II SA/Ka 2968/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Asesor WSA Małgorzata Walentek, Protokolant Asystent sędziego Aleksandra Żmudzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi H.W. i Z.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...]r. Nr [...] i orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Decyzją z dnia [...]r. Prezydent Miasta S. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...]r. wydaną w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji p.n. "remont sieci rozdzielczej n.n. przy ulicy [...],[...],[...] i [...]" prowadzonego na żądanie Pana Z.W. ze względu na fakt, iż wnoszący nie był ( i nie jest obecnie ) stroną w postępowaniu administracyjnym w wymienionej wyżej sprawie. W podstawie prawnej decyzji przywołał art. 104, art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 39 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( t. jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ). W uzasadnieniu tej decyzji wyjaśnił, że Z.W. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...]r., uzasadniając to "rażącym pogwałceniem przepisów postępowania administracyjnego". Podkreślił, że wniosek ten nie został uwzględniony, gdyż Z. W. nie będąc właścicielem, współwłaścicielem lub wieczystym użytkownikiem przedmiotowej nieruchomości, nie mógł być stroną postępowania. W odwołaniu od tej decyzji Państwo H. i Z. W. wnieśli o jej uchylenie zarzucając jej niezgodność z prawem. Podnieśli, że twierdzenie organu pierwszej instancji jest fałszywe i wynika z nieaktualnego stanu ewidencji gruntów. Dodali, że nie mogą ponosić odpowiedzialności za taki stan rzeczy, wielokrotnie zgłaszali bowiem, że w miejsce umieszczonych w ewidencji A. i C. M., powinni być wpisani oni, jako następcy prawni. Powołali się także na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który, ich zdaniem, wskazywał, jak mają postępować organy administracyjne, w tym także Prezydent Miasta S. Niestety dopiero po półtora roku Prezydent wydał ponowną decyzję i to decyzję odmawiającą wznowienie postępowania. Podkreślili, że takie działanie narusza przepisy postępowania administracyjnego, dotyczące terminów postępowania oraz lekceważy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego. Dodając, że decyzja naruszająca podstawowe zasady prawa administracyjnego, a także "zasady zwykłej ludzkiej uczciwości" nie powinna uczestniczyć w obrocie, wnieśli o jej uchylenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. powołując się na art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchyliło uzasadnienie zaskarżonej decyzji a w pozostałej części utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniosło, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie tylko w części dotyczącej uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Dlatego też, tylko tę część zaskarżonej decyzji należało uchylić, a to dlatego, że okoliczność mająca świadczyć o braku przymiotu strony i podnoszona w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji nie ma podstawy prawnej, tym bardziej, iż w toku długotrwałego postępowania przymiot strony wnioskodawcy nie był kwestionowany. W pozostałej części Kolegium uznało odwołanie za nieuzasadnione. Podkreśliło, że w oparciu o zebrany materiał dowodowy w sprawie należało stwierdzić, iż wnioskodawca nie zachował terminu określonego w art. 148 § 2 kpa, składając wniosek o wznowienie postępowania blisko rok po zakończeniu przedmiotowej inwestycji. Zdaniem Kolegium, w związku z zamierzoną inwestycją organ pierwszej instancji na mocy art. 49 kpa poprzez obwieszczenie w gazecie lokalnej oraz w "Gazecie [...]" z [...]r. podał do publicznej wiadomości fakt przystąpienia do realizacji przedmiotowej inwestycji. W taki sam sposób została podana informacja o udzieleniu pozwolenia na przystąpienie do robót budowlanych. W ogłoszeniach tych strony zostały pouczone o prawie i terminie zgłaszania wniosków dotyczących inwestycji. Państwo W. zgłosili swoje zastrzeżenia pismem z dnia [...]r., a następnie osobiście interweniowali i prowadzili długotrwałą korespondencję z Urzędem Miejskim w S., inwestorem, a także i Prokuraturą Rejonową w S. Zdaniem Kolegium, na podstawie tej korespondencji oraz całego toczącego się w latach [...] postępowania, nie sposób dać wiary twierdzeniom skarżących, iż o decyzji z dnia [...]r. dowiedzieli się dopiero z wyroku Sądu Rejonowego w S., otrzymanego w dniu [...]r. Zdaniem Kolegium, informację taką skarżący uzyskali z dniem [...]r., a zareagowali na nią dopiero w dniu [...]r., po dacie drugiego ogłoszenia. Nie sposób przyjąć, że skarżący bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu i w efekcie aż do dnia [...]r. nie wiedzieli o decyzji w sprawie lokalizacji. W ocenie Kolegium oświadczenia skarżących w przedmiocie daty uzyskania wiadomości o podjęciu decyzji nie są wiarygodne. Skarżący nie udowodnili prawdziwości swojego oświadczenia, któremu przeczą przytoczone powyżej fakty. Dodatkowo podniesiono, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że skarżący bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji nr [...] z dnia [...]r., a więc w sprawie nie występują konieczne przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, zaś wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w tej sytuacji stanowiłoby rażące naruszenie prawa bowiem godziłoby w zasadę ogólnej trwałości decyzji administracyjnych zawartej w art. 16 § 1 kpa. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Państwo H. i Z. W. wnieśli o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. W uzasadnieniu podnieśli, że twierdzenie Kolegium, jakoby z racji obfitej i długotrwałej korespondencji z Urzędem Miasta dowiedzieli się wcześniej o istnieniu decyzji Prezydenta Miasta nr [...], nie jest poparte przedstawieniem żadnego dowodu, z którego wynikałoby, iż faktycznie decyzja ta została skarżącym doręczona. Twierdzą oni natomiast, iż żadna decyzja nie została im doręczona, nie mieli nawet możliwości zapoznania się z treścią decyzji. Przedmiotowa decyzja została dopiero wymieniona w wyroku Sądu Rejonowego w S., który został stronom doręczony w dniu [...]r. i w tym też dniu skarżący dowiedzieli się o istnieniu przedmiotowej decyzji. Podkreślają, że niniejsza sprawa była przedmiotem postępowania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym a wydany wyrok z dnia 22 listopada 2000 r. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i decyzję Prezydenta Miasta S., jednakże podjęte obecnie decyzje nie wypełniają wymogów z art. 107 § 3 kpa. Zdaniem skarżących nieobiektywna ocena stanu faktycznego przez Samorządowe Kolegium, zmusza do wniesienia ponownej skargi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymało swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga została wniesiona w okresie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Stosownie do art. 97 § 1 wymienionej ustawy sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem nie do odparcia jest stawiany zarzut naruszenia prawa. Na wstępie należy podnieść, że postępowanie w rozpatrywanej sprawie toczyło się z wniosku Z.W. złożonego w dniu [...]r. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Kierownika Wydziału Architektury i Nadzoru Urbanistyczno – Budowlanego Urzędu Miasta w S. nr [...] z dnia [...]r. w sprawie lokalizacji inwestycji. Wydana uprzednio w tej sprawie decyzja organu odwoławczego – Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., wskutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach z siedzibą w Gliwicach w dniu 22 listopada 2000 r. ( Sygn. akt II SA/Ka 2352/98 ) została uchylona a zatem niniejsze postępowanie toczyło się po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w tej sprawie organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. W motywach wymienionego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, jakie uchybienia postępowania przed organami administracyjnymi spowodowały uchylenie decyzji i jednocześnie dodał co powinno być przedmiotem nowego postępowania w celu wyjaśnienia wszelkich okoliczności i wątpliwości. Pomimo tych zaleceń, w ocenie składu orzekającego, sprawa nie kwalifikuje się do merytorycznego rozstrzygnięcia. Zgodnie z zapisem art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji. Wydanie zaś decyzji odmawiającej wznowienia postępowania możliwe jest wtedy, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych oraz gdy strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 kpa, a nie ma podstaw do jego przywrócenia. A zatem dlatego dla niniejszego postępowania istotne było ustalenie w jakiej dacie strony dowiedziały się o przedmiotowej decyzji ustalającej lokalizację prowadzonej inwestycji. Stosownie bowiem do treści art. 148 § 2 Kodeksu termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa czyli w przypadku, kiedy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Z przedłożonych akt administracyjnych, jak również z podjętych w sprawie rozstrzygnięć, nadal nie wiadomo, czy strony wiedziały o wydaniu decyzji nr [...] z dnia [...]r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji – brak jest dowodu doręczenia stronom tej decyzji. Podnoszone przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumenty, nie wyjaśniają sprawy. Bowiem fakt ogłoszenia w prasie lokalnej o przystąpieniu do realizacji przedmiotowej inwestycji, nie może być jednoznaczny z wiedzą o wydaniu w sprawie przedmiotowej decyzji. Także obszerna korespondencja stron z organem pierwszej instancji czy spisane w trakcie dalszego postępowania protokoły administracyjne nie dają jednoznacznego dowodu na fakt zapoznania się stron z tą decyzją. Nie zostało zatem w trakcie prowadzonego postępowania udowodnione, że twierdzenia stron, iż dowiedziały się o przedmiotowej decyzji dopiero z wyroku Sądu Rejonowego w S. doręczonego w dniu [...]r. nie polegają na prawdzie. Zatem należy stwierdzić, że doszło do naruszenia art. 107 § 3 kpa w związku z art. 149 § 3 kpa. Na marginesie należy zauważyć, że zaskarżona decyzja dotknięta jest jeszcze inną wadą. Rodzaje rozstrzygnięć, które może wydać organ odwoławczy wymienione są w art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wśród nich nie ma rozstrzygnięcia, które zapadło w omawianej sprawie, mianowicie uchylenie uzasadnienia kontrolowanej decyzji. Na marginesie można zauważyć, że także decyzja organu pierwszej instancji wyrażająca błędny pogląd, po długotrwałym postępowaniu, że skarżący nie jest stroną postępowania, dotknięta jest wadą. Zatem przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający powinien zbadać, czy skarżący Państwo W., wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...]r. Nr [...], złożyli w terminie określonym w art. 148 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego i w zależności od wyników podjąć stosowne rozstrzygnięcie. Przy ewentualnym wznowieniu postępowania organ orzekający rozpatrzy sprawę przy uwzględnieniu art. 146 i art. 151 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. su.