II SA/Ka 2449/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Asesor WSA Krzysztof Targoński Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2004 r. sprawy ze skargi Gminy B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym o d d a l a s k a r g ę Decyzją z dnia [...] r. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta B., nakazał Gminie B. doprowadzić stan techniczny elementów wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w B. do zgodności z obowiązującymi przepisami, m.in. poprzez usunięcie istniejących wykładzin dywanowych ( wraz z klejem ) i wykonanie w ich miejsce posadzki z materiałów, co do których istnieje pewność, że nie będą emitowały szkodliwych czynników. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...]. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu B. ( wyznaczony do prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanowieniem [...] WINB z dnia [...] r.). postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], działając w oparciu o przepisy art. 119, 121 § 2 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jednolity : Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.) nałożył na Gminę B. grzywnę w celu przymuszenia, w wysokości [...]. Organ nadzoru budowlanego wskazał, że Gmina B. nie wykonała ciążącego na niej obowiązku usunięcia wykładzin dywanowych wraz z klejem w budynku mieszkalnym położonym w B. przy ul. [...] i wykonania w ich miejsce posadzek z materiałów nie emitujących szkodliwych czynników. W zażaleniu na powyższe postanowienie Gmina B. wniosła o jego uchylenie oraz wstrzymanie wykonania tego postanowienia do czasu rozpoznania zażalenia. W uzasadnieniu podniesiono, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez niewłaściwą osobę, a ponadto tytuł ten posiada uchybienia w odniesieniu do art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem żalącej się, występujący w przedmiotowym postępowaniu w roli wierzyciela Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. nie wystąpił z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego ani też nie wystawił tytułu wykonawczego. Wobec tego, mając na uwadze treść art. 29 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zdaniem Gminy B. do egzekucji w ogóle nie powinno dojść. Ponadto w zażaleniu wskazano, że obowiązek usunięcia wykładziny i kleju z pomieszczeń w budynku przy ul. [...] w B. został już częściowo wykonany, gdyż wykładziny i klej zostały usunięte z dwóch lokali mieszkalnych. Co do pozostałych lokali wstrzymano się z wykonaniem wskazanego wyżej obowiązku z uwagi na fakt, iż ani wykładziny ani klej nie są emitentami par benzenu. Po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym z up. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż strona zobowiązana do wykonania określonych czynności decyzją ostateczną, nie wykonała nałożonego na nią obowiązku, co skutkować musiało wdrożeniem procedury egzekucyjnej. W ocenie organu II instancji w toku prowadzonego postępowania nie dostrzeżono uchybień, które przesądzałyby o tym, że postanowienie wydane w I instancji jest niezgodne z prawem. Na postanowienie to skargę złożyła Gmina B. Strona skarżąca wskazała, iż jej zdaniem rozstrzygnięcie organu odwoławczego narusza przepis art. 124 kpa w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i wydane zostało w postępowaniu toczącym się pomimo zarzutów wniesionych przez skarżącą na podstawie tytułu wykonawczego, który nie pochodzi od wierzyciela, oraz że nałożony na Gminę B. obowiązek został już w części wykonany. Uszczegóławiając kolejne zarzuty skarżąca podniosła, że pod rozstrzygnięciem organu odwoławczego podpisana jest osoba, która nie wykazała się pełnomocnictwem do wydania tego postanowienia ( ekspert nadzoru budowlanego ). Ponadto, strona skarżąca zakwestionowała, podobnie jak w zażaleniu, zasadność tytułu wykonawczego w oparciu o który prowadzony jest egzekucja. Podniesiono także, iż nałożony obowiązek został już częściowo wykonany, a w związku z tym " nałożony nakaz nie ma podstaw prawnych i faktycznych". Gmina powołała się również na okoliczność, że nałożenie grzywny w tak wysokiej kwocie naraża na szkodę interes publiczny, gdyż jej ewentualna wypłata nastąpi ze środków publicznych. W odpowiedzi na skargę organ, którego działanie zaskarżono wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ obszernie opisał chronologię postępowania, którego efektem było wydanie zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze przywołał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia oraz wyjaśnił, iż kwestionowane postanowienie zostało podpisane z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga nie jest uzasadniona. W pierwszym rzędzie wskazać przyjdzie, iż przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była ocena zgodności z prawem postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, podczas gdy argumentacja skarżącej ma na celu wykazanie przesłanek uzasadniających umorzenie postępowania egzekucyjnego. Tymczasem tego typu przesłanki stanowić mogły podstawy zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W tym zaś względzie wydane zostało odrębne postanowienie o nieuwzględnieniu zarzutów, które było przedmiotem kontroli Sądu w sprawie II SA/Ka 2450/02. Aczkolwiek ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.), nie wyklucza działań zobowiązanego w postaci łącznego skorzystania z prawa zarzutów oraz zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego o nałożeniu grzywny, to jednak jest oczywiste, iż rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego zapadają na odmiennych podstawach prawnych. Stąd podnoszona przez skarżącą kwestia , iż postępowanie egzekucyjne toczy się na podstawie tytułu wykonawczego, który nie pochodzi od wierzyciela, nie mogły stanowić podstawy uwzględnienia zażalenia na postanowienie organu I instancji o nałożeniu grzywny, skoro organ II instancji postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu B. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie nieuwzględnienia zarzutów. Dokonując kontroli postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził natomiast naruszenia przepisów art. 119 i nast. cyt. ustawy. Egzekucja w niniejszej sprawie dotyczyła bowiem obowiązku wykonania czynności, a nałożenie grzywny nastąpiło na osobę prawną w wysokości wynikającej z art. 121 § 2 i 4 tej ustawy. Dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienie nie ma też znaczenia fakt, iż uiszczenie grzywny nastąpi ze środków publicznych. Przepis art. 7 § 3 cyt. ustawy, wyklucza zaś stosowanie środka egzekucyjnego w sytuacji wykonania obowiązku w całości, co w niniejszej sprawie niewątpliwie nie miało miejsca, jako że skarżąca powołuje się jedynie na częściowe wykonanie decyzji. Nie budzi też wątpliwości fakt, iż nałożenie grzywny nastąpiło przez właściwy organ egzekucyjny wobec wyznaczenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu B. do prowadzenia postępowania egzekucyjnego na mocy postanowienia [...] WINB z dnia [...] r. Jak już wyjaśniono w motywach wyroku tut. Sądu z dnia 29 listopada 2004 r. sygn. akt II SA/Ka 2450/02, w takim stanie rzeczy wyznaczony organ egzekucyjny pełnił równocześnie funkcję wierzyciela w rozumieniu art. 5 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż przy odmiennym stanowisku zniweczone zostały skutki prawne instytucji wyłączenia organu administracji, skoro wierzyciel niebędący organem egzekucyjnym jest uprawniony, a w pewnych sytuacjach zobligowany do podejmowania czynności procesowych, wiążących dla organu egzekucyjnego ( np. wypowiedzi w sprawie zgłoszonych zarzutów w trybie postanowienia z art. 34 § 1 cyt. ustawy). Wreszcie, chybiony jest pogląd skarżącej, iż zachodziły podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia z powodu naruszenia art. 124 kpa w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zarówno z akt postępowania administracyjnego, jak i odpowiedzi na skargę wynika bowiem jednoznacznie, iż zaskarżone postanowienie pochodzi od właściwego organu odwoławczego, a mianowicie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i podpisane zostało przez osobę upoważnioną w trybie art. 268 a kpa. Nawet niezamieszczenie tego rodzaju informacji nie dyskwalifikuje aktu, jeżeli upoważnienie do działania w imieniu organu miało miejsce, o czym zdaniem Sądu, przesądza wprost treść art. 124 § 1 kpa. Aczkolwiek zgodzić się należy z zarzutem skargi o braku należytego uzasadnienia prawnego kwestionowanego postanowienia, czym naruszono wymogi z art. 124 § 2 kpa, jednakże uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro spór dotyczy jedynie prawidłowości zastosowania prawa. Z tych względów skarga nie mogła odnieść skutku i podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). su.