III SA/Gl 1439/08

WyrokWSA w Gliwicach2009-05-25

Skład orzekający: Henryk Wach, Barbara Orzepowska – Kyć, Barbara Brandys - Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług, odmawiając prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury za roboty budowlane, które według organu nie zostały wykonane na rzecz skarżącej Spółki, a jedynie na rzecz osoby trzeciej będącej właścicielem budynku?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały art. 109 ust. 5 i 6 ustawy o podatku od towarów i usług, ustalając dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Uzasadniono to tym, że skarżąca Spółka wykazała w deklaracji VAT kwotę zwrotu podatku naliczonego wyższą od należnej. Sąd podzielił również stanowisko organów, że faktura VAT dokumentująca roboty budowlane nie mogła stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego, ponieważ roboty te nie zostały wykonane na rzecz skarżącej Spółki, a na rzecz osoby trzeciej.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. odliczyła podatek naliczony z faktury VAT za roboty budowlane. Organ podatkowy uznał, że roboty te nie zostały wykonane na rzecz Spółki, a na rzecz osoby trzeciej, co skutkowało odmową prawa do odliczenia i ustaleniem dodatkowego zobowiązania podatkowego. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym zasadę neutralności VAT.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska – Kyć (spr), Sędzia WSA Barbara Brandys - Kmiecik, Protokolant St. sekr. sąd. Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę. Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...]r. nr [...], ustalającą dla "A" Sp. z o.o. w R. w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. kwotę dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości [...] zł. W podstawie prawnej powołał m.in. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 13 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa O. p.). Kontrola w zakresie prawidłowości rozliczenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. wykazała, że Spółka zawyżyła podatek naliczony o kwotę [...] zł. Zawyżenie to nastąpiło wskutek odliczenia podatku naliczonego w wysokości [...] zł wykazanego w fakturze VAT nr [...], z dnia [...] r. wystawionej przez "B" w R. z tytułu wykonania robót budowlanych w obiekcie zlokalizowanym w R., ul. [...] na wartość brutto [...] zł oraz uwzględnienia w deklaracji VAT - 7 zawyżoną o [...] zł nadwyżki podatku naliczonego nad należnym z przeniesienia z poprzedniego miesiąca rozliczeniowego. W tym stanie rzeczy Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. decyzją z dnia [...] r. nr [...] określił dla "A" Sp. z o.o. w R. w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie [...] zł, w tym kwotę do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia w wysokości [...] zł, kwotę do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w terminie 180 dni w wysokości [...] zł, kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł. W rozliczeniu tym uwzględnił również fakturę VAT nr [...] z dnia [...] r., nieprawidłowo uwzględnioną przez Spółkę we wrześniu oraz kwotę nadwyżki w podatku od towarów i usług z poprzedniego okresu rozliczeniowego określoną decyzją tego organu z dnia [...] r. nr [...]. Następnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] , ustalił skarżącej Spółce w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. kwotę dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości [...] zł. W podstawie prawnej decyzji powołał m.in. art. 109 ust. 5 i 6 i 7 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 8, poz. 60, ze zm.) W odwołaniu od tej decyzji Spółka wniosła o: - uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, lub - uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego, t.j. art. 122 O.p., art. 124 O.p., art. 180 § 1 O.p., art. 191 O.p. oraz przepisów prawa materialnego tj. art 19 ust. 1, 4 i 5, art. 86 ust. 1 i 2, art. 88 ust. 3a pkt 4 i art. 109 ust. 5 i 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Po rozpatrzeniu sprawy Dyrektor Izby Skarbowej w K. wydał zaskarżoną decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Spółka wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 19 ust. 1 i ust. 4, art. 86 ust. 1 i 2 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a i art. 109 ust. 5 i 6 ustawy o podatku od towarów i usług, - naruszenie przepisów postępowania tj. art. 122, art. 180 § 1 i art. 191 O.p. mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. 2) zasądzenie kosztów postępowania w sprawie według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o ustalenia poczynione w decyzji nr [...] określającej dla Spółki w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, tym samym zaskarżona decyzja zawiera naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 88 ust. 3 a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż jego zdaniem przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Spółka odliczyła podatek naliczony z faktury nr [...] wystawionej przez "B", który odprowadził z wystawionej faktury podatek należny. W związku z tym skarżący stwierdził, iż nie ma podstaw do odmowy prawa podatnika do odliczenia podatku naliczonego z tej faktury. Zdaniem skarżącego organ podatkowy naruszył również art. 19 ust. 1 i ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług, poprzez twierdzenie, że przepisy te nie miały zastosowania przy wydaniu decyzji. Strona skarżąca wyjaśniła, że po podpisaniu umowy o wykonanie robót budowlanych z dnia [...] r. odbiorcą usługi stała się Spółka, czego efektem była wystawiona sporna faktura nr [...] , która spowodowała powstanie obowiązku podatkowego po stronie wystawcy faktury, a zarazem umożliwiła Spółce dokonanie odliczenia podatku naliczonego z tej faktury. Ponadto strona skarżąca stwierdziła, iż zaskarżona decyzja narusza fundamentalną dla konstrukcji podatku od towarów i usług zasadę neutralności. Podkreśliła, że nie doszło do żadnego zagrożenia interesu Skarbu Państwa, gdyż wystawca faktury podatek należny odprowadził, a to spowodowało podwójne opodatkowanie jednej operacji gospodarczej u wystawcy faktury, który wykazał zobowiązanie podatkowe oraz u podatnika otrzymującego fakturę, który nie będąc konsumentem finalnym, poprzez brak prawa do odliczenia podatku poniósł jego ciężar finansowy. Tym samym w ocenie Spółki zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 86 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług. W skardze podniesiono też zarzuty naruszenia przepisów postępowania podatkowego, w szczególności art. 122 O.p. i 180 § 1 O.p. wskazując, iż organy podatkowe nie podjęły wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Przede wszystkim nie ustaliły, czy wystawca faktury dokonał rozliczenia podatku należnego ze spornej faktury. Z kolei naruszenie art. 191 O.p. według skarżącego nastąpiło poprzez nieprawidłową ocenę zebranego materiału w sprawie. W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 109 ust. 5 i 6 ustawy o podatku od towarów i usług wyjaśnił, że decyzja organu I instancji ustalająca dodatkowe zobowiązanie podatkowe jest konsekwencją decyzji z dnia [...] r. nr [...] określającej prawidłową wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy oraz do zwrotu na rachunek bankowy podatnika. Podkreślił, że wydanie decyzji ustalającej w niniejszej sprawie, wiąże się z wystąpieniem przesłanki określonej w art. 109 ust. 5 i ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazał, że organ odwoławczy ustosunkował się do nich w odpowiedzi na skargę skierowaną do WSA w Gliwicach na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. W pierwszym rzędzie wskazać trzeba, że w myśl art. 109 ust. 5 i ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług (w brzmieniu obowiązującym sprzed 1 grudnia 2008 r.) razie stwierdzenia, że podatnik w złożonej deklaracji podatkowej wykazał kwotę zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określa kwotę zwrotu w prawidłowej wysokości oraz ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30 % kwoty zawyżenia (ust. 5). Przepis ten stosuje się odpowiednio do różnicy podatku, stanowiącej nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy (ust. 6). Odnosząc treść tego przepisu do stanu faktycznego sprawy wskazać trzeba, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. decyzją z dnia [...] r. nr [...] określił dla "A" Sp. z o.o. w R. w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie [...] zł, a więc w kwocie o [...] zł niższej, niż to wynikało z deklaracji VAT – 7, w kwotach odpowiednio niższych określił też kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy oraz kwotę do zwrotu na rachunek bankowy podatnika. Konsekwencją tego było wydanie zaskarżonej decyzji przy zastosowaniu art. 109 ust. 5 i ust. 6 ustawy O.p., albowiem doszło do wyczerpania znamion tego przepisu. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszoinstancyjny ustalił, że różnica pomiędzy kwotą nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy wynikającą z deklaracji VAT - 7 złożonej przez podatnika, a kwotą określoną przez organ wynosi [...] zł, zaś 30 % z tej kwoty wynosi [...] zł. Prawidłowo też uwzględniając te ustalenia, wydał zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 109 ust. 5 i ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Prawidłowo też zastosował art. 109 ust. 7 ustawy o VAT odnośnie kwoty podatku należnego w wysokości [...] zł, wynikającego z faktury z tytułu wynajmu sali konferencyjnej, która to kwota została ujęta we wcześniejszym okresie rozliczeniowym. Zauważyć też wypada, że w skardze pełnomocnik Spółki przywołał zarzuty dotyczące decyzji z dnia [...] nr [...], utrzymującej w mocy decyzję pierwszoinstancyjną [...] r. nr [...], określającą Spółce rozliczenie w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. Skarga na tę decyzję była rozpoznana przez Sąd w składzie orzekającym także w niniejszej sprawie i wyrokiem z dnia 25 maja 2009 r. sygn. akt III SA/Gl 1438/08, oddalono skargę. W uzasadnieniu do tego wyroku Sąd odniósł się do zarzutów dotyczących przywołanej decyzji i uznał je za chybione, podzielając stanowisko organów podatkowych, iż roboty budowlane dokumentowane fakturą VAT z dnia [...] r. nr [...], nie zostały wykonane na rzecz skarżącej Spółki tylko na rzecz A.M., który był wówczas właścicielem budynku. Zatem w świetle art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług, faktura ta nie mogła stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego. W tym stanie rzeczy, zbyteczne jest szczegółowe odnoszenie się do zarzutów skargi dotyczących decyzji określającej. Mając na uwadze powyższe w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło