III SA/Gl 1468/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-08-28

Skład orzekający: Jolanta Skowronek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, której przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w prawomocnym postanowieniu, może ponownie złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w toku postępowania sądowoadministracyjnego?
Ratio decidendi
Postępowanie zainicjowane ponownym wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, gdy prawo pomocy w tym zakresie zostało już prawomocnie przyznane i nie zostało cofnięte, należy umorzyć. Jednakże, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a także nie ma dostępu do dokumentacji utrudniającej działanie w postępowaniu, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony.
Stan faktyczny
Strona A. Z. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Wskazała, że przebywa w zakładzie karnym, nie czerpie dochodów, a decyzja organu odmówiła jej przyznania płatności obszarowych i nałożyła sankcje. Wcześniej strona była już zwolniona od kosztów sądowych. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowiono dla A. Z. adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 czerwca 2014 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 547/14 w przedmiocie płatności obszarowych w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu postanawia: 1) umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla A. Z. adwokata z urzędu. Pismem z dnia [...] r. skarżący domagał się zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Powyższe żądanie powtórzył na druku urzędowego formularza. W jego uzasadnieniu podał, że od [...] lat i [...] miesięcy przebywa w Zakładzie [...]. Wprawdzie jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. [...] ha jednak z powyższego tytułu nie czerpie żadnych pożytków. Nie osiąga też żadnych dochodów. Tymczasem decyzją Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. nr [...] utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji, na mocy której odmówiono mu przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej i nałożono na niego sankcję w kwocie [...] zł i [...]zł. W tej sytuacji złożony wniosek uważa za zasadny. Tym bardziej, że kwestię wniosku o płatności bezpośrednie konsultował ze swoim pełnomocnikiem do sprawy egzekucji z nieruchomości. Wobec jego zapewnień złożył wniosek o przyznanie płatności na rok [...]. Nie miał jednak należytej wiedzy co do stanu faktycznego i prawnego zgłoszonych do dopłat gruntów, gdyż przebywa w Zakładzie [...]. Dlatego też nie zgadza się z decyzją organu nakładającą na niego sankcję w łącznej kwocie [...]zł jak również z wyrokiem oddalającym złożoną skargę, który zapadł 2 czerwca 2015 r. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy p.p.s.a.). Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje w myśl art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.). W tym miejscu należy zauważyć, że zgodnie z art. 239 § 1 pkt 4 ustawy p.p.s.a. strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy) w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Ponieważ takim zwolnieniem objęty jest skarżący, albowiem 1 grudnia 2014 r. zwolniono go od kosztów sądowych, a przyznane w tym zakresie prawo pomocy nie zostało cofnięte, korzysta on ze zwolnienia od kosztów sądowych przez cały tok postępowania sądowoadministracyjnego, aż do jego prawomocnego zakończenia przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. To oznacza, że jego ponowny wniosek złożony w tym zakresie, nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu, zaś postępowanie nim zainicjowane należy umorzyć stosownie do art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. W odniesieniu natomiast do pozostałej części wniosku, stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu została spełniona. Skarżący jest bowiem osobą osadzoną w Zakładzie [...]. Nie osiąga żadnych dochodów. Wprawdzie decyzją Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...]r. nr [...]utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji na mocy której przyznano skarżącemu płatność cukrową w kwocie [...]zł, niemniej jednak decyzją tą odmówiono mu przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej i nałożono na niego sankcję w kwocie [...]zł i [...]zł. A ponieważ na skutek izolacji nie ma on dostępu do jakiejkolwiek dokumentacji co niewątpliwie utrudnia jego działanie w postępowaniu sądowym, nadto zamierza zaskarżyć zapadły 2 czerwca 2015 r. wyrok oddalający skargę, złożony wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, celem sporządzenia skargi kasacyjnej uznać należało za zasadny. Dlatego też działając na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a., postanowiono orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło