II SAB/Gl 68/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant Grzegorz Śliwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2010 r. sprawy ze skargi Z. M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta C. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego 1) zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta C. do rozstrzygnięcia w terminie 1 miesiąca sprawy w zakresie robót budowlanych objętych wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 września 2007 r. sygn. akt II/SA/Gl 368/07; 2) zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta C. na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 100 (sto) złotych. Z. M. w piśmie z dnia [...] roku (nadanym w Urzędzie Pocztowym w dniu [...] roku) zawarł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta C. W skardze podał, że organ mimo ciążącego na nim obowiązku oraz pomimo wniosku skarżącego z dnia [...] roku nie załatwił sprawy. Skarżący podał również, iż w dniu [...] roku zwrócił się do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o wyjaśnienie przyczyn bezczynności organu I instancji, a w odpowiedzi otrzymał w dniu [...] roku pismo (pismo z dnia [...] roku) stwierdzające bezczynność tego organu. Do skargi dołączono pismo skarżącego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C.; pismo z dnia [...] roku do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz odpowiedź tego organu z dnia [...]roku. W omawianej skardze Z. M. domagał się zobowiązania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C. do wydania decyzji zobowiązującej A. M. do wykonania robót budowlanych w kamienicy położonej w C. przy [...], poprzez usunięcie filarów z cegły poszerzających ścianę w piwnicy stanowiącej jego własność, usunięcie stopnia schodowego do drzwi wejściowych oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta C. wniósł o oddalenie skargi lub o umorzenie postępowania. Organ przyznał, iż prowadził postępowanie dotyczące wznowienia robót budowlanych w budynku przy ul. [...] w C. , w którym to budynku właścicielem trzech lokali jest skarżący. W sprawie tej organ wydal w dniu [...] roku decyzję nr [...], którą została utrzymana w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]roku, nr [...]. Ta ostatnia decyzja wraz z decyzją z dnia [...]roku oraz innymi decyzjami dotyczącymi robót w wskazanym budynku została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia [...]roku sygn. akt II SA/Gl 368/07. Skargę kasacyjną w stosunku do tego wyroku oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 stycznia 2009 roku sygn. akt II OSK 10/08. Skarżący w dniu [...] roku dostarczył organowi I instancji wyroki określone sygnaturami II SA/Gl 368/07 i II OSK 10/08 i zażądał podjęcia określonych działań. Zdaniem organu nie istnieje jednoznaczna możliwość stwierdzenia czy przedmiotem skargi do Sądu jest bezczynność, którą skarżący zarzucał organowi w piśmie z dnia [...] (zażalenie na bezczynność) czy też jest to inny rodzaj bezczynności. W tym ostatnim przypadku skarga powinna zostać odrzucona bowiem nie poprzedzało jej stosowne zażalenie na bezczynność w niej wskazaną. Nadto organ podkreślił, że prowadząc postępowanie po wyroku WSA w Gliwicach zgodnie ze stanowiskiem tego Sądu zawartym w uzasadnieniu wyroku z dnia [...]roku wydał w dniu [...]r. decyzję nr [...], którą uchylił decyzję własną z dnia [...]roku udzielającą A. M. pozwolenia na użytkowanie lokalu. W związku z tym w przypadku uznania, że skarga spełnia warunki formalne postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone bowiem organ nie pozostaje bezczynny. Wykonując zobowiązanie przez Sąd z dnia [...]roku skarżący w piśmie z dnia [...]roku podtrzymał skargę i podał w jej uzasadnieniu, że wyrok Sądu z dnia [...]roku sygn. akt II SA/Gl 368/07 zobowiązywał organ do rozpoznania sprawy dotyczącej przeprowadzonych robót budowlanych przez A. M., (w nieruchomości przy [...]), przy tym postępowanie to powinno dotyczyć całości robót budowlanych. Organ odwoławczy pismem z dnia [...] roku podtrzymał stanowisko zgłoszone w odpowiedzi na skargę. Organ ten podkreślił, że wyeliminował z obiegu prawnego decyzję z dnia [...]roku udzielającą A. M. pozwolenia na użytkowanie lokalu po zmianie sposobu użytkowania części lokalu mieszkalnego na usługowy. Tym samym nie pozostaje on w stanie bezczynności. Na rozprawie w dniu [...] roku skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i podał, iż domagał się od organu nadzoru budowlanego wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie zgodnie z oceną wyrażoną w wyroku WSA w Gliwicach z dnia 5 września 2007 roku w sprawie sygn. akt II SA/Gl 368/07. Na tejże rozprawie pełnomocnik Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C. podał, że do dnia rozprawy to jest [...] roku nie zostało wydane rozstrzygnięcie kończące sprawę, w której wyrok został wydany przez WSA w Gliwicach sygn. akt II SA/Gl 368/07. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przede wszystkim z uwagi na małą precyzyjność skargi, pisma Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]roku i [...] roku należy stwierdzić, że w ocenie Sądu przedmiotem skargi była bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C. [...] po wydaniu wyroku przez WSA w Gliwicach z dnia 5 września 2007 roku sygn. akt II SA/Gl 368/07, od którego skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem NSA z dnia 28 stycznia 2009 roku sygn. akt II OSK 10/08. Przemawia za tym pismo skarżącego z dnia [...]roku skierowane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C., w którym skarżący na poparcie swojego żądania przywołuje wyrok WSA w Gliwicach z dnia 5 września 2007 roku i wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2009 roku sygn. akt II OSK 10/08, a także pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]roku a wreszcie pismo skarżącego z [...]roku i jego oświadczenie złożone na rozprawie w dniu [...]roku. Skoro zatem przedmiotem skargi była bezczynność organu po wydaniu wyroku przez WSA w Gliwicach z dnia 5 września 2007 roku, od którego skarga kasacyjna została oddalona (II OSK 10/08 z dnia 29 stycznia 2009 roku) powstaje pytanie czy w takiej sytuacji przysługuje stronie skarga na bezczynność organu. Zagadnienie to jest następstwem regulacji zawartej w art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.). Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Zdaniem składu orzekającego oraz znacznej części literatury przedmiotu (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – T.Wąs, M.Krzyniak-Malczyk i M.Romańska, Lexis Nexis Warszawa 2005 roku, str. 481; Jan Paweł Tarno – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004 r., str. 226, 227) uprawnienie określone w art. 154 ppsa nie wyłącza możliwości złożenia skargi na bezczynność przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 ppsa w odniesieniu do aktów i czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 ppsa. W istocie bowiem sytuacja, jaką przewiduje art. 154 oznacza bezczynność w postępowaniu administracyjnym powstałą po wydaniu przez sąd administracyjny wyroku uwzględniającego skargę. W przypadku bezczynności po wyroku Sądu, o którym mowa w art. 154 ppsa, strona może korzystać zarówno ze środka prawnego przewidzianego w tym przepisie, jak i skargi na bezczynność z art. 3 ust. 2 pkt 8 ppsa. Po pierwsze dlatego, że środki te odnoszą się w istocie do różnych materii. Skarga na bezczynność ma bowiem doprowadzić do określenia, czy organ jest zobowiązany w danej sytuacji do wydania aktu administracyjnego, skarga zaś o ukaranie zmierza do wymierzenia sankcji za niewykonanie wyroku. Po drugie, brak jest przepisów, które wyłączałyby typowe środki zaskarżenia bezczynności w wyniku wydania w sprawie wyroku kasacyjnego przez sąd administracyjny. Oznacza to, że w ocenie składu orzekającego skarżący był uprawniony do złożenia skargi na bezczynność organu I instancji po wyroku kasacyjnym z dnia 5 marca 2007 roku. Skarga ta spełnia warunki formalne w postaci zażalenia, o którym mowa w art. 37 § 1 kpa. Zażaleniem tym było pismo skarżącego z dnia [...] roku skierowane do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Prawomocny wyrok Sądu w sprawie II SA/Gl 368/07 wraz z aktami sprawy został zwrócony organowi administracyjnemu w dniu [...]roku (dowód doręczenia, a więc od tego dnia zaczął biec termin określony w przepisach prawa do załatwienia sprawy (28 6 § 2 ppsa). Wyrokiem z dnia 5 września 2007 roku sygn. akt II SA/Gl 368/07 – po rozpoznaniu skargi obecnego skarżącego – uchylono decyzję ostateczną w przedmiocie wznowienia robót budowlanych i decyzję ją poprzedzającą, a także inne decyzje wydane w granicach sprawy. Wyrok ten, co wyraźnie wynika z jego uzasadnienia, obligował organy administracyjne do dalszego prowadzenia postępowania i wydania decyzji kończącej to postępowanie, na treść i podstawę prawną której wskazano w tym wyroku. Od dnia doręczenia wyroku z uzasadnieniem to jest [...] roku organ był zobowiązany załatwić ostatecznie sprawę w terminie wynikającym z art. 35 kpa. Organ pozostaje bowiem w bezczynności po wyroku uchylającym akt, jeżeli nie rozpoznał sprawy w powtórnym postępowaniu prowadzonym na skutek wyroku sądowego, mimo upływu terminu określonego w przepisach prawa. W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że organ I instancji nie załatwił sprawy w postępowaniu powtórnym, ani nie załatwił jej do dnia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku. Nie było bowiem załatwieniem sprawy wydanie decyzji z dnia [...]roku o uchyleniu pozwolenia na użytkowanie. Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że Sąd stwierdzając bezczynność może jedynie nakazać organowi usunięcie tego stanu przez wydanie aktu lub podjęciu czynności, ale nie jest uprawniony do określenia treści tego aktu lub czynności. Kierując się powyższą argumentacją na podstawie art. 149 i 200 ppsa orzeczono, jak w sentencji.