II SA/Gl 980/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.), po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz rozbiórki obiektu budowlanego na skutek wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej rozbiórki obiektu budowlanego, w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Decyzją z dnia [...] r., nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] r., nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, zabezpieczenia obiektu przed dostępem osób nieuprawnionych i przedłożenia odpowiednich dokumentów, jak również utrzymał w mocy decyzję powołanego organu pierwszej instancji z dnia [...] r., nr [...] (znak: [...]) nakazującą rozbiórkę nośnika reklamowego wybudowanego bez pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] w I. przy ul. [...]. Na powyższe rozstrzygnięcie "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca odniosła się do treści rozstrzygnięcia organu odwoławczego, wyjaśniając dlaczego w jej przekonaniu jest ono niezgodne z prawem, nieuzasadniając natomiast zawartego w niej wniosku o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Ani organ odwoławczy przy udzieleniu odpowiedzi na skargę, ani uczestnicy postępowania, pomimo przesłania odpisu przedmiotowego wniosku, nie wypowiedzieli się co do zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając przedmiotowy wniosek zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględnienie wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, co stanowi odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., jest zatem uwarunkowane uprzednim stwierdzeniem, że spełniona została któraś z określonych powyżej przesłanek. Zaznaczenia wymaga, iż wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności tylko częściowo oparty jest na zasadzie skargowości. Zasada ta obowiązuje bowiem jedynie w zakresie wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie wstrzymania zaskarżonego aktu lub czynności. Nie obejmuje natomiast swoim zakresem obowiązku "wykazania" (uprawdopodobnienia, udowodnienia) okoliczności stanowiących jego podstawę. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05 ([w:] OSS z 2005 r. nr 3, poz. 72) w razie złożenia wniosku o wstrzymanie rzeczą Sądu jest zbadać z urzędu, a więc i bez wniosków strony, okoliczności decydujące o wstrzymaniu, bądź odmowie wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Jednakże przyjdzie zauważyć, iż uprawdopodobnienie przez stronę skarżącą podstaw złożonego wniosku powinno być rozpatrywane w kategoriach podejmowania działań we własnym procesowym interesie (por. M. Bogusz, Glosa do przytoczonego wyżej postanowienia NSA, [w:] Gdańskie Studia Prawnicze. Przegląd orzecznictwa 2006 r., nr 1, poz. 1). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie spełniona została jedna z ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w części dotyczącej rozbiórki, a mianowicie prawdopodobieństw wystąpienia po stronie skarżącej niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Aczkolwiek Spółka nie wyartykułowała swych racji mających świadczyć o wystąpieniu przesłanki umożliwiającej wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, to jednak biorąc pod rozwagę treść i charakter nałożonego zaskarżonym aktem obowiązku oraz jego wykonanie, Sąd doszedł do przekonania, że realizacja obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji w części dotyczącej rozbiórki obiektu budowlanego przed rozpoznaniem skargi może rodzić niebezpieczeństwo spowodowania po stronie skarżącego znacznej szkody. Z podjęciem robót rozbiórkowych wiąże się niewątpliwie poniesienie kosztów. Podkreślić należy, iż wstrzymanie wykonania orzeczonej rozbiórki nie doprowadzi do powstania po stronie osób trzecich do skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., tym bardziej, że ani organ odwoławczy, ani też uczestnicy postępowania nie wyrazili sprzeciwu wobec zgłoszonego żądania. Natomiast brak jest podstaw do wydania przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w części dotyczącej wstrzymania robót budowlanych. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tj.: Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), roboty budowlane można rozpocząć i je prowadzić tylko na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wykonanie robót budowlanych objętych pozwoleniem budowlanym w toku postępowania sądowego czyni zaś zgłoszony wniosek bezprzedmiotowym. Jak wynika z akt sprawy przedmiotowy nośnik reklamowy został wybudowany we [...] r., a zatem prace budowlane zostały faktycznie zakończone. Dla oceny zasadności wniosku bez znaczenia pozostawał sformułowany w skardze zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Nie jest to bowiem ustawowa przesłanka, w oparciu o którą należało oceniać zasadność wniosku. Przyjdzie zauważyć bowiem, że te i inne okoliczności będą badane przez Sąd dopiero przy rozpoznawaniu skargi co do meritum, czego wyrazem będzie orzeczenie kończące postępowanie. Dlatego też powoływanie się na nie na etapie postępowania wpadkowego, jakim jest rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania, nie może być brane pod uwagę. W świetle wskazanych okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.