II SAB/Gl 24/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. P. i R. M. na bezczynność Prezydenta Miasta Z. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umieszczenia w lokalu zamiennym po wywłaszczeniu nieruchomości p o s t a n a w i a: 1. przyznać radcy prawnemu E. M. tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenie w kwocie 219,60 zł (dwustu dziewiętnastu złotych sześćdziesięciu groszy), w tym kwotę 39,60 zł (trzydziestu dziewięciu złotych sześćdziesięciu groszy) podatku VAT płatną z budżetu Państwa (Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach); 2. oddalić wniosek o przyznanie wynagrodzenia w pozostałej kwocie. Postanowieniami z dnia [...] r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach ustanowił dla skarżących E. P. i R.M. fachowego pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego z urzędu. Ustanowiony dla skarżących pełnomocnik z urzędu radca prawny E. M. pismem z dnia [...] r. przekazała Sądowi opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia [...] r. odrzucającego skargę E. P. i R. M. na bezczynność Prezydenta Miasta Z. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umieszczenia w lokalu zamiennym po wywłaszczeniu nieruchomości. Jednocześnie pełnomocnik wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postaci sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem pełnomocnika czas poświęcony na analizę akt sprawy, stanu prawnego sprawy oraz sporządzenia przedmiotowej opinii uzasadnia żądanie wynagrodzenia w wysokości [...] % stawki minimalnej. Do wniosku dołączono oświadczenie, o którym mowa w § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.); dalej; rozporządzenia. Przepis § 15 rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 16 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z treści § 14 ust. 2 pkt 2 lit. "b" rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w § 14 ust. 2 pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (lit. "c" tego przepisu). Wynagrodzenie radcy prawnego za sporządzenie opinii o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej wynosi zatem 75% stawki minimalnej, czyli 180 zł (75 % x 240 zł). Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1 (za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego), sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Pojęcie opłaty określa § 1 pkt 1 rozporządzenia, z którego wynika, iż obejmuje ono opłaty za czynności radców prawnych przed organami wymiaru sprawiedliwości. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 22% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Należało zatem przyznać radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie opinii o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 219,60 zł (wynagrodzenie: 180 zł + podatek VAT: 39,60 zł =219,60 zł). W ocenie Sądu wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej nie zawierał argumentów mogących świadczyć o takim nakładzie pracy radcy prawnego oraz charakterze sprawy, który usprawiedliwiałby podwyższenie stawki wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej do wysokości 150 % stawki minimalnej. W ocenie Sądu aktywność radcy prawnego w wypełnianiu obowiązków nie przekraczała granic zwykłej staranności pełnomocnika, a jego wkład pracy włożony w sporządzenie przedłożonej opinii nie wykraczał poza należyte wykonywanie obowiązków pełnomocnika z urzędu na poziomie koniecznym dla realizacji prawa do sądu. Stąd też wniosek w tym zakresie należało oddalić. W tej sytuacji, na podstawie art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit "b" w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, należało orzec jak w sentencji.