III SA/Gl 1425/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-08-12
Skład orzekający: Mirosław Kupiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej powinien zostać uwzględniony, gdy skarżący uprawdopodobnił jedynie możliwość pogorszenia swojej sytuacji finansowej, która może doprowadzić do upadłości, ale nie przedstawił kompleksowej dokumentacji potwierdzającej tę sytuację?Ratio decidendi
Sąd odmawia wstrzymania wykonania decyzji, gdy skarżący nie uprawdopodobnił w sposób należyty, że wykonanie decyzji pociągnie za sobą trudne do odwrócenia skutki lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Sama możliwość uchylenia decyzji lub prowadzenia egzekucji nie stanowi podstawy do wstrzymania, a szkoda majątkowa ma charakter restytucyjny i może być naprawiona w drodze odszkodowania.Stan faktyczny
Spółka "A" M. B. Spółka Komandytowo – Akcyjna złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. dotyczącą podatku akcyzowego i wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Skarżąca argumentowała, że wykonanie decyzji może doprowadzić do jej upadłości z powodu utraty leasingowanych pojazdów i wypowiedzenia linii kredytowej, co negatywnie wpłynie na jej działalność i kontrahentów. Do wniosku dołączono dokumentację finansową, w tym opinie bankowe i umowy kredytowe.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Kupiec po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" M. B. Spółka Komandytowo – Akcyjna z siedzibą w T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze wniesionej pismem z dnia [...] r. przez "A" M. B. Spółka Komandytowo – Akcyjna z siedzibą w T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r., nr [...], Pełnomocnik Strony skarżącej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu złożonego wniosku Pełnomocnik Spółki stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niewyjaśniony oraz nieustalony w pełni stan faktyczny, a samo postępowanie organów podatkowych wszczęte i prowadzone było z naruszenie podstawowych zasad demokratycznego państwa prawa. Zdaniem Pełnomocnika Strony skarżącej okoliczności związane z wydaniem zaskarżonej decyzji pozwalają na przyjęcie niezerowego prawdopodobieństwa uchylenia jej przez WSA w Gliwicach, co uzasadnia wstrzymanie wykonalności decyzji. Nadto Pełnomocnik Spółki podkreślił, że Strona skarżąca prowadzi wielorodzajową działalność gospodarczą, w tym m.in. w zakresie wynajmu samochodów i przyczep, organizacji imprez plenerowych i pokazów fajerwerków, drukarni wielkoformatowej, a wszystkie rodzaje prowadzonej działalności wymagają znacznego zaangażowania kapitału. Wyjaśnił, iż Spółka przyjęła finansowanie długiem jako podstawowe źródło kapitału obrotowego, w szczególności utrzymanie odpowiedniego rozmiaru floty pojazdów wymaga finansowania w postaci leasingów oraz kredytów. Podniósł, że należyta obsługa zobowiązań finansowych Spółki jest niezbędna w celu utrzymania źródeł przychodów Spółki z wynajmu pojazdów, a zaległości w spłatach czynszów leasingowych nieuchronnie spowodują zatrzymanie pojazdów przez leasingodawców, co poskutkuje utratą poważnego źródła przychód oraz zachwieje w sposób drastyczny płynność finansową Spółki. Obok zobowiązań związanych z finansowaniem konkretnych składników majątku, Skarżąca dysponuje linią kredytową w postaci kredytu w rachunku bieżącym, dzięki któremu Spółka jest zdolna obsługiwać płatności na rzecz swoich kontrahentów oraz pracowników, a także terminowo wywiązywać się z obowiązków podatkowych wynikających z bieżącej działalności. Pełnomocnik Strony skarżącej stwierdził również, że przymusowe wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi poważne ryzyko utraty leasingowanych pojazdów oraz wypowiedzenia przez bank linii kredytowej. Zasugerował, że nieuchronną konsekwencją takich zdarzeń będzie upadłość Spółki.
Ponadto Pełnomocnik Strony skarżącej zaakcentował, iż Spółka zapewnia pracę [...] osobom, a współpraca ze Skarżącą zapewnia przychody wielu małym i średnim przedsiębiorcom głównie z powiatu [...], a zatem upadłość Spółki niekorzystnie wpłynie nie tylko na majątek samej Spółki i jej wspólników, ale co bardziej istotne z punktu widzenia interesu państwa lub samorządów na sytuację majątkową i życiową wielu rodzin.
Podniósł także, że groźba wystąpienia przytoczonych skutków jest realna, co potwierdza m. in. reakcja banku kredytującego na informację o zajęciu posiadanych przez Spółkę rachunków bankowych – bank zażądał szczegółowych wyjaśnień zaistniałej sytuacji oraz zagroził wypowiedzeniem umowy kredytowej.
Zdaniem Pełnomocnika przy ocenie zasadności wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji należy uwzględnić fakt, iż sporna zaległość podatkowa nie wynika z bieżącej działalności gospodarczej Spółki, a więc jej określenie nie było zdarzeniem przewidywalnym i przewidzianym. Stwierdził, iż zaległość w akcyzie wynika wyłącznie z nieuczciwości kontrahentów Spółki, którzy wprowadzili ją w błąd, co do zapłaty akcyzy od paliwa sprzedawanego Skarżącej w [...] r.
Pismem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. przekazał w załączeniu uzupełnienie dokumentacji dotyczącej wniosku Strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca Spółka przekazała kopie następujących dokumentów:
- opinii bankowej wystawionej w dniu [...] przez bank B. S.A.;
- umowy kredytu inwestycyjnego w rachunku kredytowym z dnia [...] w banku B. S.A.;
- umowy kredytu inwestycyjnego [...] z dnia [...] r. w banku B. S.A.;
- umowy kredytu inwestycyjnego w rachunku kredytowym z dnia [...]. w banku B. S.A.;
- umowy o kredyt złotowy w rachunku bankowym z dnia [...]. w banku C. S.A. wraz z aneksem z dnia [...].;
- zestawienie środków trwałych;
- zestawienie umów leasingowych ze specyfikacją miesięcznych opłat leasingowych;
- zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Na mocy art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; zwanej dalej: P.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże zgodnie z art. 61 § 2 P.p.s.a., w razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie organ, który wydał zaskarżony akt, może wstrzymać z urzędu lub na wniosek skarżącego jego wykonanie w całości lub w części, chyba, że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności, albo gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z kolei art. 61 § 3 P.p.s.a. stwierdza, że po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.)
W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania Strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" jako zwroty niedookreślone wymagają konkretyzacji w danych sytuacjach. Przyjmuje się, że przy przesłance "znacznej szkody" chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04 oraz B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, komentarz do art. 61).
Sąd wydając orzeczenie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winien oprzeć swoje rozstrzygnięcie zarówno na ocenie wniosku skarżącego, jak i materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy w zakresie zbadania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania. Konieczność natomiast uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. To na nim ciąży obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą ocenić, czy w danej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Ponadto wskazać trzeba, iż katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku (zob. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2011 r., II OZ 1047/11, LEX nr 984678).
Z przedstawionego przez Pełnomocnika Strony skarżącej uzasadnienia przedmiotowego wniosku wynika, iż przesłanka wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków sprowadza się do możliwości pogorszenia sytuacji finansowej Spółki, która może doprowadzić do jej upadłości.
Nie zostało to jednak uprawdopodobnione przedłożoną dokumentacją, albowiem do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie załączono jakichkolwiek dokumentacji, a w załącznikach do pisma organu z dnia [...] r., które stanowiły uzupełnienie przedmiotowego wniosku brak jest dokumentów opisujących kompleksowo aktualną sytuację finansową Spółki oraz wskazujących na możliwe pogorszenie jej sytuacji finansowej.
Pełnomocnik Strony skarżącej wskazał w uzasadnieniu skargi, iż egzekucja spornej zaległości została wszczęta zaledwie po jednym dniu od doręczenie zaskarżonej decyzji poprzez zajęcie rachunku bankowego Spółki, zatem skoro zaskarżoną decyzję doręczono Pełnomocnikowi Skarżącej w dniu [...] r., to egzekucję wszczęto w dnu [...] r., natomiast w opinii bankowej sporządzonej przez A. stwierdzono, że na dzień wystawienia opinii – [...] r. - kredyty nie wykazują zaległości w obsłudze, współpraca z klientem układa się w sposób prawidłowy, w badanym okresie (od [...] r.) klient przestrzegał zapisów zawartych w umowach. Nadto kopie umów kredytowych w małym stopniu obrazują sytuację finansową Spółki, która winna zostać przedstawiona kompleksowo.
Opierając się na przedstawionej dokumentacji stwierdzić można, iż sytuacja finansowa Spółki pomimo prowadzonej egzekucji spornej zaległości wynikającej z zaskarżonej decyzji nie uległa pogorszeniu, tym samym zdaniem Sądu argumentacja Strony skarżącej nie uzasadnienia możliwości powstania "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków".
Na marginesie wskazać należy, iż sama możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd, a także możliwość prowadzenia egzekucji, nie stanowi podstawy do wstrzymania zaskarżonej decyzji, gdyż jak już wspomniano na tym etapie postępowania Sąd nie bada zasadności samej skargi. Poza tym z zasady sama szkoda mogąca powstać z tytułu czynności egzekucyjnych ma charakter restytucyjny, ponieważ wiąże się świadczeniem pieniężnym, które ze swej natury jest świadczeniem odwracalnym. Oznacza to, że w razie ewentualnego prawomocnego uwzględnienia skargi, po merytorycznym rozpoznaniu sprawy, jeśli Strona poniesie szkodę z powodu niezgodnego z prawem działania organu, to przysługuje jej roszczenie o naprawienie szkody.
Konkludując Sąd uznał, że Pełnomocnik Spółki nie wykazał w należyty sposób, iż wykonanie skarżonej decyzji pociągnie za sobą trudne do odwrócenia skutki lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody Stronie skarżącej.
Niniejsza odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie pozbawia Strony skarżącej prawa do składania kolejnego takiego wniosku wraz ze stosownym jego uzasadnieniem.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, orzekł jak na wstępie
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło