III SA/Gl 1334/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2016-10-27

Skład orzekający: Krzysztof Wujek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku od towarów i usług powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca podnosi argumenty o trudnej sytuacji finansowej i zagrożeniu utraty płynności finansowej w związku z egzekucją?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, uznając, że strona skarżąca nie wykazała zaistnienia szczególnych okoliczności uzasadniających takie rozstrzygnięcie. Stwierdzono, że konieczność zapłaty egzekwowanego świadczenia pieniężnego stanowi zwykłe następstwo decyzji, a skutki wykonania są odwracalne poprzez zwrot nadpłaconych kwot. Brak było dowodów na to, że grozi stronie szkoda przekraczająca zwykłe następstwa zapłaty lub że nie będzie możliwe przywrócenie do stanu pierwotnego. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zapewniają minimum egzystencji, a przedstawione obawy dotyczące utraty płynności finansowej były subiektywne i niepoparte konkretnymi dowodami.
Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącej M. K. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącej podatku od towarów i usług. Argumentował, że zajęcie rachunku bankowego w związku z zaległością podatkową za 2009 r. spowoduje znaczne szkody dla prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej (gastronomia, wynajem pokoi gościnnych), zatrudniającej 30 osób, a także dla jej sytuacji jako matki małoletnich dzieci. Skarżąca zaciągnęła kredyt na remont dachu i budowę kanalizacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek po rozpoznaniu w dniu 27 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z 5 października 2016 r. pełnomocnik skarżącej wystąpił o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W motywach powyższego wyjaśnił, że 29 i 30 września 2016 r. strona otrzymała zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego oraz odpowiadające im tytuły wykonawcze za poszczególne miesiące 2009 r. w związku z posiadaną w podatku od towarów i usług zaległością. Okoliczność ta – w jego ocenie – przemawia za uwzględnieniem złożonego wniosku, jako że przyczynia się do wyrządzenia skarżącej znacznej szkody. Z zamieszczonych przez pełnomocnika informacji wynika, że M. K. prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą – [...], w którym świadczy usługi w zakresie gastronomii oraz wynajmu pokoi gościnnych. Zatrudnia 30 osób. Wprawdzie uzyskuje dochód z działalności, niemniej jednak zmuszona jest prowadzić remont dachu oraz budowę kanalizacji. W tym celu zaciągnęła kredyt bankowy, który spłaca. Skierowanie egzekucji do posiadanego przez skarżącą rachunku bankowego oznaczać będzie w jej przypadku, że jako matka [...] małoletnich synów zostanie pozbawiona środków finansowych. Nie będzie bowiem w stanie zatrudniać dotychczasowych pracowników oraz prowadzić prac remontowych, jako że bank na skutek utraty płynności finansowej wypowie jej zawartą umowę kredytową. W tej sytuacji wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest – w przekonaniu pełnomocnika – jak najbardziej uzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd na wniosek strony skarżącej może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne ku temu okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak podkreśla się w judykaturze, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla wnioskującego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (vide: postanowienie NSA z dnia 6 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 576/08, Lex 493724). W ocenie tut. Sądu wskazana wyżej przesłanka nie została przez stronę skarżącą wykazana, albowiem sam fakt istnienia obowiązku wykonania zaskarżonej decyzji nie może stanowić podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku. Konieczność zapłaty egzekwowanego w drodze egzekucji świadczenia i związane z tym uszczuplenie majątku stanowi zwykłe następstwo takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Należy bowiem zauważyć, że egzekwowane roszczenie ma charakter pieniężny i z natury rzeczy skutki jego są odwracalne, albowiem w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi nadpłacone kwoty podlegać będą zwrotowi. Tym bardziej, że każde egzekwowanie należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Podobnie skierowanie prowadzonej egzekucji do posiadanych rachunków bankowych nie może świadczyć o spełnieniu przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż mechanizmy zawarte w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) zapewniają dłużnikowi minimum egzystencji. Z tego względu subiektywne obawy dotyczące skutków prowadzenia egzekucji wobec braku jakichkolwiek danych o sytuacji rodzinnej wnioskodawcy (tj. źródłach utrzymania współmałżonka, ponoszonych wydatkach, czy posiadanych na rachunkach bankowych środkach) jako nieuzasadnione nie mogły stanowić podstawy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jak bowiem wskazano w treści wniosku prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza na chwilę obecną jest zyskowna. Wypracowany dochód pozwala nie tylko partycypować w kosztach niniejszego postępowania, ale we własnym zakresie ponosić koszty ustanowionego w sprawie pełnomocnika procesowego. Wprawdzie zmuszona jest przeprowadzić remont dachu i kanalizacji, które to wydatki finansuje z zaciągniętego kredytu, niemniej jednak warunki na podstawie których kredyt ten został przyznany nie zostały podane. Nie można było zatem w żaden sposób ustalić, czy w razie ewentualnych trudności z jego spłacaniem istnieje możliwość ich renegocjowania, czy też nie, a nadto czy w razie ewentualnego wypowiedzenia umowy przez bank, zabezpieczenie kredytu rzeczywiście nie uchroni wnioskodawcy przed utratą płynności finansowej i zatrudnionych pracowników. Dokumentacja źródłowa dotycząca prowadzonej działalności nie została bowiem nadesłana. Poza zawiadomieniem o zajęciu na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych rachunku bankowego, prowadzonego przez A, Sąd nie dysponował żadnymi konkretnymi danymi dotyczącymi wysokości dochodów i kosztów prowadzonego przez skarżącą przedsiębiorstwa, jego majątku oraz posiadanego z tytułu zaciągniętego kredytu zadłużenia. Tym samym rozpoznając tak sformułowany wniosek Sąd w składzie tu orzekającym nie był w stanie przychylić się do argumentacji w nim zawartej. Należy bowiem zauważyć, że wynikający z zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zakaz wypłat nie dotyczy wypłat na bieżące wynagrodzenia za pracę, podatek dochodowy od osób fizycznych czy składki na ubezpieczenie społeczne. W tej sytuacji subiektywne obawy skarżącej odnoszące się do ewentualnego zaprzestania prowadzonej działalności na skutek prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie mogły zostać uwzględnione. Podobnie twierdzenie jakoby okoliczności przemawiające za zastosowaniem art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. występowały w sprawie nie jest wystarczające. Sąd musi mieć bowiem o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę, sąd administracyjny nie jest władny, wzywać stronę do ich przedłożenia, ani tym bardziej poszukiwać okoliczności, które przemawiałyby za uwzględnieniem złożonego wniosku (vide: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 998/14, Lex nr 1500173 oraz z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13, Lex nr 1397090). Dlatego też mając na uwadze powyższe, Sąd w składzie tu orzekającym działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło