III SA/Gl 1024/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 23 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi postanawia: zwolnić S. P. z wpisu sądowego od skargi w części przekraczającej 960,00 zł (słownie: dziewięćset sześćdziesiąt złotych), a w pozostałym zakresie wniosek oddala. Wnioskiem z [...] r. skarżąca domagała się częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w postaci wpisu sądowego od wniesionej skargi. W uzasadnieniu powyższego wskazała, że nie prowadzi aktualnie żadnej działalności gospodarczej. Nie jest też nigdzie zatrudniona. Ponieważ jest w trakcie poszukiwania pracy utrzymuje się wyłącznie z alimentów płaconych przez ojca dziecka, które wynoszą 2.000,00 zł. Tymczasem ponoszone przez nią wydatki zamykają się w łącznej kwocie ok. 1.800,00 zł. Obejmują one opłaty za mieszkanie (ok. 500,00 zł), wyżywienie (ok. 1.000,00 zł), ubranie (ok. 100,00 zł), przybory szkolne (ok. 100,00 zł), lekarstwa (ok. 50,00 zł) i kieszonkowe syna (ok. 50,00 zł). Dane te potwierdziła nadesłanymi przy piśmie z [...] r. dokumentami źródłowymi, z których ponadto ustalono, że skarżąca jest stanu wolnego, a z ojcem dziecka nie pozostaje i nie pozostawała w związku małżeńskim, jak również nie prowadzi z nim wspólnego gospodarstwa domowego. Ponieważ nie posiada konta bankowego opłaty związane z utrzymaniem mieszkania dokonuje z rachunku B. C. (babki dziecka). Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie częściowym - obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 tej ustawy zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – przysługuje wyłącznie takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek, o którym mowa wyżej, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, że nie może ona zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, Lex nr 1405477). Dlatego też prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym może być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony skarżącej z obowiązku ich ponoszenia (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, Lex nr 393645). Mając na uwadze powyższe, w tym przedłożone do akt dokumenty źródłowe stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku w całości. Wprawdzie skarżąca utrzymuje się wraz z synem z alimentów płaconych przez ojca dziecka w wysokości 2.000,00 zł, a jej wydatki zamykają się w łącznej kwocie ok. 1.800,00 zł. To jednak mimo trudnej jak twierdzi sytuacji finansowej była w stanie partycypować w kosztach postępowania w dwóch innych zawisłych przed tut. Sądem sprawach o sygn. III SA/Gl 1858/12 i III SA/Gl 1859/12, gdzie łączna kwota uiszczonych opłat wynosiła 993,00 zł (czyli 793,00 zł przelanych na konto tut. Sądu w październiku 2012 r. oraz 200,00 zł przelanych w marcu 2013 r.). Podobnie w sprawach o sygn. od III SA/Gl 1219/13 do III SA/Gl 1230/13, gdzie zwolniono ją z należnych wpisów sądowych od złożonych skarg jedynie w części, zobowiązana była uiścić łącznie 960,00 zł, co też uczyniła, nie wnosząc od wydanych rozstrzygnięć żadnych sprzeciwów. Fakt, że na dzień [...] 2014 r. skarżąca posiadała zadłużenie w [...] w kwocie 548,53 zł, powyższe nie było jednak spowodowane brakiem środków, albowiem [...] 2014 r. pokwitowała odbiór alimentów w kwocie 1.900,00 zł. Ponadto [...] r. z rachunku bankowego B. C. (babki dziecka), na konto [...] przelała 1.000,00 zł, co oznacza, że poza deklarowanymi wydatkami rzędu 1.800,00 zł wydatkowała w sumie kwotę przekraczającą otrzymywane od ojca dziecka alimenty. W tej sytuacji przyjąć należało, że wbrew złożonemu oświadczeniu, skarżąca nadal korzysta z pomocy finansowej babki dziecka, o czym informowała Sąd w aktach o sygn. III SA/Gl 1219/13 (vide: oświadczenie z [...] r.). Dlatego mając na uwadze powyższe, w tym konstytucyjne prawo strony do Sądu, rozpoznający sprawę za zasadne uznał uwzględnienie złożonego wniosku w pewnej jego części, która stosownie do art. 245 § 4 ustawy p.p.s.a. oznacza zwolnienie strony skarżącej z należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego w kwocie przekraczającej 960,00 zł. Tym bardziej, że należny w sprawie wpis sądowy wynosi 6.662,00 zł, a jego uiszczenie z pewnością przekracza zarówno jej możliwości finansowe jak i osób z pomocy, których korzysta. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1, § 3 i § 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.