II SA/Ka 2544/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-06-08
Skład orzekający: Szczepan Prax, Tadeusz Michalik, Beata Kalaga - Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza Policji ze służby, oparta na prawomocnym orzeczeniu dyscyplinarnym o wydaleniu ze służby, może zostać utrzymana w mocy, jeśli orzeczenie dyscyplinarne zostało następnie uchylone przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza Policji ze służby, wydana na podstawie prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby, nie może się ostać, jeśli orzeczenie dyscyplinarne zostało następnie uchylone przez sąd administracyjny. W takiej sytuacji zachodzą podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego, a sprawa powinna zostać ponownie rozpatrzona przez organy administracji z uwzględnieniem nowego stanu prawnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza Policji ze służby, opartej na karze dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Funkcjonariusz wniósł odwołanie, kwestionując surowość kary i rygor natychmiastowej wykonalności. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez organ odwoławczy, funkcjonariusz złożył skargę do sądu administracyjnego, podnosząc naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego oraz niewspółmierność kary. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na późniejsze uchylenie orzeczenia dyscyplinarnego przez inny skład sądu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie: NSA Tadeusz Michalik Asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr) Protokolant: referent Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby funkcjonariusza Policji 1/ uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w C. z dnia [...] r. nr [...] L.dz. [...]; 2/ określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Rozkazem personalnym z dnia [...] r. nr [...], wydanym z upoważnienia Komendanta Powiatowego Policji w C., starszego aspiranta A. T. z dniem [...] r. zwolniono ze służby w Policji. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 41 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r., nr 7, poz. 58 z późn. zm.) W jego uzasadnieniu powołano się na okoliczność, iż Komendant Wojewódzki Policji w K. orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy wymierzoną A. T. w dniu [...] r. karę dyscyplinarną wydalenia ze służby w Policji. Przesłanką ukarania było spowodowanie kolizji drogowej w dniu [...] r. w C. i oddalenie się z miejsca zdarzenia drogowego oraz zjazd do rowu. Czynami tymi A. T. doprowadził do zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym określonego w art. 86 § 1 i 97 Kodeksu wykroczeń w związku z art. 25 pkt 1 i art. 44 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym. Zwolnienie ze służby nastąpiło w wyniku wykonania prawomocnego orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] o ukaraniu A. T. karą wydalenia ze służby. Wydanej decyzji (rozkazowi personalnemu) na podstawie art. 108 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego nadany został rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny wyrażający się szczególnym statusem i zadaniami Policji.
W złożonym w dniu [...] r. odwołaniu A. T. wniósł o uchylenie powyższej decyzji. Podniósł kwestię wymierzenia - w jego ocenie - zbyt surowej kary dyscyplinarnej za popełnione przewinienie oraz brak podstaw do nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Zaskarżoną decyzją Ś. Komendant Wojewódzki Policji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że odwoławcze postępowanie dyscyplinarne zostało zakończone, a orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] o ukaraniu A. T. karą wydalenia ze służby stało się ostateczne.
Zgodnie z § 36 ust. 1 pkt 6 powołanego rozporządzenia MSWiA z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz. U. z 1998 r. Nr 4, poz. 14) wykonanie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby polega na zwolnieniu policjanta ze służby w oparciu o art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji. W takim przypadku zwolnienie policjanta ze służby jest obligatoryjne. Zatem wobec wystąpienia tej obligatoryjnej przesłanki organ pierwszej instancji był uprawniony do zwolnienia policjanta ze służby.
Skarżący w dniu [...] r. złożył w Naczelnym Sądzie Administracyjnym skargę, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz złożył wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Podniósł, że zaskarżona decyzja została oparta na orzeczeniu wydanym z naruszeniem art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji i przepisów § 27 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów. Nadto brak jest w sprawie dostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez pominięcie dowodu z Karty Informacyjnej Izby Przyjęć z dnia [...] r. i zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] r. biegłego sądowego wraz z wynikami badań EEG co do stanu zdrowia i świadomości skarżącego bezpośrednio po zdarzeniu. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego i procesowego, a w szczególności art. 7 i 180 § 1 k.p.a. i art. 134 ustawy o Policji w związku z § 27 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów, gdyż wymierzona kara dyscyplinarna jest niewspółmierna do popełnionego czynu i stopnia zawinienia przez skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Komendanta Powiatowego Policji w C. z dnia [...] r. nr [...] L.dz. [...] zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonych decyzji w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, iż mimo, że skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm./, to jednak podlega rozpoznaniu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie: "ustawą p.p.s.a."/. Konsekwencja taka wynika z przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm./, który stanowi, że "sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi".
Podstawę prawną podjętych w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięć stanowił przepis art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 z późn. zm.). Zgodnie z jego brzmieniem policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Przepis ten nakłada na organ administracji właściwy do wydania decyzji, na podstawie art. 45 ustawy o Policji, obowiązek zwolnienia policjanta ze służby, w stosunku do którego zapadło prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu ze służby. Oznacza to, że właściwy organ służbowy Policji jest związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i nie może go nie wykonać. W dacie wydania zaskarżonej decyzji było to orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Jednakże zarzuty stawiane przez skarżącego wobec postępowania dyscyplinarnego zostały uwzględnione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który w wyroku z dnia 10 maja 2005 r. sygn. akt 4 II SA/Ka 1908/03 uchylił zaskarżone orzeczenia obu instancji uznające skarżącego za winnego popełnienia przewinień dyscyplinarnych i wymierzyły mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby w Policji.
Tak więc w rozpoznawanej sprawie zwolnienie skarżącego ze służby nastąpiło po zakończeniu postępowania dyscyplinarnego, które na dzień orzekania nie jest wiążące. Tym samym zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja pierwszoinstancyjna nie mogą się ostać w obrocie prawnym, bowiem zostały wydane w oparciu o inne decyzje, które następnie w skutek powołanego wyroku z dnia 10 maja 2005 r. sygn. akt 4 II SA/Ka 1908/03 zostały uchylone, jako naruszające prawo. Zatem w niniejszej sprawie istnieje materialnoprawna podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 8 Kodeksu postępowania administracyjnego i nie zachodzą okoliczności przewidziane w art. 146 § 1 lub § 2 K.p.a.
W tym stanie rzeczy Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania ustaleń faktycznych i rozstrzygania kwestii merytorycznych, dlatego w rozpatrywanej sprawie ponownie zająć winny stanowisko organy administracji i dokonać ustaleń istotnych dla jej wyniku, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego oraz zasadami postępowania administracyjnego.
W szczególności organ orzekający przeprowadzi ponownie postępowanie z uwzględnieniem rozstrzygnięć nowoprzeprowadzonego postępowania dyscyplinarnego oraz dowodów przedłożonych przez skarżącego, podda je wnikliwej ocenie w kontekście treści przepisu art. 41 ust. 1 i 2 oraz ust. 3b w związku z art. 132, art. 134 i 139 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji i wyda stosowną decyzję. Wskazania dla organu orzekającego, które winny być uwzględnione przy ponownym rozpatrzeniu sprawy wynikają wprost z przytoczonych rozważań.
Dlatego też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 152 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło