II SA/Ka 3193/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-09-08
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Wiesław Morys, Beata Kalaga-Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozwiązanie umowy o pracę z powodu upływu czasu, na który została zawarta, może być uznane za rozwiązanie z przyczyn leżących po stronie pracodawcy w związku z jego niewypłacalnością, co jest warunkiem przyznania świadczenia przedemerytalnego?Ratio decidendi
Rozwiązanie umowy o pracę z powodu upływu czasu, na który została zawarta (art. 30 § 1 pkt 4 Kodeksu pracy), nie jest równoznaczne z rozwiązaniem z przyczyn leżących po stronie pracodawcy w związku z jego niewypłacalnością, zgodnie z art. 37k ust. 1 pkt 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W związku z tym, skarżący nie spełnił przesłanek do przyznania świadczenia przedemerytalnego.Stan faktyczny
Skarżący T. P. domagał się przyznania świadczenia przedemerytalnego. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że stosunek pracy został rozwiązany z powodu upływu czasu, na który została zawarta umowa, a nie z przyczyn leżących po stronie pracodawcy lub w związku z jego niewypłacalnością. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący w skardze do sądu administracyjnego argumentował, że rozwiązał umowę z przyczyn leżących po stronie pracodawcy w związku z jego niewypłacalnością.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędzia NSA Wiesław Morys Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Protokolant: st. sekret. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2005 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta J., przez Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w J., na podstawie art. 6 pkt 6 i art. 37k ust. 1 oraz art. 37l ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz. 514) odmówiono przyznania T. P. prawa do świadczenia przedemerytalnego z dniem [...] r.
Organ administracyjny ustalił, iż strona zarejestrowała się w dniu [...] r., jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Następnie w dniu [...]r. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego i prawomocny wyrok zaoczny Sądu Rejonowego – Sądu Pracy w J. z dnia [...] r. sygn. akt [...] zobowiązujący ostatniego pracodawcę strony do wydania na jej rzecz świadectwa pracy za okres [...] lat pracy na czas określony tj. od [...] r. do dnia [...] r., zgodnie z umową o pracę z dnia [...] r. W oparciu o ten wyrok, powyższy okres zatrudnienia został uznany przez organ administracyjny za świadectwo pracy i zaliczony do okresu 365 dni okresu zatrudnienia wymaganego do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a stronie przyznano prawo do zasiłku dla bezrobotnych w wysokości [...] %.
Z uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej wynika, iż w dacie rejestracji strona nie spełniała warunków do przyznania świadczenia przedemerytalnego określonych w art. 37 k ust. 1 pkt 2 oraz pkt 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu, bowiem stosunek pracy z jej ostatnim pracodawcą został rozwiązany z powodu upływu czasu, na który została zawarta umowa o pracę, a nie z przyczyn dotyczących zakładu pracy bądź w związku z niewypłacalnością pracodawcy.
W odwołaniu T. P. stwierdził, że wydana decyzja jest dla niego krzywdząca i wniósł o jej uchylenie. Podniósł, iż sam rozwiązał umowę o pracę z ostatnim pracodawcą w związku z jego niewypłacalnością.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda Ś., po rozpatrzeniu odwołania strony, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podzielając przedstawione w niej ustalenia i wnioski.
W skardze złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. Swoje stanowisko argumentował rozwiązaniem umowy o pracę z ostatnim pracodawcą w trybie art. 55 § 1ı Kodeksu pracy z przyczyn leżących wyłącznie po stronie zakładu pracy w związku z jego niewypłacalnością.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, które uzupełnił pismem z dnia [...] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna, bowiem rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji nie narusza przepisów prawa.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonych decyzji w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, iż mimo, że skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm./, to jednak podlega rozpoznaniu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie: " ustawą p.p.s.a."/. Konsekwencja taka wynika z przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm./, który stanowi, że "sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi".
Na wstępie należy stwierdzić, iż stosownie do art. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem jej rozstrzygnięć. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika natomiast, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w przypadku, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto na mocy art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.
Przeprowadzona w powyższym zakresie kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, iż organ odwoławczy przy rozpatrzeniu sprawy nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w stopniu mającym wpływ na jej wynik. Podjęte rozstrzygnięcie zostało bowiem wydane w oparciu o dostarczony przez skarżącego materiał dowodowy, po wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i dokonaniu poprawnych rozważań prawnych zawartych w jego uzasadnieniu.
Przedmiotowa sprawa o świadczenie przedemerytalne rozpatrywana była w oparciu o art. 37k ust. 1 oraz art. 37l ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r., nr 58, poz. 514, zwanej dalej w skrócie: "ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu").
Stosownie do treści art. 37l ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do jego nabycia w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy, dlatego sytuację skarżącego należało ocenić na gruncie przepisów obowiązujących na dzień rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w J., czyli w dniu [...] r. Trafnie zatem organy orzekające w sprawie przyjęły, iż skarżący na ten dzień miał [...] lat życia, a po uwzględnieniu zatrudnienia u ostatniego pracodawcy udokumentował okres uprawniający do emerytury w wysokości [...] lat [...] miesięcy i [...] dni.
Zgodnie z ówczesnym brzmieniem art. 37 k ust. 1 pkt 2 i pkt 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu świadczenie przedemerytalne przysługiwało między innymi osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli :
- do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn (pkt 2 art. 37 k ust. 1) lub
- do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (Dz. U. z 1994 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 87, poz. 435, z 1996 r. Nr 5, poz. 34, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 i Nr 123, poz. 776, z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 137, poz. 887 oraz z 2000 r. Nr 48, poz. 550) - (pkt 4 art. 37 k ust. 1).
Powyższe warunki nie zostały spełnione przez skarżącego, bowiem:
- rozwiązanie stosunku pracy z ostatnim pracodawcą nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, ale z powodu upływu czasu, na który została zawarta umowa o pracę, czyli w trybie art. 30 § 1 pkt 4 Kodeksu pracy (art. 37k ust. 1 pkt 2);
- do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, czyli do dnia [...] r. skarżący nie posiadał okresu uprawniającego do emerytury wynoszącego 39 lat, ale miał tylko [...] lat [...] miesięcy i [...] dni (art. 37k ust. 1 pkt 4);
- nie uzyskał prawomocnego orzeczenia sądowego o ogłoszeniu upadłości ostatniego pracodawcy, stosownie do art. 3 ust. 2a powołanej powyżej ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (art. 37k ust. 1 pkt 4).
Wynika to bezspornie z dokumentacji zgromadzonej w rozpatrywanej sprawie i ustaleń dokonanych przez organy administracyjne obu instancji.
Podnieść należy, że skarżący błędnie wiąże prawo do świadczenia przedemerytalnego z tym, iż jego zdaniem rozwiązanie umowy o pracę z ostatnim pracodawcą nastąpiło bez wypowiedzenia z przyczyn leżących wyłącznie po stronie zakładu pracy w związku z jego niewypłacalnością, czyli w trybie art. 55 § 1ı Kodeksu pracy.
W szczególności należy podkreślić, iż rozwiązanie umowy o pracę z przyczyn określonych w art. 55 § 1 i § 1ı Kodeksu pracy pociąga za sobą takie skutki, jakie przepisy prawa wiążą z rozwiązaniem umowy przez pracodawcę za wypowiedzeniem, a więc nie spełnia wymogów powołanej wcześniej ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy i tym samym przesłanki określonej w art. 37k ust. 1 pkt 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięć w tej sprawie (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.).
Reasumując, podjęte w sprawie rozstrzygnięcie pomimo subiektywnych odczuć skarżącego należy uznać za prawidłowe.
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić, co orzeczono w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło