II SAB/Gl 233/24

WyrokWSA w Gliwicach2025-04-15

Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w przedmiocie udostępnienia stronie skarżącej akt sprawy dotyczących zezwolenia na wydobywanie odpadów, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w przedmiocie udostępnienia stronie skarżącej akt sprawy dotyczących zezwolenia na wydobywanie odpadów, co miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku strony w terminie 14 dni, wymierzył organowi grzywnę oraz zasądził od organu na rzecz strony zwrot kosztów postępowania, oddalając w pozostałym zakresie żądanie przyznania sumy pieniężnej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, E. sp. z o.o., wniosła skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Marszałka Województwa Śląskiego w sprawie zezwolenia na wydobywanie odpadów. Pełnomocnik strony wniósł o umożliwienie zapoznania się z aktami sprawy, na co organ wezwał do wyjaśnienia interesu prawnego. Strona skarżąca złożyła ponaglenie i skargę, wskazując na brak reakcji organu. Organ w odpowiedzi na skargę argumentował, że strona nie wykazała interesu prawnego i nie zawnioskowała o dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność i przewlekłość postępowania z rażącym naruszeniem prawa.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Marszałek Województwa Śląskiego dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa. 2. Zobowiązano Marszałka Województwa Śląskiego do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej o zapoznanie się z aktami sprawy w terminie 14 dni od daty zwrotu akt. 3. Wymierzono Marszałkowi Województwa Śląskiego grzywnę w wysokości 500 zł. 4. Oddalono skargę w pozostałym zakresie. 5. Zasądzono od Marszałka Województwa Śląskiego na rzecz strony skarżącej 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w D. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Marszałka Województwa Śląskiego w przedmiocie zezwolenia na wydobywanie odpadów 1. stwierdza, że Marszałek Województwa Śląskiego dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, które miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 2. zobowiązuje Marszałka Województwa Śląskiego do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej o zapoznanie się z aktami sprawy dotyczącymi zezwolenia udzielonego K. M. prowadzącemu działalność gospodarczą p.n. F.H.K [...] na wydobywanie odpadów w P. przy ul. [...] - w terminie 14 dni od daty zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem, 3. wymierza Marszałkowi Województwa Śląskiego grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych, 4. oddala skargę w pozostałym zakresie, 5. zasądza od Marszałka Województwa Śląskiego na rzecz strony skarżącej 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 26 marca 2024 r. zawodowy pełnomocnik E. Sp. z o. o. z siedzibą w D. (dalej: "strona skarżąca"), będącej użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], składającej się z działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], obręb [...], dla której Sąd Rejonowy w T. prowadzi księgę wieczystą nr [...], zgłosił swój udział w sprawie prowadzonej przez Marszałka Województwa Śląskiego (dalej jako: "organ" lub "Marszałek") w przedmiocie udzielenia K.M., prowadzącemu działalność gospodarczą pn. "F.H.U. [...]" z siedzibą w miejscowości R., zezwolenia na wydobywanie odpadów ze zwałowiska odpadów, zlokalizowanego w P. przy ul. [...], na działkach nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]. Pismem z dnia 29 marca 2024 r., pełnomocnik strony skarżącej wniósł o umożliwienie zapoznania się z aktami powyższej sprawy i wskazanie, czy taka czynność mogłaby nastąpić w dniu 5 kwietnia 2024 r. o godz. 8:00. W przypadku negatywnego rozpoznania wniosku, pełnomocnik strony skarżącej wniósł o wydanie postanowienia w trybie art. 74 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a."). Pismem z dnia 22 kwietnia 2024 r. organ wezwał pełnomocnika strony skarżącej, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, o wyjaśnienie na podstawie jakiej normy prawnej wywodzi swój interes prawny we wskazanym postępowaniu. Pełnomocnik strony skarżącej odebrał powyższe wezwanie w dniu 24 kwietnia 2024 r. i pismem z dnia 28 czerwca 2024 r. wskazał na art. 28 k.p.a., bowiem posiada status użytkownika wieczystego nieruchomości zlokalizowanej w P. przy ul. [...], na działkach nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], co do której ono toczy się. Strona skarżąca pismem z dnia 18 listopada 2024 r. złożyła ponaglenie w trybie art. 37 k.p.a., a także pismem z dnia 19 listopada 2024 r. wniosła skargę na bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania dotyczącego udzielenia zezwolenia na wydobywanie odpadów, jak również o zasądzenia kosztów postępowania oraz sumy pieniężnej na rzecz strony skarżącej w kwocie 2.000 zł, na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu zaakcentowała, że pismem z dnia 29 marca 2024 r. wniosła o dopuszczenie do zapoznania się z aktami przedmiotowej sprawy. Stwierdziła, że do dnia 22 kwietnia 2024 r. organ nie zareagował w żaden sposób na wniosek, w szczególności nie wydał postanowienia na podstawie art. 74 § 2 k.p.a. W dalszej części uzasadnienia przywołała orzeczenia sądów administracyjnych na poparcie przedstawionych zarzutów i wniosków oraz wskazała, że swój interes prawny do udziału w sprawie wywodzi z prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 378/22, oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. akt III OSK 1879/22. Pismem z dnia 17 grudnia 2024 r. organ złożył odpowiedź na skargę i wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odniósł się do stanu faktycznego sprawy. Następnie zwrócił uwagę, że pełnomocnik strony skarżącej nie wyraził woli zapoznania się z dokumentacją w sprawie ani też nie zawnioskował o dopuszczenie w charakterze strony do postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia zgody na wydobywanie odpadów ze zwałowiska. W związku z powyższym organ nie informował pełnomocnika strony skarżącej o czynnościach dokonywanych w ramach tego postępowania. Organ nie wydał również postanowienia na podstawie art. 74 § 2 k.p.a. w związku z dostarczeniem pełnomocnikowi strony skarżącej wezwania na podstawie art. 50 k.p.a., na które odpowiedziała po wyznaczonym przez organ 14-dniowym terminie. W konsekwencji, zdaniem organu nie doszło do powstania stanu bezczynności i przewlekłego powadzenia postępowania. Powołując się na art. 35 k.p.a. podkreślił, że przy rozpatrywaniu wniosku strony skarżącej zobligowany był do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia czy posiada przymiot strony, w rozumieniu art. 28 k.p.a., w postępowaniu dotyczącym udostępnienia akt sprawy, w przedmiocie udzielenia zgody na wydobywanie odpadów. Nie mógł wobec tego załatwić sprawy niezwłocznie. Był tym samym związany terminem załatwienia sprawy, wynikającym z art. 35 § 3 k.p.a. Odnosząc się do rozumienia pojęć bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania, w tym również z rażącym naruszeniem prawa, stwierdził, że nie uchybił terminowi załatwienia sprawy. Z kolei, w kwestii wniosku strony skarżącej o zasądzenie sumy pieniężnej zaznaczył, że w uzasadnieniu skargi nie wskazano powodów, dla których strona skarżąca domaga się przyznania sumy pieniężnej, pomijając całkowicie wyjaśnienie, jaki to uszczerbek po jej stronie wystąpił w związku z rzekomą bezczynnością. W toku postępowania strona skarżąca, przy pismach z dnia 8 stycznia 2025 r. oraz z dnia 17 stycznia 2025 r., przedłożyła decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 11 grudnia 2024 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji organu dotyczącej udzielenia B.G. zgody na wydobywanie odpadów ze zwałowiska zlokalizowanego w P. przy ul. [...] na działkach nr [...], nr [...], nr [...], nr [...]. W postępowaniu tym strona skarżąca została uznana za stronę postępowania. Z kolei, przy piśmie z dnia 7 kwietnia 2025 r. strona skarżąca przedłożyła decyzję Marszałka z dnia 26 marca 2025 r., nr [....], o umorzeniu postępowania w przedmiocie udzielenia E1. Sp. z o.o. zgody na wydobywanie odpadów ze zwałowiska odpadów, zlokalizowanego w P., w rejonie ul. [...], na działce nr [...], na okoliczność wykazania, że organ bezpodstawnie nie dopuszczał jej do udziału w postępowaniu jako strony postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, że żądaniem skargi objęta jest bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania w przedmiocie udostępnienia stronie skarżącej akt postępowania w sprawie zezwolenia na wydobywanie odpadów, tj. nie został przez organ rozpoznany wniosek strony skarżącej z dnia 29 marca 2024 r. Zauważyć także przyjdzie, że przed złożeniem skargi strona skarżąca poprzedziła ją wniesieniem ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wywiódł, że strona skarżąca nie wyraziła woli zapoznania się z dokumentacją w sprawie ani też nie zawnioskowała o dopuszczenie w charakterze strony do postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia zgody na wydobywanie odpadów ze zwałowiska. W ocenie Sądu stanowisko takie nie znajduje swojego uzasadnienia. Strona skarżąca zastępowana przez zawodowego pełnomocnika w piśmie z dnia 29 marca 2024 r. wniosła "o umożliwienie zapoznania się z aktami powyższej sprawy". Tym samym użyte sformułowanie niewątpliwie oznacza nic innego niż "wgląd w akta sprawy" czy "przeglądanie akt sprawy", którymi to określeniami posługuje się art. 73 i art. 74 k.p.a. Organ pismem z dnia 22 kwietnia 2024 r. wezwał pełnomocnika strony skarżącej do wskazania interesu prawnego w dopuszczenia do zapoznania się z aktami sprawy w przedmiocie zezwolenia na wydobywanie odpadów zakreślając 14-dniowy termin. Minął on w dniu 8 maja 2024 r. (14 dni od odebrania wezwania - 24 kwietnia 2024 r.). We wskazanym piśmie organ nie zwarł pouczenia o konsekwencjach nieusunięcia braków mimo, że w jego treści powołał się na art. 54 § 1 pkt 6 k.p.a. stwierdzający, iż w wezwaniu należy wskazać skutki prawne niezastosowania się do wezwania. Uznał jedynie, że złożenie wyjaśnień po terminie, tj. w dniu 28 czerwca 2024 r., umożliwiło pozostawienie podania bez reakcji. Takie stanowisko nie jest zasadne. Zdaniem Sądu zaistniała wobec tego zarówno bezczynność organu, jak i przewlekłe prowadzenia postępowania. Zgodnie z regulacją art. 35 § 1 i 3 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, przy czym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, natomiast w postępowaniu odwoławczym w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. o bezczynności organu można mówić w sytuacji, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Z kolei, pod pojęciem przewlekłego prowadzenia postępowania rozumie się stan, w którym postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Uwzględnienia wymaga także zasada szybkości postępowania wynikająca z art. 12 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy spoczywa na organach administracji publicznej prowadzących postępowanie (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Przypomnieć w tym miejscu należy, że na mocy art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.). Stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zaakcentować należy, że celem określonym w art. 149 p.p.s.a. jest wymuszenie na organie określonych w zacytowanym przepisie zachowań, polegających w szczególności na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, bądź też do zobowiązania organu do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 74 § 2 k.p.a. odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelnienia takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Przepis ten zgodnie z poglądami wyrażonymi w orzecznictwie winien mieć zastosowanie także wtedy, gdy organ odmawia wydania odpisu dokumentu z akt administracyjnych z tej przyczyny, że nie uznaje wnioskodawcy za stronę postępowania. Wówczas obowiązkiem organu administracji jest wydanie postanowienia w trybie art. 74 § 2 k.p.a. o odmowie udostępnienia akt (zob. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 156/19; WSA w Poznaniu z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 255/19). W konsekwencji rację w swoich rozważaniach ma organ, że wobec złożonego wniosku w pierwszej kolejności musiał zweryfikować interes prawny strony skarżącej do udziału w sprawie, tym bardziej, że pełnomocnik strony skarżącej przed złożeniem wniosku z dnia 29 marca 2024 r., pismem z dnia 26 marca 2025 r. zgłosił swój udział w sprawie. Jednak o tym, czy na podstawie art. 28 k.p.a. określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony, a więc, czy ma on interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy, przesądzają przepisy prawa materialnego, z których wynikają określone prawa lub obowiązki. O charakterze strony nie może decydować jedynie jej wola. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tj. normą, którą można wskazać jako jego podstawę i której legitymujący się tym interesem prawnym może wywodzić swoje racje. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy więc to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania (zob. wyrok NSA z dnia 12 marca 2024 r., sygn. akt II OSK 414/24). Strona skarżąca swój interes prawny wywodzi z faktu, że jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości, której dotyczy postępowanie w przedmiocie zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Z treści przywołanych przez stronę skarżącą orzeczeń, tj. wyroku WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 378/22 oraz wyroku NSA z dnia 27 czerwca 2024 r. sygn. akt III OSK 1879/22, wynika, że użytkowanie wieczyste jest stosunkiem rzeczowym, a z uwagi na tą istotną cechę uzasadnione jest przypisanie użytkownikowi wieczystemu przymiotu strony. Powyższe orzeczenie zapadły jednak w nieco odmiennym stanie faktycznym, choć również dotyczącym nieruchomości położonej w P. na działkach nr [...], nr [...], nr [...], nr [...]. Tym samym rozważania poczynione zarówno w nich, jak i przedłożonych przez stronę skarżąca decyzjach, mogą stanowić istotną wskazówkę przy rozpatrywaniu niniejszego wniosku. Mając na uwadze powyższe Sąd określa działania organu jako niesprawne i nieskuteczne w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona bez zbędnej zwłoki. Organ nie zawiadomił również strony skarżącej o przyczynach zwłoki i nie wskazał nowego terminu jej rozpoznania. W rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. wskazać należy także, że stwierdzenie czy bezczynność (przewlekłość) miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, co ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów obowiązującego prawa. Dokonując więc oceny, czy naruszenie prawa ma rażący charakter, nie można poprzestać wyłącznie na prostym zestawieniu terminów, ale należy wziąć pod uwagę wszelkie uwarunkowania, przede wszystkim wynikające z przepisów prawa materialnego obowiązki organu, które implikują podejmowanie czynności dla merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. Zatem orzeczenie o kwalifikowanej (rażącej) formie bezczynności winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się w żaden sposób usprawiedliwić. Samo przekroczenie przez podmiot zobowiązany ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia (por. wyroki NSA: z dnia 6 sierpnia 2019 r. sygn. akt II OSK 1802/19; z dnia 4 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 3374/18; z dnia 17 maja 2019 r. sygn. akt I OSK 2171/17). W świetle poczynionych wywodów, Sąd stwierdza, że zarówno bezczynność organu, jak i przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania miały miejsce z rażącym naruszenia prawa, gdyż doszło do sytuacji oczywistej zwłoki w załatwieniu sprawy, niedającej się w racjonalny sposób usprawiedliwić (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1802/19). Dodać należy, że organ był zobowiązany do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, a załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca. Jednak organ dopiero po upływie ponad 3 tygodni skierował do pełnomocnika strony skarżącej pierwsze wezwanie, zakreślając 14-dniowy termin na udzielenie odpowiedzi. Niemożliwym wobec tego okazało się jej zakończenie w przewidzianym do tego terminie. Z kolei, w myśl art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. W rezultacie powyższych rozważań zasadne stało się zobowiązanie organu do rozpoznania sprawy w terminie 14 dni od dnia otrzymania akt wraz z prawomocnym wyrokiem. W tym miejscu zaakcentować również należy, że zgodnie z treścią art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Z kolei, art. 7 k.p.a. nakłada na organy obowiązek stania na straży praworządności oraz podejmowania z urzędu lub na wniosek strony wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Obydwie, przywołane wyżej normy stanowią jeden z fundamentów, na jakim powinna opierać się relacja pomiędzy organem prowadzącym postępowanie a stroną tegoż postępowania. Ich treść pozwala stwierdzić, że strona może oczekiwać, iż w toku prowadzonego postępowania działanie organu będzie cechował obiektywizm, a także dążenie do zakończenia postępowania w terminie, jaki został przewidziany w art. 35 k.p.a., zgodnie z wytycznymi, jakie w tej materii stawia art. 12 k.p.a. (zasada szybkości postępowania). Sąd z urzędu rozważył wobec tego wymierzenie organowi grzywny (art. 149 § 2 p.p.s.a.) i znalazł ku temu podstawy, jako że okoliczności sprawy stanowią naganny przypadek zwłoki z przyczyn opisanych powyżej. Główną funkcją wymierzenia grzywny jest dyscyplinowanie organów, które nie wykonują nałożonych na nie obowiązków w zakresie rozpoznania sprawy administracyjnej zgodnie z zasadą szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.) i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Grzywna ta służy nie tylko zdyscyplinowaniu organu w konkretnym postępowaniu, którego dotyczy skarga na bezczynność czy przewlekłość prowadzonego postępowania, lecz ma także służyć zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości. Poza funkcją prewencyjną i dyscyplinującą nałożenie grzywny realizuje także funkcję sankcyjną związaną z ukaraniem organu za jego nieprawidłowe działanie. W ten sposób organ ponosi odpowiedzialność za utrudnienie lub uniemożliwienie stronie otrzymania istotnego dla niej rozstrzygnięcia w zakresie jej praw i obowiązków o charakterze administracyjnym, w tym za wydanie takiego rozstrzygnięcia ze znacznym i nieusprawiedliwionym opóźnieniem. Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie orzeczona w stosunkowo niewielkiej kwocie grzywna powinna zdyscyplinować do przestrzegania podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady szybkości i prostoty postępowania. Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze wniosku o przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej, w ocenie Sądu nie zasługiwał on na uwzględnienie. Wniosek taki, co z resztą podniósł organ, nie został przez stronę skarżącą uzasadniony w stopniu mogących potwierdzać przyznanie jej tej sumy. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz art. 149 § 1a, art. 149 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1, 2 i 3 sentencji wyroku. W pozostałym zakresie, tj. w zakresie żądania przyznania skarżącemu sumy pieniężnej, oddalił skargę, na podstawie art. 151 p.p.s.a. (pkt 4 sentencji). O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., a na ich wysokość składa się uiszczony przez stronę skarżącą wpis od skargi w kwocie 100,00 zł oraz koszty zastępstwa radcowskiego w kwocie 480 zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 ppkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, t. jedn. z 2023 r. poz. 1935). Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło