III SA/Gl 1212/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi Z. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: przywrócić skarżącemu termin do złożenia zażalenia od postanowienia z 27 października 2008 r. Postanowieniem z 27 października 2008 r. Sąd przyznał skarżącemu adwokata oraz odmówił zmiany postanowienia z 10 grudnia 2007 r. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Natomiast postanowieniem z 8 grudnia 2008 r. Sąd odrzucił zażalenie na powyższe postanowienie z uwagi na jego wniesienie po upływie terminu. Pismem datowanym na dzień [...] r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z 27 października 2008 r. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że od [...] r. był on [...], co wiązało się z [...] i [...]. Zaznaczył, że oczekuje na [...]. Do wniosku dołączył kserokopię [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 85 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., odtąd p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, z tym że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Równocześnie z wnioskiem strona powinna, stosownie do art. 87 § 4 p.p.s.a. dopełnić czynności, której nie dokonała w terminie. Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy w pierwszej kolejności, iż w sprawie doszło do uchybienia terminowi, który to fakt został już stwierdzony w postanowieniu z 8 grudnia 2008 r. odrzucającym zażalenie Kolejną sprawą, która wymaga analizy jest kwestia czy strona skarżąca zachowała termin wynikający z art. 87 § 1 p.p.s.a., tj. czy złożyła wniosek w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Otóż za datę ustania przeszkody należałoby znać dzień doręczenia skarżącemu postanowienia odrzucającego zażalenie, który to fakt miał miejsce w dniu [...] r. Ponieważ wniosek o przywrócenie terminu został nadany na poczcie w dniu [...] r. uznać należy, że termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. został w sprawie zachowany. Ostatnią kwestią, którą należałoby zbadać jest zagadnienie ewentualnego braku winy w uchybieniu terminowi. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności (por. wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku ( postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA z 1972 r. nr 7-8, poz. 144). W konsekwencji przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (postanowienie NSA z 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gl 560/00 niepubl., wyrok NSA z 22 maja 1997 r., sygn. akt SA/Sz, LEX nr 30478). Zwrócić należy także uwagę na treść art. 87 § 2 p.p.s.a. nakładającego na stronę ubiegającą się o przywrócenie terminu obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (wyr. NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., II SA/Ka 1977/00, niepubl.). Uprawdopodobnienie nie oznacza więc udowodnienia braku winy. Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, że skarżący w stopniu wystarczającym uprawdopodobnił zarówno swoją [...] jak i konieczność stałej [...], co więcej fakt, iż skarżący cierpi na [...] został szczegółowo wykazany w toku postępowania w przedmiocie prawa pomocy. Przedłożone w toku tego postępowania wpadkowym dokumenty i oświadczenia pozwalają uznać wniosek za zasadny, również w aspekcie [...] wieku skarżącego. Wobec powyższego, na podstawie wskazanych przepisów, Sąd orzekł jak w sentencji.