III SA/Gl 1425/07

WyrokWSA w Gliwicach2008-05-26

Skład orzekający: Mirosław Kupiec, Barbara Brandys-Kmiecik, Barbara Orzepowska-Kyć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru górniczego może nakazać doprowadzenie organizacji służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu, jeśli zatrudnienie pracownika na stanowisku nieistniejącym w schemacie organizacyjnym zakładu górniczego nie stwarza bezpośredniego zagrożenia dla bezpieczeństwa?
Ratio decidendi
Organ nadzoru górniczego ma prawo nakazać doprowadzenie organizacji służb ruchu do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu na podstawie art. 113 ust. 1 pkt 1 Prawa geologicznego i górniczego, nawet jeśli stwierdzone nieprawidłowości nie stwarzają bezpośredniego zagrożenia dla bezpieczeństwa. Niewłaściwa organizacja służb ruchu, w tym zatrudnienie pracownika na stanowisku nieprzewidzianym w zatwierdzonym schemacie organizacyjnym, stanowi naruszenie przepisów o ruchu zakładu górniczego, które organ ma obowiązek nakazać usunąć.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, która uchyliła w części decyzję organu pierwszej instancji, nakazując doprowadzenie organizacji służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu. Organ stwierdził, że zatrudnienie pracownika na stanowisku sztygara oddziału elektrycznego, które nie istniało w zatwierdzonym schemacie organizacyjnym, stanowiło nieprawidłowość. Strona skarżąca kwestionowała tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego, w tym swobody kształtowania polityki kadrowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Beata Jacek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A" S.A. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ruchu zakładu górniczego oddala skargę. Prezes Wyższego Urzędu Górniczego w K. po rozpoznaniu odwołania "A" S.A. w K. decyzją z dnia [...] r. [...], uchylił w części decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w zakresie organizacji służb ruchu elektrycznego. W podstawie prawnej decyzji przywołał art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) - zwanej dalej kpa oraz art.113 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U z 2005 r. Nr 228, poz. 1947, ze zm.). W uzasadnieniu wskazał, iż decyzja organu pierwszoinstancyjnego była wynikiem stwierdzonych nieprawidłowości podczas przeprowadzonej inspekcji w dniu [...] r. Nieprawidłowości te polegały na niewłaściwej organizacji służb ruchu elektrycznego niezgodnej ze schematem organizacyjnym, stanowiącym załącznik nr 1 do planu ruchu część podstawowa dla zakładu górniczego "A" S.A. w K. W podstawie prawnej decyzji powołano m.in. art. 113 ust. 1 pkt 1 Prawa geologicznego i górniczego. W uzasadnieniu zaś art. 73 pkt 2 oraz art. 63 Prawa geologicznego i górniczego. W aktach administracyjnych znajduje się załącznik do protokołu nr [...] sporządzonego z inspekcji strony skarżącej w dniu [...] r., dotyczący bezpieczeństwa eksploatacji urządzeń górniczych. W dokumencie tym wskazano, że schemat organizacyjny zakładu górniczego stanowiący Załącznik nr 1 do części podstawowej obowiązującego Planu ruchu – część podstawowa na lata [...] przewiduje stanowisko sztygara oddziału elektrycznego w Kopalni "B" oraz w Kopalni "C", tymczasem w dniu [...] r. Zarząd Spółki powierzył S.P. stanowisko Sztygara Oddziału Elektrycznego w Kopalniach "A" S.A., mimo że stanowisko takie w schemacie organizacyjnym nie występuje. W załączniku znalazło się również następujące sformułowanie: "Powołanie stanowiska sztygar Oddziału Elektrycznego wskazuje na to, że w zakładzie górniczym powinien być zorganizowany Odział Elektryczny jako jedna z komórek organizacyjnych przedsiębiorstwa, podczas gdy w strukturze Przedsiębiorstwa "A" S.A. w K. taka komórka nie istnieje." W odwołaniu od tej decyzji strona skarżąca wniosła o uchylenie pkt. 3 decyzji w zakresie organizacji służb ruchu elektrycznego. W uzasadnieniu podniosła, że Zarząd Spółki powierzając S.P. stanowisko Sztygara Oddziału Elektrycznego w Kopalniach "A" S.A., określił nazwę tego stanowiska stosownie do obowiązującego i zatwierdzonego przez Okręgowy Urząd Górniczy w K. schematu organizacyjnego zakładu górniczego. Ponadto wypełniając swoje obowiązki wynikające z Kodeksu pracy doprecyzował w umowie o pracę miejsce świadczenia pracy. Z kolei S.P. przyjmując zakres czynności wiedział, że będzie wykonywał czynności na terenie kopalni "B" i "C". Okoliczności te zdaniem skarżącego świadczą, że nie doszło do naruszenia art. 63 Prawa geologicznego i górniczego. Strona skarżąca nie zgodziła się też z zarzutem naruszenia art. 73 pkt 2 Prawa geologicznego i górniczego. Podniosła, że ze sporządzonego protokołu nie wynika, czy niewłaściwa organizacja służb ruchu elektrycznego polega na powierzeniu jednej osobie stanowiska sztygara oddziału elektrycznego w dwóch kopalniach czy też na tym, że stanowisko to nie obejmuje wszystkich kopalni wchodzących w skład zakładu górniczego. Wskazano, że kopalnie wchodzące w skład "A" S.A. są z sobą funkcjonalnie i organizacyjnie powiązane. Kopalnie "B" i "C" znajdują się w odległości 15 km i nie jest konieczna stała obecność sztygara oddziału elektrycznego na danej kopalni podczas prowadzenia zmiany roboczej. Ponadto wskazano, iż organ nadzoru górniczego nie wykazał stosownie do art. 73 pkt 2 Prawa geologicznego i górniczego, że nieprawidłowości w zakresie organizacji ruchu wpływają na bezpieczeństwo pracowników i ruchu zakładu górniczego. Na zakończenie strona skarżąca podniosła, że propozycja utworzenia nowej komórki organizacyjnej stanowi bezpośrednią ingerencję w strukturę organizacyjną przedsiębiorstwa. Zaskarżoną decyzją Prezes Wyższego Urzędu Górniczego utrzymał w mocy pkt 1 i pkt 2 rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, uchylił pkt 3 i nadał mu następujące brzmienie "Doprowadzić organizację służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu". W uzasadnieniu wskazał, że analiza zgromadzonych materiałów dowodowych w sprawie nie daje podstaw do postawienia skarżącej Spółce zarzutu niewłaściwej organizacji służb ruchu elektrycznego stwarzającej zagrożenie dla bezpieczeństwa zakładu górniczego i jego pracowników. Stwierdził też, że schemat organizacyjny zakładu górniczego przewiduje zatrudnienie jednej osoby dozoru średniego ruchu elektrycznego w Kopalni "B" oraz jednej osoby dozoru średniego ruchu elektrycznego w Kopalni "C", nie przewidując łączenia tych funkcji, tj. powierzenia funkcji sztygara oddziału elektrycznego Kopalni "B" oraz Kopalni "C" jednej osobie (jednemu pracownikowi w ramach jednego zakresu czynności). W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej doprowadzenia organizacji służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu oraz poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej w zakresie punktu 3; o wstrzymanie przez Sąd natychmiastowego wykonania pkt 3 zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych, zarzucając jednocześnie: 1) obrazę przepisów postępowania administracyjnego zawartych w art. 7, art. 8 i art. 11 kpa poprzez: - nie wyjaśnienie wszystkich istotnych przesłanek, którymi kierował się organ odwoławczy przy dokonaniu ustaleń faktycznych będących podstawą nadania nowego brzmienia pkt 3 decyzji pierwszoinstancyjnej, w sytuacji, gdy dokonane ustalenia ingerują bezpośrednio w prowadzoną działalność gospodarczą skarżącego w zakresie swobody kształtowania polityki kadrowej oraz nie uwzględniają faktu, iż plan ruchu zakładu górniczego podlega zatwierdzeniu w drodze decyzji administracyjnej przez organ nadzoru górniczego; - nie odniesienie się w żaden sposób do wniosku dotyczącego wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji w zakresie jej pkt 3, - nie ustosunkowanie się do twierdzeń zawartych w odwołaniu, a odnoszących się bezpośrednio do przesłanek będącej podstawą sformułowania nakazu zawartego w punkcie 3 decyzji, 2) obrazę przepisu postępowania zawartego w art. 138 § 1 pkt 2 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez podjęcie przez organ drugoinstancyjny rozstrzygnięcia merytorycznego dotyczącego pkt 3 Decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K., podczas gdy w tym konkretnym zakresie podjęcie rozstrzygnięcia wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, w szczególności jeżeli weźmie się pod uwagę zarzuty podniesione w odwołaniu, a dotyczące sposobu przeprowadzenia postępowania przez organ I instancji, 3) obrazę przepisu postępowania zawartego w 15 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy przez to, że organ II instancji dokonując rozstrzygnięcia merytorycznego dotyczącego pkt 3 decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K. tym samym sanował wadliwe postępowanie organu I instancji naruszające np.: art. 7, art. 9, art. 11 i art. 107 § 3 kpa, a nadto przez to, iż dokonując ustaleń faktycznych w przedmiotowym zakresie wziął pod uwagę stanowisko Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K. zawarte w piśmie z dnia [...] r. (znak: [...]), 4) obrazę przepisu postępowania zawartego w art. 10 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez to, że organ II instancji przed wydaniem decyzji nie umożliwił skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w szczególności w sytuacji kiedy z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika, iż przy dokonywaniu ustaleń faktycznych Prezes Wyższego Urzędu Górniczego w K. wziął pod uwagę stanowisko Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K. zawarte w piśmie z dnia [...] r. (nr [...]), o którego treści "A" S.A. w K. w żaden sposób nie były informowane, 5) obrazę przepisów prawa materialnego tj.: art. 63 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez przyjęcie przez organ odwoławczy: "że schemat organizacyjny zakładu górniczego będący załącznikiem do planu ruchu określa sposób zatrudniania osób dozoru ruchu". Zdaniem strony skarżącej takie stwierdzenie ingeruje w prowadzoną działalność gospodarczą w zakresie swobody kształtowania polityki kadrowej, albowiem schemat organizacyjny zakładu górniczego ma określać jedynie stanowiska w poszczególnych szczeblach dozoru oraz w kierownictwie w zakładzie pracy z ich nazwami zwyczajowymi przyjętymi u danego przedsiębiorcy (np. w "A" S.A. takim stanowiskiem jest sztygar oddziału elektrycznego) wraz z określeniem ich podległości służbowej i merytorycznej. Strona skarżąca zaakcentowała, że powierzenie stanowiska sztygara oddziału elektrycznego w zakładzie górniczym Spółki jest zgodne ze schematem organizacyjnym i nie naruszało art. 63 Prawa geologicznego i górniczego. Pozostałe działania dotyczące służb np. powierzenie jednej osobie stanowiska dozoru występującego w dwóch kopalniach można ocenić jedynie w świetle ewentualnego naruszenia art. 73 pkt 2 Prawa geologicznego i górniczego, jednakże organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia tego przepisu. W odpowiedzi na skargę Prezes Wyższego Urzędu Górniczego wniósł o jej oddalenie. Nie zgodził się z zarzutem naruszenia art. 138 § 1 kp., wskazując, że organ odwoławczy miał prawo do odmiennej, niż dokonana przez organ niższej instancji, oceny materiału zgromadzonego w sprawie. Zaakcentował, że w odwołaniu od decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K. strona nie żądała przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiału w sprawie. Za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 15 k.p.a., wskazując, że stanowisko Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w K., zawarte w piśmie z dnia [...] r., znak: . "[...], przesłane wraz z odwołaniem od wydanej decyzji z dnia [...] r., nr [...], przedstawiało argumenty uzasadniające odmowę zastosowania art. 132 kpa. Uznał też, że pozostałe zarzuty zawarte w skardze, odnoszące się do naruszenia zasad postępowania administracyjnego są sformułowane w sposób niejasny i organ odwoławczy uznał, iż nie wymagają zajęcia przez niego stanowiska w tym zakresie. Odnosząc się do zarzutów merytorycznych w zakresie naruszenia art. 63 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, podniósł, że zaskarżona decyzja jednoznacznie nakazuje doprowadzić organizację służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu i w żadnym stopniu nie ingeruje w prowadzoną działalność gospodarczą skarżącego w zakresie swobody kształtowania polityki kadrowej. Zaakcentował, iż podstawą wydania zaskarżonej decyzji był obowiązek prowadzenia ruchu zakładu górniczego zgodnie z planem ruchu zatwierdzonym przez właściwy organ nadzoru górniczego (art. 64 ust.4 Prawa górniczego i geologicznego). Zauważył, że treść art. 73 pkt 2 Prawa geologicznego i górniczego obliguje do właściwego zorganizowania służby ruchu do zapewnienia bezpieczeństwa pracowników i bezpieczeństwa ruchu zakładu górniczego. Ta "właściwość zorganizowania służb ruchu", a więc jednocześnie bezpieczeństwa pracowników i bezpieczeństwa ruchu zakładu górniczego" jest zapisana w planie ruchu - część podstawowa każdego zakładu górniczego w załączniku: "Schemat organizacyjny zakładu górniczego z określeniem pionów i służb technicznych" oraz stanowi podstawę do prowadzenia ruchu każdego zakładu górniczego. Nic nie stoi na przeszkodzie żeby tę "właściwie zorganizowaną służbę ruchu zakładu górniczego" zmieniać i modyfikować dla osiągnięcia lepszego zapewnienia bezpieczeństwa pracowników i bezpieczeństwa ruchu zakładu górniczego. Jednak zmiany te, będące zawsze zmianą planu ruchu, następują w trybie przewidzianym dla jego zatwierdzania (art. 65 Prawa geologicznego i górniczego). Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej podtrzymał swoje stanowisko wnosząc i wywodząc jak w skardze i wniesionym piśmie procesowym z dnia [...] r. Dodatkowo podniósł, że skoro organy nie wykazały naruszenia art. 113 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geologiczne i górnicze to nie ma zastosowania art. 73 tej ustawy, a skoro powołały się na art. 63 i art. 64 ustawy to nie podstaw do orzekania jak w zaskarżonych decyzjach. Pełnomocnik organu odwoławczego wniósł o oddalenie skargi. Pełnomocnicy stron oświadczyli, że z dniem [...] r. skarżąca Spółka działa na podstawie nowego schematu organizacyjnego, gdzie przewidziano jednego sztygara oddziału elektrycznego dla dwóch Kopalń. Do akt złożono zakres czynności dla S.P. W dniu [...] r. wpłynęło do Sądu pismo procesowe organu odwoławczego, podtrzymujące dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przystępując do oceny zaskarżonej decyzji należy w punkcie wyjścia przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.): "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako p.p.s.a.) wynika zaś, iż zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu wyłącznie w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nadto Sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 K.p.a. (ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego – tekst jedn.: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm.) lub w innych przepisach (art.145 § 1 pkt 2) p.p.s.a.). W ocenie Sądu przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszym rzędzie wskazać należy, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego. Z mocy art. 113 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, przy wykonywaniu nadzoru i kontroli organ nadzoru górniczego: nakazuje usunięcie nieprawidłowości powstałych wskutek naruszenia przepisów o ruchu zakładu górniczego, zwłaszcza jeżeli stwarzają one zagrożenie dla bezpieczeństwa zakładu górniczego, jego pracowników, bezpieczeństwa powszechnego lub środowiska. Treść tego przepisu oznacza więc, że w każdym przypadku, gdy organ nadzoru górniczego stwierdzi nieprawidłowości powstałe wskutek naruszenia przepisów o ruchu zakładu górniczego nakazuje ich usunięcie. W sposób szczególny zobligowany jest do takiego działania, jeżeli stwarzają one zagrożenie dla bezpieczeństwa zakładu górniczego, jego pracowników, bezpieczeństwa powszechnego lub środowiska. Z kolei w myśl art. 63 Prawa geologicznego i górniczego, "Ruch zakładu górniczego odbywa się na podstawie planu ruchu, zgodnie z zasadami techniki górniczej". Zgodnie z art. 73 pkt 2 Prawa geologicznego i górniczego przedsiębiorca jest obowiązany w szczególności posiadać odpowiednie środki materialne i techniczne oraz właściwie zorganizowane służby ruchu do zapewnienia bezpieczeństwa pracowników i bezpieczeństwa ruchu zakładu górniczego. Przenosząc treść przywołanych przepisów na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że organ drugoinstancyjny prawidłowo oparł treść zaskarżonej decyzji na przepisie art. 113 ust. 1 pkt 1 Prawa geologicznego i górniczego. Działając z mocy tego przepisu nakazał: "Doprowadzić organizację służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu". W uzasadnieniu wskazał, że nie doszło do niewłaściwej organizacji służb ruchu elektrycznego, stwarzającego zagrożenie dla ruchu zakładu górniczego. W dalszej jego części zauważył jednakże, iż schemat organizacyjny ruchu zakładu górniczego przewiduje zatrudnienie jednej osoby dozoru średniego ruchu elektrycznego w Kopalni "B" oraz jednej osoby w Kopalni "C", nie przewidując łączenia tych funkcji. Użycie tego rodzaju sformułowań w uzasadnieniu decyzji spowodowało mylne przeświadczenie skarżącego, że organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia art. 113 ust. 1 pkt 1 Prawa geologicznego i górniczego, gdyż wskazał, że nie doszło do zagrożenia dla ruchu zakładu górniczego. W rzeczywistości zaś do naruszenia art. 113 ust. 1 pkt 1 ustawy doszło, poprzez niewłaściwe zorganizowanie służb ruchu zakładu górniczego niezgodne z zatwierdzonym planem ruchu. Świadczy o tym fakt, iż S.P. został zatrudniony na stanowisku sztygara oddziału elektrycznego, podporządkowanego służbowo nadsztygarowi górniczemu. Z zatwierdzonego zakresu czynności wynika, że do jego obowiązków należy nadzorowanie prac związanych z ruchem elektroenergetycznym w kopalniach. Tymczasem, z zatwierdzonego schematu organizacyjnego zakładu górniczego wynika, że stanowiska sztygara oddziału elektrycznego nie ma, jest natomiast stanowisko sztygara oddziału elektrycznego w Kopalni "B", podporządkowane w zależności służbowej nadsztygarowi górniczemu Kopalni "B" i sztygara oddziału elektrycznego w Kopalni "C", podporządkowane w zależności służbowej nadsztygarowi górniczemu w Kopalni "C". Zdaniem Sądu w sytuacji, gdy organ nadzoru stwierdził, iż zatrudnienie S.P. na stanowisku sztygara oddziału elektrycznego, którego nie ma w zatwierdzonym schemacie organizacyjnym zakładu górniczego, był uprawniony do wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o przywołany wyżej przepis art. 113 ust. 1 pkt 1 Prawa górniczego. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 63 i art. 73 Prawa geologicznego i górniczego, podzielając w tym zakresie argumentację organu odwoławczego zaprezentowaną w odpowiedzi na skargę. Nie mogły też odnieść pożądanych skutków prawnych zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego. W pierwszym rzędzie wskazać należy, że nie doszło do naruszenia art. 138 § 1 kpa, stanowiącego, iż organ odwoławczy wydaje decyzje, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Z kolei w myśl art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy ma możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w części. Z treści tego przepisu wynika, że organ odwoławczy może wydać decyzję merytoryczną - utrzymującą w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, decyzję merytoryczno-reformacyjną – zmieniającą decyzję pierwszoinstancyjną i decyzję kasacyjną- tylko w wypadku stwierdzenia, że rozstrzygnięcie merytoryczne wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w części. Oznacza to, że podstawowym rodzajem decyzji są decyzje merytoryczne i merytoryczno – reformacyjne. W rozpoznawanej sprawie zapadła właśnie taka decyzja merytoryczno – reformacyjna, gdyż organ uznał, iż nie ma potrzeby prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w całości lub w części, dokonał więc odmiennej oceny stanu faktycznego. Zaznaczyć też trzeba, że w odwołaniu strona skarżąca nie wnosiła o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego. Kompetencje organu odwoławczego dotyczą zarówno korygowania wad prawnych decyzji organu I instancji, polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. (Por. wyrok NSA z 28 maja 1989 r. sygn. akt IV SA 1278/88 niepubl., wyrok NSA z 27 listopada 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 1288/00 niepubl.). Nie doszło również do naruszenia art. 15 kpa, poprzez sanowanie przez organ odwoławczy wadliwej decyzji pierwszoinstancyjnej, naruszającej art. 7, art. 9, art. 11 i art. 107 § 3 kpa. W tym miejscu należy przypomnieć, iż w myśl art. 15 kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że organ odwoławczy jest obowiązany ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się do kontroli decyzji pierwszej instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Nie uszło uwadze Sądu, iż decyzja pierwszoinstancyjna posiada istotne braki w uzasadnieniu faktycznym, lecz decyzja ta została usunięta z obrotu prawnego zaskarżoną decyzją orzekającą co do istoty sprawy. Nie można też się zgodzić z naruszeniem art. 10 § 1 kpa, poprzez niezapoznanie strony ze stanowiskiem organu pierwszoinstancyjnego wyrażonym w piśmie z dnia [...] r., albowiem brak tego zapoznania nie miał wpływu na wynik sprawy. Wskazać też należy, iż pismo zawierało stanowisko organu pierwszoinstanyjnego, które ostatecznie nie zostało podzielone przez organ odwoławczy, albowiem ocenił on w sposób odmienny zgromadzony materiał dowodowy w sprawie. Sąd nie uznał też zarzutu naruszenia zasady reformationis in peius wynikającego z art. 139 kpa, gdyż nie dopatrzył się na czym ten zarzut miał polegać. W żadnym wypadku nie można też się zgodzić z twierdzeniem skarżącego, że zaskarżona decyzja nakazująca doprowadzić organizację służb ruchu elektrycznego do zgodności z zatwierdzonym planem ruchu i w żadnym ingeruje w prowadzoną działalność gospodarczą skarżącego w zakresie swobody kształtowania polityki kadrowej Niezasadny jest też zarzut nieodniesienia się w zaskarżonej decyzji do wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji pierwszoinstancyjnej, albowiem wniosek ten stał się bezprzedmiotowy w momencie wyeliminowania decyzji pierwszoinstancyjnej z obrotu prawnego. W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi i stosownie do postanowień art. 151 ustawy p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło