III SA/Gl 2749/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska - Kyć po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.C. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu postanawia: ustanowić dla B.C. adwokata z urzędu, a w pozostałym zakresie umorzyć postępowanie. Wraz ze skargą na powyższą decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, skarżący złożył wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF, obejmujący żądanie zwolnienia go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący stwierdził, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sadowych w tej sprawie. Jest on osoba bezrobotną i od niedawna także i bezdomną. W dniu składania wniosku, skarżący był w toku sprawy rozwodowej. Skarżący nie zamieszkuje razem z żoną i nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie posiada żadnego majątku, żadnych oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Jednocześnie wnioskodawca nie uzyskuje aktualnie żadnych dochodów. Postanowieniem z dnia 28 stycznia 20111 referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy z powodu nie nadesłania dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową. Postanowienie zostało doręczone skarżącemu 4 lutego 2011 r. [...]r. skarżący wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie referendarskie. Do sprzeciwu załączył plik dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową. Wśród dokumentów znajdują się: - zaświadczenie o statusie osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku - kopia zeznania podatkowego PIT za rok 2009 - kopia zaświadczenia o wymeldowaniu z pobytu stałego -kopia wyroku Sądu Okręgowego w C. z dnia [...] r. rozwiązującego przez rozwód małżeństwo skarżącego -wezwanie do zapłaty zadłużenia wobec Telekomunikacji Polskiej S.A. w kwocie 82,76 zł - wezwanie do zapłaty zadłużenia wobec (...) Bank S.A. w kwocie 10 472,32 zł - wezwanie do zapłaty zadłużenia wobec Banku (...) S.A. w wysokości 3845,27 zł -Informacja o zamiarze wszczęcia windykacji sadowej wraz z projektem pozwu o zasądzenie kwoty 1682,18 zł na rzecz Polskiej Telefonii Cyfrowej Sp. z o.o. -wezwanie do zapłaty zadłużenia wobec Banku (...) w W. S.A. w wysokości 8556 zł Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Sąd nie znalazł podstaw do odrzucenia sprzeciwu wniesionego na postanowienie referendarskie z dnia 28 stycznia 2011 r., a zatem kwestia przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu przez Sąd. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W niniejszej sprawie, wniosek o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest jednak bezprzedmiotowy, ponieważ stosownie do art. 239 pkt 1 "e" P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma w ogóle obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W tej kategorii spraw obowiązuje z mocy samego prawa ustawowe zwolnienie z kosztów sądowych. Tak więc skarżący nie będzie ponosił w niniejszej sprawie jakichkolwiek kosztów sądowych (wpisów, ani opłat), związanych z tą sprawą. Pozostał jednak do rozpoznania wniosek o prawo pomocy w zakresie ustanowienia dla skarżącego pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a należy, rozumieć takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej, które skutkowałoby brakiem możliwości zapewnienia sobie i najbliższym minimum warunków socjalnych (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2005 r.; sygn. akt: II FZ 137/05, niepubl.). Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż przewidziana w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przesłanka ustanowienia dla strony adwokata została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. Analiza stanu rodzinnego i majątkowego skarżącego dokonana w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt kserokopie dokumentów źródłowych, prowadzi do wniosku, iż skarżący nie jest wstanie bez uszczerbku dla siebie i rodziny ponieść kosztów ustanowienia fachowego pełnomocnika. W związku z powyższym i na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 260 P.p.s.a. – Sąd orzekł jak w sentencji.