III SA/Gl 140/22

WyrokWSA w Gliwicach2022-05-20

Skład orzekający: Magdalena Jankiewicz, Adam Gołuch, Piotr Pyszny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej zasadnie zawiesił postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, gdy rozstrzygnięcie tej sprawy zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd cywilny?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej zasadnie zawiesił postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, ponieważ rozpatrzenie tej sprawy i wydanie decyzji było uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd cywilny, a mianowicie kwestii tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Istnienie ścisłej zależności między rozstrzygnięciem sądu cywilnego a postępowaniem administracyjnym uzasadnia zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Zarządca lokalu potwierdził, że strona zajmuje lokal bez tytułu prawnego. Strona oświadczyła, że toczy się postępowanie cywilne dotyczące uznania wypowiedzenia umowy najmu za bezskuteczne. Prezydent Miasta zawiesił postępowanie administracyjne, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy. Strona wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność zawieszenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch Asesor WSA Piotr Pyszny (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 maja 2022 r. sprawy ze skargi Z. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z 3 grudnia 2021 r., znak SKO.L/41.6/198/2021/16325/RN, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej jako organ, SKO) utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta C. (dalej jako Prezydent Miasta) z 6 października 2021 r., znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie przyznania Z.G. (dalej jako strona, skarżący) dodatku mieszkaniowego. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Strona 8 września 2021 r. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Zarządca lokalu zajmowanego przez stronę potwierdził, że strona zajmuje lokal bez tytułu prawnego. W toku postępowania strona złożyła również oświadczenie, że przed Sądem Rejonowym w C. toczy się postępowanie w sprawie uznania wypowiedzenia umowy najmu za bezskuteczne. Organ pozyskał z Sądu Rejonowego w C. informację o stanie sprawy, z której wynika, że pozew został złożony 15 maja 2020 r., a na dzień 5 stycznia 2021 r. sprawa była na etapie usuwania braków formalnych pozwu. Mając na uwadze powyższe organ powołał art. 2 ustawy z 21 czerwca 2021 r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2021), zgodnie z którym dodatek, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje: 1) najemcom albo podnajemcom lokali mieszkalnych, zamieszkującym w tych lokalach; 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego; 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych; 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem; 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo najem socjalny lokalu. Na podstawie tego przepisu organ wywiódł, że dla ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego niezbędnym jest wyjaśnienie, czy stronie przysługuje tytuł prawny do lokalu mieszkalnego. Ta kwestia zaś pozostawała nierozstrzygnięta w związku z opisanym wyżej postępowaniem prowadzonym przez Sąd Rejonowy w C. W ocenie organu ziściła się przesłanka uzasadniająca zawieszenie postępowania wynikająca z art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 – dalej jako kpa), w myśl którego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W skardze na to postanowienie skarżący wskazał, że stanowi ono nieudaną próbę prowokacji w stylu dawnych służb bezpieczeństwa. Wskazał, że złożył pozew i do 3 stycznia 2022 r. nie został zawiadomiony o terminie posiedzenia sądu. Zarzucił, że nie wie co ma dalej czynić w sytuacji, która go spotkała. Powołał się na sprawy w "Trybunale w Strasburgu", z których jedną wygrał, a druga oczekuje na wyznaczenie terminu posiedzenia. W jego ocenie orzeczenia Trybunału nie są respektowane przez Państwo Polskie. Sąd administracyjny zaś ma obowiązek zbadania, czy Prezydent Miasta działa zgodnie z przepisami prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić skarżącemu, że zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – dalej jako ppsa), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie zaś z art. 120 ppsa, w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Z tych względów skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym. Skarga jest niezasadna. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 2 ppsa sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ppsa). Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Dokonując przez pryzmat powołanych przepisów oceny legalności zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że odpowiada ono prawu. Spór między stronami dotyczy wyłącznie kwestii formalnej, a to tego, czy organ zasadnie zawiesił postępowanie w przedmiocie przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Sąd nie rozstrzyga tego, czy skarżącemu ten dodatek przysługuje czy nie. Sąd ocenia wyłącznie to, czy postępowanie powinno być nadal prowadzone, czy też organ winien oczekiwać na rozstrzygnięcie opisanej wyżej sprawy zawisłej przed Sądem Rejonowym w C. Innymi słowy, czy wydanie wyroku w tamtej sprawie wywiera wpływ na postępowanie organu. Istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa, jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt II OSK 897/19 – dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Nie ulegało wątpliwości Sądu, że powołany na wstępie przepis art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wyznacza zakres koniecznych ustaleń faktycznych, które musi poczynić organ oceniając wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. To przepisy regulujące przyznanie dodatku mieszkaniowego wyznaczają w niniejszej sprawie, jakie okoliczności wymagają ustalenia. Jedną z nich jest dysponowanie do zajmowanego lokalu mieszkalnego tytułem prawnym, których rodzaje zostały wymienione w cytowanym na wstępie art. 2 ust. 1 pkt 1-4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Postępowanie prowadzone jest na wniosek i to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wskazania tytułu do zajmowanego lokalu. Należy jednak podkreślić, że postępowanie administracyjne w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego nie jest procedurą, w której można ustalać rodzaj tytułu prawnego przysługującego do nieruchomości. Sporne kwestie dotyczące tych spraw, jeżeli istnieją, powinny zostać rozstrzygnięte w postępowaniach cywilnych. Strona w niniejszej sprawie podała, że toczy się spór dotyczący przysługującego jej tytułu prawnego do lokalu. Wyjaśnienie tej kwestii jest niezbędne dla dalszego prowadzenia postępowania przez organ. Ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Właściwym do rozstrzygnięcia tego sporu pozostaje jednak Sąd Rejonowy. Organ administracji, w tym przypadku Prezydent Miasta musi zaś poczekać na zakończenie tego sporu. Słusznie zatem Prezydent Miasta uznał, że postępowanie w przedmiocie dodatku mieszkaniowego winno zostać zawieszone na podstawie powołanego na wstępie przepisu. SKO rozpoznając zaś zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta wydało prawidłowe rozstrzygnięcie o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło