II SAB/Gl 39/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-09-15
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego może być uznany za bezczynnego w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego, gdy skarżące nie wykonały nałożonych obowiązków dokumentacyjnych i toczy się postępowanie legalizacyjne?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że postępowanie wszczęte wniosek poprzedniczki prawnej skarżących zostało zakończone decyzją ostateczną, a nowy wniosek wymaga spełnienia ustawowych wymogów, w tym przedłożenia dokumentów. Ponieważ skarżące nie wykonały obowiązków nałożonych postanowieniem organu, a postępowanie legalizacyjne jest prowadzone, nie można uznać organu za bezczynnego. Skarga na bezczynność została oddalona.Stan faktyczny
Budynek gospodarczy na działce nr [1] w P. został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę. Wnioskodawca M. H. złożył wniosek o pozwolenie na użytkowanie, który został odmownie rozpatrzony decyzją ostateczną. Następcy prawni M. H., B. H.-S. i W. Z., złożyli nowy wniosek o pozwolenie na użytkowanie, do którego organ nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów. Skarżące nie wykonały tego obowiązku i złożyły skargę na bezczynność organu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie wydania pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.),, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant referent - stażysta Joanna Wita, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2010 r. sprawy ze skargi B. H.-S. i W. Z. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego oddala skargę.
Z akt postępowania administracyjnego, które zostały Sądowi przedstawione wraz ze skargą B. H. – S. i W. Z. , wynika że budynek gospodarczy na działce nr [1] w P. został zrealizowany w oparciu o pozwolenie na budowę Urzędu Gminy P. z [...] roku – wydane na wniosek W. H.
W postępowaniu prowadzonym w związku z wykonaniem powyższego budynku zapadło szereg decyzji administracyjnych z których część została poddana kontroli sądowoadministracyjnej ( II SA/GL 10/04 – wyrok z dnia 26 września 2005 r. II SA/Ka 2157/00 – wyrok z dnia 21 czerwca 2002 roku; II SA/GL 842/08 – wyrok z dnia 5 września 2008 roku). Wspomniane decyzje administracyjne były wydawane w związku z wnioskiem M. H. z dnia [...] roku o wydanie zezwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego na działce nr [1] w P. Postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie tego budynku zostało zakończone decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...]roku odmawiającą wydania pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego położonego na działce nr [1] w P. na wniosek M. H.
Skarga na powyższą decyzję złożona przez B. H. – S. i W. Z. ( następcy prawni M.H. ) została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 września 2008 roku sygn. akt II SA/GL 842/08. Postanowienie to jest prawomocne.
W uzasadnieniu decyzji ostatecznej z dnia [...]roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyraził pogląd, że w stosunku do budynku gospodarczego powinno być przeprowadzone postępowanie administracyjne w którym "po ustaleniu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego budynku gospodarczego (...)" zostanie wydana "stosowna decyzja w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego".
Wobec powyższego PINB w B. w prowadzonym postępowaniu dotyczącym legalności powstania budynku gospodarczego na działce nr [1] decyzją z dnia [...]roku nr [...], nakazał aktualnym współwłaścicielom obiektu B. H. – S. i W. Z. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Decyzja ta została uchylona przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]roku nr [...], a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Skarga na decyzję ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]roku została oddalona wyrokiem z dnia 5 października 2009 roku, sygn. akt II SA/GL 329/09. Do przedmiotowego wyroku nie zostało sporządzone uzasadnienie.
Akta sprawy administracyjnej wraz z wyrokiem z dnia 5 października 2009 roku wpłynęły do organu I instancji w dniu [...]roku.
W dniu [...]roku od organu I instancji wpłynął wniosek B. H.– S. i W. Z. o wszczęcie postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku gospodarczego.
Do wniosku dołączono inwentaryzację geodezyjną powykonawczą oraz powołano się na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku z której zdaniem wnioskodawczyń wynika, że pozostałe dokumenty zostały złożone w postępowaniu prowadzonym dotychczas.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. pismem z dnia [...] roku poinformował wnioskodawczynie, iż postępowanie prowadzone na wniosek z dnia [...] roku złożony przez M. H., zostało zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] roku odmawiającą wydania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku gospodarczego.
Ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej pozwolenia na użytkowanie tego budynku będzie możliwe po złożeniu przez wnioskodawczynie nowego wniosku wraz ze stosowną dokumentacją. Do pisma tego organ dołączył wniosek dotyczący wydania pozwolenia na użytkowanie, który na drugiej stronie określał niezbędne w przedmiotowej sprawie załączniki.
Następnie organ I instancji postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] na podstawie art. 56 pkt 1 Prawa budowlanego z dnia 24 października 1974 roku
( Dz. U. nr 38, poz. 229 z zm.) nałożył na wnioskodawczynie obowiązek przedłożenia określonych w tym postanowieniu dokumentów, wyznaczając termin wykonania tego obowiązku do dnia [...]roku.
Jeszcze przed wydaniem powyższego postanowienia, wnioskodawczynie pismem z dnia [...]roku ( wpływ do [...]WINB [...]roku ) złożyły zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego, o co wystąpiły wnioskiem z dnia [...]roku.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] , na podstawie art. 37 § 2 w zw. z art. 123 kpa uznał zażalenie za nieuzasadnione i odmówił wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy.
Wskazał na wydanie przez organ I instancji postanowienia zobowiązującego wnioskodawczynie do przedłożenia określonych dokumentów ( z dnia [...] roku ) oraz art. 35 § 5 kpa z którego wynika, że do terminu załatwienia sprawy nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.
W dniu [...] roku B.H. – S. i W. Z. złożyły skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. polegającą na nierozpoznaniu ich wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego.
Zdaniem skarżących "jest oczywistą nieprawdą, że postępowanie z wniosku złożonego w dniu [...] roku przez M. H. zakończone zostało decyzją ostateczną". W tym to postępowaniu zostały organowi doręczone niezbędne dokumenty.
Okoliczność niezałatwienia sprawy pozwolenia na użytkowanie przez organ I instancji jest dowodem niezastosowania się przez ten organ do decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]roku i wyroku wydanego w sprawie II SA/GL 10/04 z dnia 26 września 2005 roku.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę przedstawił przebieg postępowania, wyjaśnił, iż prowadzi postępowanie dotyczące legalizacji samowoli budowlanej w postaci wykonania przedmiotowego budynku gospodarczego. Postępowanie to może doprowadzić do wydania pozwolenia na użytkowanie tego obiektu ale jest to uzależnione od wykonania obowiązków nałożonych na skarżące postanowieniem z dnia [...]roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przede wszystkim należy stwierdzić, że postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...] roku poprzedniczki prawnej skarżących M. H., zostało zakończone decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą wydania pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego na działce nr [1] w P.
Stosownie do art. 16 § 1 kpa decyzjami ostatecznymi są decyzje od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie nieważności oraz wznowienie postępowania w stosunku do takich decyzji może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Decyzja ta jest również decyzją prawomocną. Skarga na nią została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2008 roku sygn. akt II SA/GL 842/08. Wyrażony w uzasadnieniu tej decyzji pogląd, że w stosunku do przedmiotowego budynku konieczne jest przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego w trybie art. 51 Prawa budowlanego z 1994 roku dotyczy odrębnego postępowania, niezależnego od postępowania zakończonego tą decyzją.
Także wyrok z dnia 26 września 2005 roku, sygn. akt II SA/GL 10/04 jako wydany w związku z decyzją z dnia 8 grudnia 2003 roku, a więc decyzją, która została podjęta w toku postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] roku nie wiąże, co do zasady, organu nadzoru prowadzącego obecnie postępowanie w sprawie legalizacji przedmiotowego budynku.
W świetle przytoczonych wyżej rozstrzygnięć za nieuzasadnione należy uznać twierdzenie skarżących, że wnioskiem z dnia [...]roku ( data sporządzenia – [...]roku ) domagały się kontynuowania i zakończenia postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie rozpoczętego wnioskiem z dnia [...] roku M.H.
Wniosek ten jest nowym wnioskiem, a w związku z tym wymagał on dla merytorycznego załatwienia spełnienia wymagań przewidzianych prawem.
Organ do którego wniosek ten wpłynął zobowiązał skarżące postanowieniem z dnia [...]roku, nr [...]do przedłożenia określonych w tym postanowieniu dokumentów, wyznaczając w tym celu termin do dnia [...]r.
Postanowienie to jest niezaskarżalne, a kwestionowanie zasadności nałożonych obowiązków może nastąpić w decyzji załatwiającej sprawę co do istoty.
Z kolei dopiero rozpoznając skargę na taką decyzję Sąd jest uprawniony zająć stanowisko co do zasadności nałożonych obowiązków, a także – co w niniejszej sprawie wydaje się być sporne – reżimu prawnego w którym sprawa powinna być załatwiona.
Skarżące twierdzą, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. jest bezczynny ponieważ w terminie przewidzianym kpa nie załatwił ich wniosku z dnia [...]roku.
Równocześnie jest bezsporne, że skarżące nie wykonały obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...]roku, a przed upływem wyznaczonego tym postanowieniem terminu ([...]r.) złożyły rozpoznawaną skargę ([...]rok).
Załatwienie sprawy administracyjnej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki
( art. 35 § 1 kpa).
Jednakże załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego, a taką jest niewątpliwie sprawa legalizacji spornego budynku gospodarczego, powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania ( art. 35 § 3 kpa ).
Do terminów określonych w art. 35 § 1 kpa i art. 35 § 3 kpa, zgodnie z art. 35 § 5 kpa, nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.
Wobec wydania postanowienia zobowiązującego z dnia [...]roku, w którym termin wykonania obowiązków złożenia stosownych dokumentów został określony do dnia [...]roku i nie wykonanie tego obowiązku przez skarżące w terminie wcześniejszym, w świetle art. 35 § 5 kpa nie można uznać by organ pozostawał w stanie bezczynności w dniu złożenia skargi, jak i odpowiedzi na tę skargę ([...]roku ).
Sama zasadność nałożonych obowiązków będzie natomiast mogła być skontrolowana przez Sąd po wydaniu decyzji merytorycznej, do czego organ jest zobowiązany po upływie wyznaczonego terminu ([...]roku )
Dodatkowo Sąd pragnie zwrócić uwagę, iż jak wynika z akt administracyjnych w stosunku do przedmiotowego budynku gospodarczego prowadzone jest postępowanie legalizacyjne. Oznacza to, że wniosek skarżących powinien być rozpatrzony w toku tego postępowania legalizującego i być rozumiany jako żądanie zakończenia tego postępowania pozwoleniem na użytkowanie przedmiotowego budynku.
Niedopuszczalnym byłoby prowadzenie równocześnie dwóch postępowań w stosunku do tego samego budynku, a to jednego dotyczącego "legalizacji", drugiego w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie tego budynku.
W świetle powyższej argumentacji, którą doprowadziła Sąd do stwierdzenia braku bezczynności po stronie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło