II SA/Ka 428/02
WyrokWSA w Gliwicach2004-04-16
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Łucja Franiczek, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanego zadaszenia tarasu może zostać wydana bez należytego ustalenia kręgu wszystkich współwłaścicieli i współinwestorów jako stron postępowania?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wykonanego bez wymaganego pozwolenia, nie może zostać wydana bez należytego ustalenia i wezwania do udziału w postępowaniu wszystkich inwestorów, właścicieli lub zarządców obiektu, zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego w związku z art. 28 Kpa. Pominięcie którejkolwiek z tych osób jako strony postępowania stanowi naruszenie przepisów, które skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę zadaszenia tarasu wykonanego samowolnie przez R. G. bez wymaganego pozwolenia na budowę, powołując się na art. 48 Prawa budowlanego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, odrzucając argumentację skarżącego o traktowaniu zadaszenia jako altany ogrodowej. Skarżący zarzucili pominięcie w postępowaniu współwłaścicielki A. G. oraz innych współwłaścicieli nieruchomości, a także nierzetelność postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
0Sygn.akt II SA/Ka 428/02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 kwietnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie: NSA Łucja Franiczek Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: sekretarz Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2004 roku, sprawy ze skargi A.G. i R. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] roku Nr [...] i orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Na wniosek J. W. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nieprawidłowości w wykonaniu zadaszenia nad tarasem w mieszkaniu R. G. w R. przy ul. [...]. W trakcie tego postępowania organ nadzoru budowlanego ustalił, że przedmiotowe zadaszenie wykonane zostało samowolnie przez R. G. w roku [...] (vide: protokół oględzin z dnia [...] roku).
W tym stanie rzeczy organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] roku Nr [...] zobowiązał R. G. do rozbiórki zadaszenia tarasu. Jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.), stwierdzając w uzasadnieniu, że taras jest częścią użytkową budynku, a co za tym idzie wykonanie zadaszenia tarasu należy traktować jako przebudowę części budynku. Takie z kolei roboty wymagają uzyskania pozwolenia na budowę na zasadzie art. 28 Prawa budowlanego. Wobec faktu, że inwestor nie dopełnił tego obowiązku organ orzekł o rozbiórce zadaszenia, jako wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W odwołaniu o tej decyzji R. G. nie kwestionując wykonania zadaszenia, twierdził, że taras, nad którym zostało ono wykonane pełni rolę "altany ogrodowej", co jego zdaniem nie rodziło obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Dla poparcia swojego twierdzenia w tym zakresie powołał przepis art. 29 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego.
Rozpatrując odwołanie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] roku decyzję, na mocy której utrzymał w mocy decyzję
Sygn.akt II SA/Ka 428/02
organu pierwszej instancji. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącego, co do zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego stwierdził, że wykonanie przedmiotowych robót nie podlega wyłączeniu na mocy tego przepisu, albowiem przepis ten dotyczy budowy altan i obiektów gospodarczych na terenach pracowniczych ogrodów działkowych. Podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji, że zadaszenie wykonane zostało bez wymaganego pozwolenia na budowę, co skutkuje zasadnością zastosowania przez organy nadzoru budowlanego sankcji określonej w art. 48 Prawa budowlanego.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję organu drugiej instancji wnieśli A. G. i R. G. Zarzucili w pierwszej kolejności pominięcie skarżącej A. G. w postępowaniu administracyjnym, a ponadto powierzchowność i nierzetelność postępowania. Wskazali, że oboje są współwłaścicielami nieruchomości i mieszkania nr [...] w R. przy ul. [...], a ponadto, że współwłaścicielami nieruchomości są również małżonkowie O. oraz małżonkowie W. Podnieśli także, że wykonane zadaszenie zastąpiło stary oszklony balkon zniszczony w czasie powodzi i pełni tę samą funkcję, co czyni ich zdaniem wątpliwym wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że zarzut nie uczestniczenia A. G. jest spóźniony, albowiem w trakcie postępowania R. G. występował samodzielnie jako inwestor i jedyny właściciel mieszkania. Za chybiony natomiast uznał zarzut dotyczący nie uczestniczenia w postępowaniu właścicieli pozostałych lokali mieszkalnych, jako że zdaniem organu, nie byli oni zainteresowani w sprawie.
Sygn.akt II SA/Ka 428/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć jedynie w części Sąd podziela przedstawione w niej argumenty.
Zgodnie z przepisem art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Interes prawny w rozumieniu powołanego przepisu musi być rozumiany jako interes materialnoprawny, a więc ewentualne naruszenie tego interesu winno mieć poparcie w konkretnym przepisie prawa materialnego.
W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną do wydania decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania. Zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego adresatem decyzji, o której mowa w art. 48 tego prawa (decyzji nakazującej rozbiórkę) mogą być inwestor, właściciel lub zarządca obiektu. W sytuacji, w której występuje więcej podmiotów w charakterze inwestora, właściciela lub zarządcy, wszyscy oni powinni być uczestnikami postępowania zmierzającego do wydania decyzji w trybie art. 48 Prawa budowlanego.
Obowiązkiem organu pierwszej instancji, a skoro ten tego nie uczynił, to również organu drugiej instancji, było ustalenie kręgu tych osób i to nie tylko z uwagi na treść art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, ale także na konieczność prawidłowego określenia adresatów decyzji. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje podnoszona przez organ drugiej instancji okoliczność, że to sam skarżący R. G. wskazywał na siebie, jako inwestora i właściciela. To nie strona lecz organ administracyjny ma obowiązek ustalić, czy występujące w postępowaniu administracyjnym osoby wyczerpują krąg osób, o których mowa w art. 28 Kpa.
Sygn.akt II SA/Ka 428/02
Wskazać należy, że ustalenie powyższych okoliczności w niniejszej sprawie, w istocie sprowadzało się do uzyskania odpowiednich informacji w Wydziale Ksiąg Wieczystych względnie w Urzędzie Miasta. Organ pierwszej instancji dokonał zresztą takich ustaleń (vide: pismo PINB w R. z dnia [...] roku), jednak dokonane zostały one dopiero po wniesieniu skargi do NSA, zaś organ odwoławczy nie wykorzystał tych ustaleń w odpowiedzi na skargę.
Sąd natomiast nie podziela zarzutu skarżących w tej części, w której odnosi się on do pominięcia w postępowaniu pozostałych właścicieli lokali mieszkalnych położonych w tym samym budynku. W sytuacji bowiem, w której lokale zostały wyodrębnione i stanowią odrębny przedmiot własności wystarczającym jest do spełnienia przesłanek z art. 28 Kpa uczestnictwo współwłaścicieli danego lokalu i lokalu sąsiadującego (w tym przypadku małż. W.), przy czym pominięcie K. W. pomimo, iż stanowiło również naruszenie reguł postępowania administracyjnego, nie miało istotnego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 52 ustawy Prawo budowlane.
Mając powyższe na uwadze Sąd uwzględnił skargę na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) w związku z art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji dopełni obowiązku należytego zbadania, czy i w jakim zakresie oboje skarżący mają interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa, uwzględniając powyższe ustalenia Sądu. Zbada również, czy skarżąca A. G. występować winna w postępowaniu
Sygn.akt II SA/Ka 428/02
wyłącznie jako współwłaściciel lokalu, czy też jako współinwestor, co będzie miało bezpośredni wpływ na krąg adresatów decyzji.
W przedmiocie wykonalności zaskarżonego postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania Sąd nie orzekł, a to wobec faktu, iż reprezentujący skarżących pełnomocnik – radca prawny nie zgłosił w tym zakresie stosownego wniosku, co skutkować musiało utratą uprawnienia do żądania zwrotu kosztów na zasadzie art. 210 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło