiektu istniał obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy obiekt w rzeczywistości nie jest jednym garażem, lecz zespołem trzech garaży, w związku z czym obiekty te winny być traktowane rozdzielnie i jako takie korzystać ze zwolnienia z uzyskania pozwolenia na budowę co do dwóch z nich, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, - art. 48 ust. 1 pkt 1 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie na tej podstawie decyzji nakładającej rozbiórkę, podczas gdy względem dwóch z trzech garaży nie istniał obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, co wykluczało wydanie decyzji z zastosowaniem tego przepisu, - § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie w związku z § 7 ust. 1 pkt 1 ppkt k uchwały nr [...] Rady Miasta w M. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M. w rejonie dzielnic C. i G. poprzez uznanie, że plan dla przedmiotowej działki nie dopuszcza umieszczania obiektów garażowych w odległości mniejszej niż 1,5m od granicy działki, podczas gdy z prawidłowej wykładni wskazanych przepisów wynika możliwość lokalizacji budynków garażowych bezpośrednio przy granicy, oraz naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: - art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i rozpatrzenie zgromadzonego materiału dowodowego w sposób niewystarczający, w konsekwencji czego błędnie ustalono, że zespół trzech garaży jest jednym obiektem garażowym i w związku z tym wymagał pozwolenia na budowę, a wobec jego braku podlega konieczności rozbiórki, - art. 7 i art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli i w konsekwencji wydanie błędnej decyzji, czym naruszono zasadę pogłębiania zaufania do organów administracji oraz zasadę równego traktowania, - błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wynik sprawy, polegający na przyjęciu, że obiekt garażowy mieszczący się na działce stanowi całość i dokonanie obmiarów obiektu jako całości, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że na działce istnieją trzy obiekty garażowe, których obmiar powinien być wykonany oddzielnie w stosunku do każdego z nich, który to błąd spowodował uznanie, że uznano konieczność uzyskania pozwolenia na budowę w stosunku do całości przedmiotowego obiektu. Uwzględniając powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania ewentualnie uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu odwołujący rozwinął postawione zarzuty podkreślając błędne potraktowanie obiektu jako całości, podczas gdy faktycznie w rzeczywistości są to trzy garaże, które jako obiekty nie przekraczające 35m² powierzchni nie wymagały uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto podkreślił, iż nie można się zgodzić z twierdzeniem organu, iż naruszono przepisy dotyczące usytuowania garażu w odpowiedniej odległości od granicy działki. W zakresie naruszenie postanowień miejscowego planu podkreślił, iż organ rozpatrzył sprawę z naruszeniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, traktując nierówno właścicieli działek w terenie oznaczonym w planie symbolem 67Z. Na sąsiednich działach powstały bowiem obiekty budowlane, stąd skierowanie nakazu rozbiórki przedmiotowych garaży jest sprzeczne z zasadą równego traktowania. Rozpatrując złożone odwołanie Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach, zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 48 ust. 1 pkt 1 i art. 83 ust. 2 i art. 84 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że realizacja spornego obiektu wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy podzielił ten pogląd, wskazując, iż realizacja obiektu o takim przeznaczeniu i takich gabarytach nie została objęta zwolnieniem z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wbrew twierdzeniem odwołującego przedmiotowy obiekt nie mógł korzystać ze zwolnienia z obowiązku uzyskania tego pozwolenia, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika bowiem, że sporny garaż nie spełnia kryteriów wskazanych w wymienionym przepisie, tzn. garaż ten nie jest ani wolnostojący, ani nie spełnia kryterium powierzchni poniżej 35m². Organ prawidłowo ocenił, iż sporny obiekt stanowi całość techniczno- budowlaną, z wydzielonymi trzema stanowiskami garażowymi. Stąd nie można podzielić tezy prezentowanej w odwołaniu, iż przy wyliczaniu powierzchni garażu w odniesieniu do art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego należy mierzyć indywidualną powierzchnię poszczególnych stanowisk garażowych. Przepis ten odnosi się do obiektu budowlanego. Zatem obiekt o powierzchni przekraczającej 35m² wymaga pozwolenia na budowę. Zatem z powyższego wynika, że wobec stwierdzonej samowoli budowlanej organ powiatowy prawidłowo prowadził postępowanie w trybie określonym w art. 48 Prawa budowlanego. Wdrażając w pierwszej kolejności postępowanie mające na celu legalizację stwierdzonej samowoli budowlanej, organ sprawdził czy zostały spełnione przesłanki określone w ust. 2 przywołanego przepisu, a stwierdzając, że sporny obiekt usytuowano na terenie, który według obowiązującego planu miejscowego nie jest przeznczony pod zabudowę, a jego wyłącznym przeznaczeniem zarówno podstawowym jak i dopuszczalnym jest zieleń nieurządzona, tereny rolnicze, łąki, pastwiska itp. zasadnie przesądził o niezgodności z planem miejscowym. Nadto, co wykazał organ powiatowy, obiekt narusza także przepisy techniczno- budowlane, dotyczące dopuszczalnej odległości ściany budynku od granicy nieruchomości, gdyż zlokalizowany został on w odległości ok. 0,5 do 0,83m od granicy, podczas gdy dopuszczalna odległości ściany pozbawionej otworów okiennych i drzwiowych wynosi 3m, a dopuszcza się lokowanie takiej ściany w odległości 1,5m od granicy bądź bezpośrednio przy granicy. W przedmiotowej sprawie sporny obiekt nie stoi ani w granicy nieruchomości, ani w odległości 1,5 od tej granicy, czyli narusza zapis ust. 2 § 12 warunków technicznych. Przesądza to więc o zaistnieniu przesłanki negatywnej do wdrożenia wobec tego obiektu trybu legalizacyjnego w oparciu o art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy nie podzielił też zarzutów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych, uznając, iż decyzja wydana została w prawidłowo ustalonym i udokumentowanym stanie faktycznym. W sytuacji braku możliwości wdrożenia postępowania legalizacyjnego koniecznym stało się wydanie nakazu rozbiórki w oparciu o art. 48 ust. 1 cytowanej ustawy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach złożył K. Z. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 1 oraz art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane a także § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, powtarzając argumentację wyrażoną w odwołaniu. W oparciu o postawione zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. W uzasadnieniu skargi skarżący ponownie odniósł się szczegółowo do każdego z zarzutów powtarzając co do zasady stanowisko wyrażone w odwołaniu. W jego ocenie brak było podstaw do zastosowani art. 28 ust. 1, co wynika z treści art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż w sprawie mamy do czynienia z trzema garażami i powinny być one traktowane oddzielnie. Błędnie także zastosowano art. 48 ust. 1 pkt 1, gdyż przedmiotowy teren znajduje się w obszarze objętym symbolami 67Z - zieleń nieurządzona oraz 17KDW - drogi klasy wewnętrznej i 43 MN - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna - budynki mieszkalne, garażowe, gospodarcze, zatem posadowienie obiektu, jakim jest garaż nie jest sprzeczne z postanowieniami planu miejscowego. Podobnie nie narusza przepisów techniczno- budowlanych, - tj. § 12 ust. 2 cytowanego rozporządzenia. . W odpowiedzi na skargę Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 30 stycznia 2019 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i zawartą w niej argumentację, wnosząc dodatkowo o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 20187 r., 1302 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. W wyniku przeprowadzonej kontroli Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest nieuzasadniona. Orzekające w sprawie organy przyjęły prawidłowo, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1202) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. Prawidłowo też oceniły, iż w sprawie nie może mieć zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 2 w myśl którego budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m² (...) pozwolenia na budowę nie wymaga. Nie można bowiem przyjąć za zasadną argumentacji strony skarżącej, iż przedmiotowy obiekt, jako mieszczący się w dyspozycji wymienionego powyżej przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2, został zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Ustalenia organów obu instancji jednoznacznie potwierdziły, iż na działce nr 2 usytuowany został budynek garażowy o konstrukcji blaszanej o wymiarach 8,92m x 5m. Zatem powierzchnia tego obiektu przekracza 35m², o której mówi przywołany powyżej przepis, a to przesądza o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. Sporny obiekt stanowi bowiem całość techniczno- budowlaną z wydzielonymi trzema stanowiskami garażowymi. Stanowiska te znajdują się jednak w jednym budynku stanowiącym konstrukcyjną całość. Sam fakt wydzielenia odrębnych stanowisk garażowych nie może zmienić faktu, że mamy do czynienia z jednym budynkiem, przy wyliczaniu powierzchni którego nie można postępować według sugestii skarżącego, tzn. mierzyć indywidualną powierzchnię poszczególnych stanowisk garażowych. Podzielić trzeba tutaj stanowisko organu odwoławczego, że zastosowana przez skarżącego wykładnia stanowi w istocie wykładnię rozszerzającą, co nie może znaleźć zastosowania do przepisów, które mają charakter wyjątków od ustalonej przepisami reguły, czyli zasady generalnej - wymagania pozwolenia na budowę. Nie może zatem być wątpliwości co do tego, że przedmiotowy budynek, jako obiekt przekraczający powierzchnię 35m², wymagał dla jego wzniesienia pozwolenia na budowę, a skoro takiego nie przedstawiono, to uznać należy, że został zbudowany w warunkach samowoli budowlanej. Prawidłowo zatem organy przeprowadziły postępowanie w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Aby jednak postępowanie legalizacyjne mogło zostać wdrożone, muszą zostać spełnione przesłanki wskazane w ust. 2 art. 48 cytowanej ustawy, tzn. obiekt musi być zgodny z obowiązującymi dla miejsca jego lokalizacji przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie może naruszać przepisów techniczno- budowlanych. Należy podzielić twierdzenia organów, iż przesłanki umożliwiające wdrożenie trybu legalizacyjnego w rozpatrywanej sprawie nie zostały spełnione. Po pierwsze - ustalenie organów, iż sporny obiekt usytuowano na terenie, który w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznczony pod zabudowę jest w pełni prawidłowe. Z akt sprawy, z dołączonych wyrysów i wypisów z planu przyjętego uchwałą [...] Rady Miasta w M. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M. w rejonie dzielnic C. i G. wynika, że działka nr 2 położona jest w terenie oznaczonym w planie symbolem 67Z, co oznacza zieleń nieurządzoną. Zarówno w podstawowym jak i dopuszczalnym przeznaczeniu są to zieleń nieurządzona, tereny rolnicze, łąki i pastwiska, a także utrzymanie istniejącej zieleni łęgowej. W dopuszczalnym przeznaczeniu przewidziano nadto tereny wód powierzchniowych śródlądowych, tereny zieleni izolacyjnej oraz infrastrukturę techniczną. Nie przewidziano więc w planie możliwości zabudowy tego terenu, a przedmiotowego garażu nie sposób zaliczyć do infrastruktury technicznej. Wbrew twierdzeniem skarżącego z załączonego do akt wyrysu z miejscowego planu jednoznacznie wynika, iż działka nr 2 położna jest jedynie w terenie oznaczonym symbolem 67Z. Wprawdzie przylega bezpośrednio do terenu oznaczonego K17KDW - tereny dróg wewnętrznych, a także sąsiaduje z terenem oznaczonym symbolem 43MN - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (budynki mieszkalne, garażowe, gospodarcze), ale położona jest wyłącznie w terenie przeznczonym pod zieleń nieurządzoną bez prawa zabudowy. Nie może w takich okolicznościach sprawy być jakichkolwiek wątpliwości, iż stwierdzona zabudowa pozostaje w sprzeczności z postanowieniami planu. Już tylko z tego powodu brak było podstaw do prowadzenia postępowania legalizacyjnego. Po drugie, prawdziwe jest także stwierdzenie organów, iż przedmiotowy obiekt narusza przepisy techniczno- budowlane zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie. Podnieść trzeba, że ogólną zasadę sytuowania obiektów na działce wskazuje § 12 ust. 1 tego rozporządzenia w myśl którego budynek należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy oraz 3m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Możliwość zbliżenia budynku do nieruchomości sąsiedniej na odległości mniejsze niż podane powyżej możliwe jest jedynie w oparciu o ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w związku z ust. 2 cytowanego rozporządzenia. Wówczas zgodnie z regulacją zawartą w ust. 2 dopuszcza się sytuowanie obiektu w odległości 1,5m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W niniejszym przypadku § 7 ust. 1 pkt. k omawianego planu miejscowego dopuszczono lokalizację budynków gospodarczych i garażowych bezpośrednio przy granicy działki. Zatem powyższy przepis warunków techniczno - budowlanych mógłby być zastosowany w sprawie w zakresie lokalizacji budynku bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią. Jednak z ustaleń orzekających organów wynika, że warunki wskazane w zapisie przywołanego § 12 ust. 2 nie zostały spełnione. Przedmiotowy garaż został bowiem posadowiony w odległości od ok 0,5m do ok. 0,8m od granicy z działką sąsiednią. Nie jest zatem usytuowany bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią. Nie został też spełniony drugi z warunków tego zapisu, a mianowicie garaż ten nie został usytuowany w odległości 1,5m od tej granicy. Podnieść trzeba, że wykładnia gramatyczna § 12 ust. 2 rozporządzenia mogłaby wskazywać na to, że odstępstwo od standardowych warunków sytuowania budynku na działce budowlanej polega na zlokalizowaniu budynku dokładnie w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy. Jednakże wykładnia prawa to wiele czynności zmierzających do ustalenia znaczenia i zakresu tekstu prawnego. Dokonanie interpretacji przepisu wyłącznie na płaszczyźnie językowej, bez sięgnięcia do innych dyrektyw interpretacyjnych, niejednokrotnie prowadzi do wniosków sprzecznych z intencjami prawodawcy. Wskazać więc trzeba, że pierwsze wydane na podstawie ustawy – Prawo budowlane rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1995 r. Nr 10, poz. 46 ze zm.) w § 12 ust. 6 dopuszczało sytuowanie budynku na działce budowlanej w odległości mniejszej niż 3m, lecz nie mniejszej niż 1,5m od tej granicy. Także obowiązujące rozporządzenie w brzmieniu pierwotnym przewidywało w § 12 ust. 7 możliwość usytuowania budynku na warunkach określonych w tym przepisie w odległości mniejszej niż 3m od granicy działki budowlanej, lecz nie mniejszej niż 1,5m. Obecne brzmienie ust. 6 stanowi zaś, iż odległość od granicy działki nie może być mniejsza niż 1,5m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy, a także balkonu, daszku nad wejściem, tarasu, schodów zewnętrznych (...). Wyjątkowo w ust. 7 zmniejszając odległość okapu do granicy działki sąsiedniej do 1m. Dokonanie interpretacji analizowanego przepisu wyłącznie przy zastosowaniu wykładni językowej nie odzwierciedla funkcji, jaką pełni to uregulowanie prawne oraz celu, z powodu którego prawodawca dopuszcza odstępstwo od standardowego warunku w zakresie sytuowania budynku na działce budowlanej. Zgodzić się trzeba, że ustalona w § 12 ust. 2 rozporządzenia odległość 1,5m od granicy sąsiedniej działki budowlanej nie może być rozumiana jako sztywna, lecz jako odległość minimalna stanowiąca gwarancję poszanowania interesu właściciela działki sąsiedniej (tak m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 496/09). Inaczej natomiast należy rozumieć budowę w granicy, która to zasada ma charakter sztywny i nie można wybudować obiektu, jak w przypadku niniejszym od 50 do 83cm od tej granicy. O ile zgodnie z ukształtowanym orzecznictwem odległość 1,5m od granicy sąsiedniej działki budowlanej jest traktowana nie jako sztywna, ale minimalna, uwzględniająca prawa osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego), o tyle druga wartość - budowa bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią - traktowana jest jako ścisła, stała i dosłowna. Samo użyte w § 12 ust. 2 rozporządzenia sformułowanie "dopuszcza się" świadczy o tym, że jest to rozwiązanie wyjątkowe, a przez to nie można przesłanek tam zawartych wykładać rozszerzająco. Nie można również twierdzić, że skoro dopuszczono sytuowanie obiektu w granicy, to tym bardziej dopuszczono do jego sytuowania w dalszej, dowolnej odległości - od 0 do 1,5m, gdyż byłoby to sprzeczne z treścią § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W konsekwencji powyższego należało uznać, że lokalizacja przedmiotowego garażu na wskazanej działce jest niezgodna zarówno z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -tj. zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jak i przepisami techniczno- budowalnymi - tj. cytowanym powyżej rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem. Stwierdzenie to powoduje, że postępowanie legalizacyjne nie mogło być wdrożone. Brak zgodności zabudowy z miejscowym planem i przepisami techniczno- budowlanymi obliguje organ do orzeczenia jego rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, co zasadnie uczyniły orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego. Podniesione w skardze zarzuty naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 8 czy art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego nie znajdują w sprawie usprawiedliwionych podstaw. Rozstrzygnięcie poprzedzone zostało wyczerpującym postępowaniem wyjaśniającym, a wydane w sprawie decyzje opatrzone zostały uzasadnieniami wyjaśniającymi stanowisko orzekających organów. Reasumując, stwierdzić należy, iż zapadłe w przedmiotowej sprawie decyzje organów administracji zostały wydane z pełnym zachowaniem zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przez organy nadzoru budowlanego stosownie do przewidzianej w ustawie procedury, przy jednoczesnym zebraniu i rozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego) oraz podjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 tego Kodeksu) . Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło